
Η σύγκρουση μεταξύ ΗΠΑ – Ισραήλ και του Ιράν εντείνεται καθώς εισέρχεται στη δεύτερη εβδομάδα της, ασκώντας πίεση στις παγκόσμιες αλυσίδες εφοδιασμού και εγείροντας ανησυχίες για αυξήσεις τιμών που δεν έχουν παρατηρηθεί από την περίοδο της πανδημίας, σημειώνει το Bloomberg.
Για τις εταιρείες που έχουν έκθεση στην περιοχή, οι κίνδυνοι περιλαμβάνουν ελλείψεις κρίσιμων εξαρτημάτων, υψηλότερο κόστος και μικρότερα περιθώρια κέρδους.
Αν το κόστος μετακυλιστεί στα ράφια, θα αποτελέσει μια ακόμη πίεση για τους καταναλωτές, σε μια περίοδο που πολλοί ήδη δυσκολεύονται με τα καθημερινά τους έξοδα.
Οι αγορές μετοχών, ομολόγων και «ασφαλή καταφύγια» όπως το αμερικανικό δολάριο, αντικατοπτρίζουν αυτές τις ανησυχίες για τον πληθωρισμό, καθώς και τις απειλές για τα νοικοκυριά και τις επιχειρήσεις.
Αυτές είναι ιδιαίτερα έντονες για χώρες που εξακολουθούν να αντιμετωπίζουν τις συνέπειες των δημοσιονομικών ελλειμμάτων της εποχής του Covid, τις «πληγές» στην αγορά εργασίας και την υποτονική ανάπτυξη.
«Η παγκόσμια οικονομία έχει αποδειχθεί αξιοσημείωτα ανθεκτική μετά από σοκ», δήλωσε την Παρασκευή στο Bloomberg, η γενική διευθύντρια του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου, Κρισταλίνα Γκεοργκίεβα. «Όμως αυτή η ανθεκτικότητα δοκιμάζεται για ακόμη μία φορά και πολλές χώρες εισέρχονται σε μια περίοδο μεγαλύτερης αβεβαιότητας με εξαντλημένα αποθέματα ασφαλείας», επεσήμανε.
Διαδοχικά σοκ
Πρόσθεσε ότι οι κεντρικοί τραπεζίτες πρέπει να είναι πιο προσεκτικοί και οι δημοσιονομικές αρχές να είναι «πολύ προσεκτικές» στη χρήση μέτρων στήριξης, δεδομένων των ήδη υψηλών επιπέδων χρέους σε πολλές χώρες.
«Κάθε σοκ που προστίθεται πάνω στο προηγούμενο βρίσκει τον πλανήτη σε πιο δύσκολη θέση», είπε η Γκεοργκίεβα.
Πέρα από τις παραδοσιακές υποδομές του εμπορίου, οι βομβαρδισμοί πλήττουν και τα θεμέλια της ψηφιακής οικονομίας: τα κέντρα δεδομένων (data centers).
Επιθέσεις με drones προκάλεσαν ζημιές σε τρεις εγκαταστάσεις που λειτουργεί η Amazon στα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα και στο Μπαχρέιν.
Προς το παρόν, πολλοί οικονομολόγοι εκτιμούν ότι ο συνολικός αντίκτυπος στο παγκόσμιο ΑΕΠ θα είναι πιθανότατα περιορισμένος και άνισος, όμως αυτή η εκτίμηση θα αλλάξει όσο περισσότερο διαρκεί η σύγκρουση. Στην αβεβαιότητα του παγκόσμιου εμπορίου προστίθεται και η έλλειψη ενός σαφούς σχεδίου για την πολιτική δασμών της Ουάσινγκτον.
Σύμφωνα με ανάλυση του Bloomberg Economics, οι μεγαλύτερες πιέσεις για την παγκόσμια οικονομία προέρχονται από τις αγορές ενέργειας, καθώς περίπου το ένα πέμπτο των παγκόσμιων προμηθειών πετρελαίου και LNG περνά από το Στενό του Ορμούζ. Ασιατικές χώρες όπως η Κίνα, η Ινδία, η Νότια Κορέα και η Ιαπωνία είναι από τους μεγαλύτερους αγοραστές πετρελαίου από τον Κόλπο.
