Γερμανία: Πρώτες κάλπες του 2026, κρίσιμο τεστ για Μερτς

Σημαντικό τεστ για την κυβέρνηση Μερτς και τις πολιτικές εξελίξεις στη Γερμανία αποτελούν οι κάλπες στη Βάδη-Βυρτεμβέργη την Κυριακή. Στο επίκεντρο η οικονομία.Η Βάδη-Βυρτεμβέργη παραμένει μάλλον άγνωστη έννοια για πολλούς Έλληνες. Ή τουλάχιστον για εκείνους που δεν γνωρίζουν ότι η Βάδη-Βυρτεμβέργη είναι η «πατρίδα» της Μερσεντές και της Πόρσε, ότι προσφέρει μοναδικές ταξιδιωτικές εμπειρίες, όπως η Χαϊδελβέργη και ο Μέλανας Δρυμός, ότι βλέπει την Ελβετία ως οικονομική ενδοχώρα και πολλά υποσχόμενο εξαγωγικό προορισμό. Για όλους αυτούς τους λόγους συναγωνίζεται επάξια τη Βαυαρία για τον επίζηλο τίτλο του πιο πλούσιου ομόσπονδου κρατιδίου σε ολόκληρη τη Γερμανία.

Οι εκλογές για την τοπική Βουλή της Βάδης-Βυρτεμβέργης, την προσεχή Κυριακή, αποτελούν πολιτικό ορόσημο για ολόκληρη τη Γερμανία. Όχι μόνο γιατί εγκαινιάζουν μία χρονιά κρίσιμων εκλογικών αναμετρήσεων με αποκορύφωμα τις κάλπες σε δύο ανατολικογερμανικά ομόσπονδα κρατίδια, όπου η AfD φιλοδοξεί να εκλέξει πρωθυπουργό. Αλλά επίσης γιατί θα κρίνουν εάν οι Χριστιανοδημοκράτες (CDU) του καγκελάριου Φρίντριχ Μερτς έχουν ενισχυθεί τόσο πολύ, ώστε να ανακτήσουν ένα παραδοσιακό προπύργιο της Κεντροδεξιάς μετά από 15 ολόκληρα χρόνια (επιβεβαιώνοντας τις δημοσκοπήσεις, στις οποίες εμφανίζονται πρώτο κόμμα με 29%, με διαφορά ασφαλείας από την AfD) ή εάν θα συνεχιστεί το πολιτικό πείραμα των Πρασίνων .

Last but not least, θα κρίνουν εάν οι Γερμανοί ψηφοφόροι θεωρούν «πρωθυπουργίσιμο» έναν υποψήφιο με τουρκική καταγωγή, όπως ο εκλεκτός των Πρασίνων, Τζεμ Έζντεμιρ.

«Πράσινοι», αλλά και φίλοι της βιομηχανίας

Τις τελευταίες δεκαετίες βρίσκεται σε εξέλιξη στη Βάδη-Βυρτεμβέργη ένα πολιτικό πείραμα άνευ προηγουμένου: πολιτικοί των Πρασίνων έχουν διεμβολίσει τον χώρο της Κεντροδεξιάς, αναδεικνύοντας το άλλοτε αντιεξουσιαστικό οικολογικό κίνημα σε αξιόπιστη επιλογή για τους ψηφοφόρους της μεσαίας τάξης. Το εγχείρημα είχε ξεκινήσει σε επίπεδο Τοπικής Αυτοδιοίκησης, με χαρισματικούς δημάρχους όπως ο Μπόρις Πάλμερ στην πόλη του Τύμπινγκεν. Τα τελευταία 15 χρόνια πρωθυπουργός της Βάδης-Βυρτεμβέργης είναι ο Πράσινος Βίνφριντ Κρέτσμαν, ο οποίος μάλιστα ηγείται ενός σταθερού κυβερνητικού συνασπισμού με τους Χριστιανοδημοκράτες.

