Επιστροφή των νέων Ευρωπαίων στη Βρετανία;

Η επανεκκίνηση και σύσφιξη των σχέσεων Λονδίνου–Βρυξελλών είναι κάτι που έχει τονίσει επανειλημμένως η Εργατική κυβέρνηση. Επιθυμεί όμως πραγματικά την ελεύθερη μετακίνηση; Το ζήτημα του Brexit είναι κάτι που διχάζει βαθιά τη Μεγάλη Βρετανία μέχρι και σήμερα. Το πρόβλημα της μετανάστευσης ήταν ένας από τους κινητήριους μοχλούς της απόφασης για αποχώρηση, αλλά προφανώς παρέσυρε μαζί του βασικούς πυλώνες οικονομικής ευρωστίας της χώρας.

Όπως τα πανεπιστήμια. Τα εκπαιδευτικά ιδρύματα της χώρας δυσκολεύονται να προσελκύσουν ερευνητικό και διδακτικό προσωπικό από ξένες χώρες, καθώς τα κόστη έχουν αυξηθεί κατά 126% τα τελευταία 5 χρόνια. Σχεδόν αυτόματα το πρόβλημα αυτό εμφανίζεται και στην προσέλκυση φοιτητών. Τα κόστη για τους νέους έχουν αυξηθεί, με υπέρογκα δίδακτρα και επιπλέον καταβολή χρημάτων για απόκτηση ειδικής βίζας.

Στο τέλμα των περικοπών τα πανεπιστήμια

Το πρόβλημα καταλήγει σε ντόμινο, αφού δεκάδες είναι τα πανεπιστήμια της Αγγλίας που προχωρούν σε περικοπές στα λειτουργικά έξοδα, αλλά και σε ερευνητικά κονδύλια. Συγκεκριμένα, σύμφωνα με άρθρο του Guardian στις αρχές Φεβρουαρίου, σχεδόν ένα στα τέσσερα πρωτοκλασάτα πανεπιστήμια του Ηνωμένου Βασιλείου οδηγούνται σε περικοπές έως και 10.000 θέσεων εργασίας.

Τώρα, ένα άρθρο των Times δείχνει ότι η βρετανική κυβέρνηση θέλει να αναλάβει δράση. Σύμφωνα με τις πληροφορίες, ο Βρετανός πρωθυπουργός Κιρ Στάρμερ σκέφτεται να δημιουργήσει ένα μοντέλο που θα επιτρέψει σε δεκάδες χιλιάδες νέους Ευρωπαίους πολίτες να ζήσουν και να εργαστούν στο Ηνωμένο Βασίλειο.

Σύμφωνα με τα σχέδια των Βρετανών διαπραγματευτών, οι δεκάδες χιλιάδες εργαζόμενοι και μαθητές θα έχουν τη δυνατότητα να έρθουν στο νησί για τουλάχιστον δύο χρόνια, με τη δυνατότητα επέκτασης ενός έτους. Το πρόγραμμα αυτό προβλέπεται να είναι αμοιβαίο και ανταποδοτικό, ώστε να απολαμβάνουν παρόμοιες ελευθερίες σε χώρες της ΕΕ Βρετανοί ηλικίας από 18 έως 30 ετών.

Η Βρετανία επιλεκτική λόγω… μεταναστευτικού

Παρόλα αυτά, τα πρώτα εμπόδια έχουν ήδη εμφανιστεί. Αρχικά, ο ετήσιος αριθμός των νέων που θα επιτρέπεται να έρθουν στο Ηνωμένο Βασίλειο θα είναι συγκεκριμένος. Αυτό το μέτρο θα ληφθεί κυρίως για να κατευνάσει τις ανησυχίες του Βρετανικού Υπουργείου Εσωτερικών για το μεταναστευτικό και για τα στατιστικά, τα οποία θα επηρεαστούν από την ελεύθερη αυτή μετακίνηση… υπό όρους.

Σύμφωνα πάλι με το ρεπορτάζ, όσοι αποφασίσουν να έρθουν θα έχουν πρόσβαση στο Εθνικό Σύστημα Υγείας (NHS), πληρώνοντας όμως ένα μικρό αντίτιμο. Η χώρα έχει κάνει παρόμοιες συμφωνίες με την Αυστραλία, την Ισλανδία αλλά και αρκετές ακόμα.

Οι αντιδράσεις είναι ήδη έντονες, παρότι τίποτα δεν έχει επιβεβαιωθεί. Εκπρόσωπος τύπου της βρετανικής κυβέρνησης επέμεινε ότι «δεν έχουμε πλάνα για συμφωνία σχετικά με την μετακίνηση νέων. (…) Προφανώς και ακούμε τις λογικές προτάσεις, αλλά είμαστε ξεκάθαροι ότι δεν υπάρχει επιστροφή στην μετακίνηση, στην τελωνειακή ένωση ή την ενιαία αγορά».

Όμως ένας Ευρωπαίος αξιωματούχος θεώρησε εξοργιστικό τον τόνο της βρετανικής πλευράς. «Είναι προσβλητικό, για να είμαι ειλικρινής», λέει, «οι Ευρωπαίοι να αντιμετωπίζονται ως κάτι αρνητικό, σαν μία εισβολή φτηνού ξένου εργατικού δυναμικού και όχι σαν θετική αλληλεπίδραση ανθρώπων που βοηθούν στην καλύτερη κατανόηση της μεταξύ μας σχέσης».

Στις 19 Μαΐου πάντως, ο Βρετανός πρωθυπουργός αναμένεται να φιλοξενήσει τους Ευρωπαίους ηγέτες στο Λονδίνο, σε μία πρώτη Σύνοδο «επανεκκίνησης μετά το Brexit», όπως αναφέρεται από τα βρετανικά μέσα ενημέρωσης.

Οι αντιδράσεις κομμάτων και βρετανικού λαού

Το Κόμμα των Φιλελευθέρων, πάντως, αντέδρασε θετικά στο ρεπορτάζ των Times, επισημαίνοντας ότι η είναι μια «νίκη της κοινής λογικής». Από την άλλη πλευρά, η σκιώδης υπουργός Εξωτερικών Πρίτι Πατέλ κατέκρινε τα πλάνα εκ μέρους των Συντηρητικών, λέγοντας ότι «στους μήνες διακυβέρνησης τους οι Εργατικοί ήδη προδίδουν το Brexit».

Ενδιαφέρον έχει η ζωντανή δημοσκόπηση εντός του άρθρου που δείχνει ότι το 91% των σχεδόν 5.000 συμμετεχόντων τάσσεται υπέρ μιας τέτοιας πρωτοβουλίας.