Άνισες επιπτώσεις
Ανά περιοχή, οι επιπτώσεις θα είναι άνισες. Ο επικεφαλής οικονομολόγος της Capital Economics, Neil Shearing δήλωσε ότι η Ασία, η Ευρωζώνη και το Ηνωμένο Βασίλειο είναι περισσότερο εκτεθειμένες από τις ΗΠΑ. Η Oxford Economics την Παρασκευή μείωσε την πρόβλεψή της για την οικονομική ανάπτυξη του Ηνωμένου Βασιλείου το 2026, υποστηρίζοντας ότι η σύγκρουση με το Iράν θα αυξήσει τον πληθωρισμό.
Αξιωματούχοι της Eυρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας ανέφεραν ότι παραμένουν σε επιφυλακή για το ενδεχόμενο νέων πληθωριστικών πιέσεων, ενώ στελέχη εταιρειών με δραστηριότητες στην περιοχή δεν έχουν ακόμη σημάνει συναγερμό.
«Βλέπουμε έναν κόσμο που βρίσκεται πραγματικά υπό πίεση -αυτό είναι σαφές», δήλωσε ο Stefan Hartung, διευθύνων σύμβουλος της Robert Bosch GmbH, της μεγαλύτερης εταιρείας κατασκευής εξαρτημάτων αυτοκινήτων στον κόσμο.
Ωστόσο, οι δυσκολίες μπορεί να είναι βραχυπρόθεσμες και πολλές εταιρείες έχουν ενισχύσει την ανθεκτικότητά τους μετά την πανδημία. Αντιμέτωποι με μικρότερη μεταφορική ικανότητα, «πρέπει να λειτουργούμε περισσότερο όπως στην εποχή του Covid», είπε ο Hartung σε συνέντευξη, υποβαθμίζοντας την πιθανότητα εκτεταμένων ελλείψεων στη βιομηχανία. «Υποψιάζομαι ότι μακροπρόθεσμα θα δούμε μια σταθεροποίηση», πρόσθεσε.
Λιπάσματα, τσιμέντο
Η κυβέρνηση του Ντόναλντ Τραμπ (Donald Trump) προσπαθεί να μετριάσει την κρίση στην προσφορά ενέργειας που έχει συμβάλει στην άνοδο των λιανικών τιμών βενζίνης στις ΗΠΑ στο υψηλότερο επίπεδο οποιασδήποτε περιόδου της προεδρίας του. Την Πέμπτη, άνοιξε τον δρόμο, ώστε η Iνδία να αυξήσει προσωρινά τις αγορές ρωσικού πετρελαίου, μια αναστροφή πολιτικής που αντικατοπτρίζει την ανησυχία για τις ενεργειακές επιπτώσεις της σύγκρουσης.
Ωστόσο, οι ανησυχίες της παγκόσμιας οικονομίας δεν περιορίζονται μόνο στο πετρέλαιο, το φυσικό αέριο, τα καύσιμα αεροσκαφών και τη βενζίνη.
Το Bloomberg Economics εκτιμά ότι σχεδόν το 7% των παγκόσμιων εξαγωγών λιπασμάτων, περίπου το 6% των πολύτιμων μετάλλων, το 5,3% του αλουμινίου και των παραγώγων αλουμινίου και το 4,4% του τσιμέντου και άλλων μη μεταλλικών ορυκτών αποστέλλονται από λιμάνια του Περσικού Κόλπου.
«Πρόκειται για ένα σημαντικό γεγονός -όχι μόνο για τη Μέση Ανατολή, αλλά και για τις αλυσίδες εφοδιασμού σε ολόκληρο τον κόσμο», δήλωσε ο Jan Rindbo, διευθύνων σύμβουλος της δανικής ναυτιλιακής εταιρείας D/S Norden A/S, μιας από τις μεγαλύτερες εταιρείες μεταφοράς πρώτων υλών παγκοσμίως.
Ένα πλοίο ναυλωμένο από τη Norden, που μόλις είχε εκφορτώσει σιτηρά στη Σαουδική Αραβία, ετοιμαζόταν να φύγει από τον Κόλπο το περασμένο Σάββατο όταν δόθηκε ιρανική εντολή προς τα πληρώματα να κάνουν αναστροφή.
