Η Ελληνική Νευρολογική Εταιρεία είναι υποχρεωμένη να τοποθετηθεί δημόσια μετά τα πρόσφατα δημοσιεύματα που δημιουργούν ανησυχία και σύγχυση σχετικά με την εκπαίδευση ιατρών στις ενδαγγειακές θεραπείες του εγκεφάλου με αφορμή την υπ’αριθμ. Γ5α/Γ.Π.ΟΙΚ.30620/2025 απόφαση του Υφυπουργού Υγείας (Β΄3869) υπό τον τίτλο «Εκπαίδευση στην ιατρική εξειδίκευση της Επεμβατικής Νευροακτινολογίας». Η συγκεκριμένη απόφαση καθορίζει τους όρους και προϋποθέσεις για την εξειδίκευση στην Επεμβατική Νευροακτινολογία, δίνοντας τη δυνατότητα εξειδίκευσης στις ειδικότητες της Ακτινολογίας, της Νευροχειρουργικής και της Νευρολογίας.
Πρώτα απ’ όλα, πρέπει να διευκρινιστεί ότι η Ελλάδα δεν εισάγει καμία “ανύπαρκτη” ή “πρωτοφανή” ιατρική εξειδίκευση. Οι ενδαγγειακές επεμβάσεις στον εγκέφαλο, όπως η μηχανική θρομβεκτομή για το οξύ εγκεφαλικό επεισόδιο, πραγματοποιούνται εδώ και χρόνια σε πολλές χώρες από πολυεπιστημονικές ομάδες που περιλαμβάνουν ακτινολόγους, νευρολόγους, νευροχειρουργούς και άλλους εξειδικευμένους ιατρούς. ΕνδεΙκτΙκά, αναφέρουμε ότι Νευρολόγοι εκπαιδεύονται και πιστοποιούνται στην ΕπεμβατΙκή ΝευροακτΙΝΟλογία και στις Νευροεπεμβατικές πράξεις σε πλειάδα χωρών της ΒόρεΙας ΑμερΙκής (Η.Π.Α, Καναδάς), της Ευρώπης (Ισπανία, Γαλλία, Ολλανδία, Ουγγαρία, Ρουμανία) της Ασίας (Ισραήλ, Τουρκία, Ινδία, Κίνα), στην Αυστραλία, και στη Νέα Ζηλανδία.
Στη Γαλλία, για παράδειγμα, νευρολόγοι που ολοκληρώνουν διετή εκπαίδευση στην επεμβατική νευροακτινολογία πραγματοποιούν ενδαγγειακές επεμβάσεις. Στην Ισπανία, υπάρχει επίσημη συμφωνία μεταξύ των επιστημονικών εταιρειών ακτινολογίας, νευρολογίας και νευροχειρουργικής ώστε και οι τρεις ειδικότητες να μπορούν να εκπαιδεύονται και να συμμετέχουν στις επεμβάσεις. Στην Ουγγαρία, η νομοθεσία επιτρέπει σε νευρολόγους, ακτινολόγους, νευροχειρουργούς και καρδιολόγους να εκπαιδεύονται και να πιστοποιούνται στις ενδαγγειακές θεραπείες του Νευρικού Συστήματος. Στις Ηνωμένες Πολιτείες, οι επεμβατικοί νευρολόγοι αποτελούν σημαντικό μέρος των ομάδων που πραγματοποιούν θρομβεκτομές και ενδοαγγειακές επεμβάσεις στο Νευρικό Σύστημα, ενώ υπάρχει και ξεχωριστή επιστημονική εταιρεία που τους εκπροσωπεί (Εταιρεία Αγγειακής και Επεμβατικής Νευρολογίας, Society of Vascular and Interventional Neurology, SVIN).
ΆλλαΣχετικά άρθρα
Παρόμοια παραδείγματα υπάρχουν και σε χώρες της περιοχής μας. Στην Τουρκία και στη Ρουμανία, για παράδειγμα, δεκάδες νοσοκομειακά κέντρα πραγματοποιούν μηχανικές θρομβεκτομές σε ασθενείς με Αγγειακά Εγκεφαλικά Επεισόδια και πολλοί από τους επεμβατικούς ιατρούς προέρχονται από τη νευρολογία, μετά από εξειδικευμένη εκπαίδευση.
Ο λόγος που πολλές χώρες ακολουθούν αυτό το μοντέλο είναι απλός: το αγγειακό εγκεφαλικό επεισόδιο και οι λοιπές παθήσεις του εγκεφάλου είναι επείγουσες καταστάσεις όπου η ταχεία αντιμετώπιση σώζει ζωές και εγκεφαλικό ιστό. Όσο περισσότεροι κατάλληλα εκπαιδευμένοι Ιατροί υπάρχουν σε ένα σύστημα υγείας, τόσο περΙσσότερες ζωές καΙ έτη αναπηρίας μπορούν να σωθούν.