Βοήθησαν βέβαια και οι συγκυρίες. Μάλλον ανέλπιστα είχε γίνει πρωθυπουργός στα 62 του χρόνια ο Βίνφριντ Κρέτσμαν το 2011, στον απόηχο της πυρηνικής καταστροφής στη Φουκουσίμα, με τους ψηφοφόρους στη Βάδη-Βυρτεμβέργη να δίνουν μία ευκαιρία σε έναν «μετριοπαθή» οικολόγο και να στέλνουν στην αντιπολίτευση τους Χριστιανοδημοκράτες για πρώτη φορά μετά από 57 χρόνια.

Το ενδιαφέρον είναι ότι αφότου ανέλαβε την πρωθυπουργία, ο Πράσινος Κρέτσμαν προσέγγισε τη βιομηχανία (η οποία σημειωτέον συνεισφέρει το 38,1% του ΑΕΠ της Βάδης-Βυρτεμβέργης, ποσοστό ανώτερο του γερμανικού μέσου όρου που κυμαίνεται στο 29%) και συνέχισε να ελκύει ψηφοφόρους από άλλους πολιτικούς χώρους. Χαρακτηριστικός ο απρόσμενος έπαινος από τον Βαυαρό συντηρητικό πρωθυπουργό Μάρκους Ζέντερ μετά την πρώτη συνάντησή τους: «Ο πρωθυπουργός Κρέτσμαν δεν μιλάει εκ μέρους της Βαυαρίας, αλλά με αυτά που είπε ήταν σαν να μιλούσε εκ μέρους της Βαυαρίας…».

«It´s the economy, stupid»

Και αυτές οι κάλπες θα κριθούν στο μέτωπο της οικονομίας. «It´s the economy, stupid» είναι ο χαρακτηριστικός τίτλος σε πρόσφατη ανάλυση της ARD για τις εκλογές της Κυριακής, για να θυμηθούμε το σλόγκαν που χάρισε τη νίκη στον Μπιλ Κλίντον στις αμερικανικές προεδρικές εκλογές του 1992.

Παραδοσιακά, η Βάδη-Βυρτεμβέργη έχει εξαιρετικές οικονομικές επιδόσεις. Ωστόσο, οι κρίσεις των τελευταίων ετών και το «αλαλούμ» με τους εμπορικούς δασμούς έχουν αφήσει ίχνη. Το 2024 η τοπική οικονομία συρρικνώθηκε κατά 0,4% και οι πτωχεύσεις επιχειρήσεων αυξήθηκαν κατά 30%. Μόνο το 2025 χάθηκαν 50.000 θέσεις εργασίας στην αυτοκινητοβιομηχανία και στους προμηθευτές της, ενώ το συνδικάτο IG Metall εκτιμά ότι έως το 2030 θα εκλείψουν άλλες 14.000.

Ιδιαίτερα στην αυτοκινητοβιομηχανία εντείνεται ο προβληματισμός για το εάν οι μεγάλοι «παίκτες» της αγοράς θα συνεχίσουν να επενδύουν στην ηλεκτροκίνηση ή θα επιστρέψουν στον κινητήρα εσωτερικής καύσης. Πολλές φορές οι μεγάλες επιχειρήσεις του κλάδου ρίχνουν το μπαλάκι στην κυβέρνηση, αλλά εκείνη τους το επιστρέφει. Το 2025 η Πόρσε αποφάσισε, μάλλον αιφνιδιαστικά, ότι θα στραφεί και πάλι στους συμβατικούς κινητήρες. Ο υποψήφιος των Χριστιανοδημοκρατών στις εκλογές της Κυριακής, Μάνουελ Χάγκελ, αποφεύγει να δεσμευθεί. «Δεν έχει καμία σημασία τι αυτοκίνητο θα επιλέξουμε» λέει. «Αρκεί να κατασκευάζεται στη Βάδη-Βυρτεμβέργη…».

Πηγή: Deutsche Welle