Η μηχανική θρομβεκτομή αποδείχθηκε αποτελεσματική πριν από 11 χρόνια σε μεγάλες διεθνείς κλινικές μελέτες και σήμερα θεωρείται από τις σημαντικότερες θεραπείες της σύγχρονης ιατρικής. Παρ’ όλα αυτά, στην Ελλάδα λιγότερο από το 10% των ασθενών που θα μπορούσαν να ωφεληθούν φτάνουν τελικά να λάβουν αυτή τη θεραπεία. Αυτό σημαίνει ότι χιλιάδες ασθενείς κάθε χρόνο στερούνται μια θεραπεία που μπορεί να αποτρέψει βαριά αναπηρία ή θάνατο.
Η πραγματικότητα είναι ότι η χώρα μας έχει πολύ λίγους επεμβατικούς νευροακτινολόγους σε σχέση με τις ανάγκες του πληθυσμού. Ακόμη και στην Αττική, υπάρχουν ημέρες όπου σε κάποια δημόσια νοσοκομεία δεν υπάρχει διαθέσιμη ομάδα για να πραγματοποιηθεί μηχανική θρομβεκτομή. Σε απομακρυσμένες περιοχές της Ελλάδας η θεραπεία είναι πρακτικά απρόσιτη καθώς ακόμη και σε μεγάλα περιφερειακά νοσοκομεία δεν υπάρχει επεμβατικός νευροακτινολόγος και η δυνατότητα μηχανικής θρομβεκτομής που απαιτεί χρονικά όρια και προϋποθέσεις ακυρώνεται. Επιπρόσθετα, στην περιοχή της Αττικής στα νοσοκομεία του Εθνικού Συστήματος Υγείας υπάρχουν ελάχιστα εξειδικευμένα κέντρα εμβολισμού ανευρυσμάτων εγκεφάλου και αγγειακών δυσπλασιών.
Για τον λόγο αυτό, η Ελληνική Νευρολογική Εταιρεία υποστηρίζει την ανάπτυξη πολυεπιστημονικών ομάδων, όπου νευρολόγοι με ειδική εκπαίδευση μπορούν να συνεργάζονται με ακτινολόγους και νευροχειρουργούς, όπως συμβαίνει ήδη σε πολλές χώρες. Στο σημείο αυτό θα πρέπει να αναφερθεί ότι οι νευρολόγοι αποτελούν μια κύρια ειδικότητα που επιλέγει τους υποψήφιους ασθενείς για τις ενδοαγγειακές επεμβάσεις του Νευρικού Συστήματος και τους νοσηλεύει μετά τη διενέργεια των επεμβατικών αυτών πράξεων. Κατά συνέπεια η εμπλοκή Νευρολόγων με ικανότητα διενέργειας νευροεπεμβατικών πράξεων ενοποιεί τη διαδρομή από την προ-νοσοκομειακή αναγνώριση έως τη δευτερογενή πρόληψη των νοσημάτων του νευρικού συστήματος, μειώνοντας κενά στην «αλυσίδα φροντίδας». Άλλωστε, με βάση τις νεότερες εξελίξεις στο πεδίο, η οξεία αντιμετώπιση των ισχαιμικών Αγγειακών Εγκεφαλικών Επεισοδίων ακολουθεί σήμερα τους δρόμους που άνοιξε η επεμβατική καρδιολογία στην οξεία αντιμετώπιση του οξέος εμφράγματος του μυοκαρδίου.
Αξίζει επίσης να σημειωθεί ότι η προσπάθεια αυτή έχει λάβει ευρεία διεθνή επιστημονική υποστήριξη. Κορυφαίοι επιστήμονες από την Ευρώπη και τις Ηνωμένες Πολιτείες έχουν εκφράσει δημόσια τη στήριξή τους προς την Ελληνική Νευρολογική Εταιρεία. Μεταξύ αυτών βρίσκονται και διεθνώς αναγνωρισμένοι ειδικοί που ηγούνται μεγάλων διεθνών μελετών που αφορούν νευροεπεμβατικές πράξεις σε νευρολογικούς ασθενείς. Επίσης, ο Ευρωπαϊκός ΟργανΙσμός ΑγγεΙακών ΕγκεφαλΙκών ΕπεΙσοδίων με σχετική του επιστολή προς την εταιρεία μας χαιρετίζει την προσπάθεια του Υπουργείου Υγείας της χώρας μας να θεσμοθετήσεΙ την εξειδίκευση της ΕπεμβατΙκής ΝευροακτΙΝΟλογίας. Επισημαίνει ότι η ένταξη των νευρολόγων στην εξειδίκευση αυτή και η ενίσχυση του ιατρικού δυναμικού και με κατάλληλα εκπαιδευμένους νευρολόγους εναρμονίζεται με τις διεθνείς πρακτικές και είναι ασφαλώς προς όφελος του δημοσίου συμφέροντος, διότι θα βελτιώσει τη θεραπευτική κάλυψη και την έγκαιρη αντιμετώπιση των νόσων αυτών στην Ελλάδα. Αντίθετα, ο αποκλεισμός των νευρολόγων από το πεδίο αυτό – πέρα από το ότι δεν δικαιολογείται επιστημονικώς ούτε επιβραβεύεται από τη διεθνή πρακτική – θα έχει ως αποτέλεσμα τον αδικαιολόγητο περιορισμό του ΙατρΙκού δυναμικού και συνακόλουθα της έγκαιρης και αποτελεσματικής πρόσβασης σε σύγχρονες θεραπείες των νευρολογικών νοσημάτων. Στο ίδιο μήκος κύματος αναφέρεται και η επιστολή της Εταιρείας Αγγειακής και Επεμβατικής Νευρολογίας των Ηνωμένων Πολιτειών Αμερικής, με την οποία επιβεβαιώνεται ότι στην Αμερική και οι 3 ειδικότητες (Ακτινολογία, Νευροχειρουργική και Νευρολογία) δύνανται να εκπαιδευτούν και να αδειοδοτηθούν στη διενέργεια ενδοαγγειακών επεμβάσεων στο Νευρικό Σύστημα καλύπτοντας έτσι τις διαρκώς αυξανόμενες απαιτήσεις στα νοσήματα του νευρικού συστήματος.
Τέλος, διεθνείς κατευθυντήριες οδηγίες που έχουν εκπονηθεί από εταιρείες Ακτινολογίας (Αμερικάνικη Εταιρεία Νευροακτινολογίας, Καναδική Εταιρεία Νευροακτινολογίας, Ευρωπαϊκή Εταιρεία Νευροακτινολογίας, Ευρωπαϊκή Εταιρεία Ελάχιστα Επεμβατικών Νευρολογικών Πράξεων, Παγκόσμια Ομοσπονδία Νευροακτινολογίας, Ασιατική και Αυστραλιανή Ομοσπονδία Επεμβατικής και Θεραπευτικής Νευροακτινολογίας), Νευροχειρουργικής (Διεθνής Εταιρεία Νευροχειρουργικής, Διεθνής Εταιρεία Επεμβατικής Νευροχειρουργικής, Αμερικάνικος Οργανισμός Νευροχειρουργικής) και Νευρολογίας (Ευρωπαϊκός Οργανισμός Αγγειακών Εγκεφαλικών Επεισοδίων, Παγκόσμιος Οργανισμός Αγγειακών Εγκεφαλικών Επεισοδίων, Διεθνής Εταιρεία Αγγειακής και Επεμβατικής Νευρολογίας) προτείνουν ομόφωνα ότι στην Επεμβατική Νευροακτινολογία δύναται να εξειδικευθούν Ιατροί με την ειδικότητα της Ακτινολογίας, της ΝευροχειρουργΙκής και της Νευρολογίας.
Όλοι αυτοί οι οργανισμοί και οι επιστήμονες υπογραμμίζουν το ίδιο μήνυμα: η λύση δεν είναι ο αποκλεισμός ειδικοτήτων, αλλά η σωστή εκπαίδευση και η συνεργασία.
Δεν κατανοούμε αποκλειστικές πολιτικές, που δεν αναδεικνύουν πρωταρχικά το συμφέρον του ασθενή. Η Ελληνική Νευρολογική Εταιρεία πιστεύει ότι οι επιστημονικές εταιρείες πρέπει να ξεπερνούν “επαγγελματικές αντιπαραθέσεις” μεταξύ ιατρικών ειδικοτήτων και έχει υποβάλει σχετικές απόψεις στο Υπουργείο Υγείας. Σε κάθε περίπτωση απαράβατος κανόνας είναι η αρτιότητα της εκπαίδευσης σε αναγνωρισμένα κέντρα, δίπλα στους ειδικούς με πνεύμα σεβασμού και συνεργασίας. Στόχος είναι να εξασφαλιστεί ότι περισσότεροι ασθενείς στην Ελλάδα θα έχουν πρόσβαση σε σύγχρονες θεραπείες που σώζουν ζωές καΙ αποτρέπουν αναπηρίες. Μέσο είναι η συνεργασία που υπάρχει μέχρι σήμερα στην καθημερινότητα των δημόσιων νοσοκομείων και όχι οι αντιπαραθέσεις μεταξύ επιστημονικών εταιρειών.
Η πραγματική πρόκληση για το σύστημα υγείας της χώρας μας δεν είναι ποια ειδικότητα θα συμμετέχει, αλλά πώς θα αυξηθεί ο αριθμός των ασθενών που θα μπορούν να λάβουν έγκαιρα αυτή τη σωτήρια θεραπεία. Η ΙατρΙκή πρόοδος βασίζεται στη συνεργασία και όχι στον αποκλεισμό. Οι συνέργειες, η διεπιστημονικότητα και η συνεργασία προς όφελος των ασθενών μας αποτελούν τις διαχρονικές αξίες της εταιρείας μας και υπηρετούνται έμπρακτα από όλα τα μέλη μας.
Πηγή: skai.gr