«Όσο περισσότερο διαρκεί αυτή η σύγκρουση, τόσο μεγαλύτερη είναι η ανησυχία για το τι σημαίνει για τον κόσμο», είπε ο Rindbo σε συνέντευξη. «Βλέπουμε τους ανθρώπους να κάνουν ένα βήμα πίσω. Ίσως να μην αγοράζουν τόσες πρώτες ύλες όσο θα αγόραζαν υπό άλλες συνθήκες, καθώς περιμένουν να δουν πώς θα εξελιχθεί η κατάσταση», σημείωσε.
Μεταφορές
Η ναυτιλία μέσω της περιοχής σύντομα θα συνοδεύεται από υψηλότερο ασφάλιστρο κινδύνου. Η γερμανική εταιρεία κατασκευής ελαστικών Continental AG επεσήμανε τους κινδύνους την Τετάρτη, προειδοποιώντας ότι η σύγκρουση μπορεί να επηρεάσει τις πωλήσεις και τα κέρδη αυξάνοντας το κόστος και διαταράσσοντας τις δραστηριότητές της.
«Βρισκόμαστε πολύ νωρίς ακόμα», δήλωσε ο διευθύνων σύμβουλος Christian Kötz. Ωστόσο, ο πόλεμος έχει ήδη δημιουργήσει «περισσότερη αβεβαιότητα», πρόσθεσε.
Βραχυπρόθεσμα, τα ναύλα αεροπορικών μεταφορών φορτίου θα μπορούσαν να διπλασιαστούν ή και να τριπλασιαστούν σε πτήσεις που διέρχονται από κόμβους της Μέσης Ανατολής, δήλωσε ο Niall van de Wouw, επικεφαλής αεροπορικών μεταφορών της Xeneta, μιας ψηφιακής πλατφόρμας logistics με έδρα το Όσλο. Με τα αεροσκάφη μεταφοράς φορτίου καθηλωμένα, έως και 18% της παγκόσμιας μεταφορικής ικανότητας «εξαφανίστηκε» αυτή την εβδομάδα.
Ο τουρισμός και τα επαγγελματικά ταξίδια έχουν επίσης πληγεί. Το Χίθροου του Λονδίνου, το πιο πολυσύχναστο αεροδρόμιο της Ευρώπης, είδε 300 πτήσεις να ακυρώνονται από τότε που ξέσπασε η σύγκρουση, ενώ αναμένονται περισσότερες διαταραχές, δήλωσε ο διευθύνων σύμβουλος Thomas Woldbye. Αρνήθηκε να πει πόσο κοστίζει ημερησίως αυτή η αναστάτωση.
«Δεν μιλάμε για ένα σημαντικό ποσό -όχι ακόμη», είπε. «Αν συνεχιστεί για πολύ μεγάλο χρονικό διάστημα, τότε θα πρέπει να το εξετάσουμε», τόνισε.
Πολλά θα εξαρτηθούν από την επανέναρξη των πτήσεων και την επιστροφή στην κανονικότητα.
Η αεροπορική εταιρεία Etihad Airways ανακοίνωσε την Παρασκευή ότι θα επανεκκινήσει ένα περιορισμένο πρόγραμμα εμπορικών πτήσεων μεταξύ του κόμβου της στο Άμπου Ντάμπι και διάφορων προορισμών στην Ευρώπη, την Ινδία, τις ΗΠΑ και τη Μέση Ανατολή, συμπεριλαμβανομένου του Ριάντ. Η Emirates σχεδιάζει επίσης να επανεκκινήσει τις δραστηριότητές της αφού οι πτήσεις ανεστάλησαν προσωρινά το Σάββατο. Η Qatar Airways δήλωσε ότι θα πραγματοποιήσει περιορισμένες πτήσεις προς τη Ντόχα την Κυριακή από το Λονδίνο, το Παρίσι, τη Μαδρίτη, τη Ρώμη, τη Φρανκφούρτη και την Μπανγκόκ.
Ανακατεύθυνση πλοίων
Οι παγκόσμιοι ναυτιλιακοί κολοσσοί MSC Mediterranean Shipping Company, A.P. Moller-Maersk και αρκετές ακόμη εταιρείες έχουν αναστείλει τις κρατήσεις για δρομολόγια που συνδέουν την Aσία με τη Μέση Ανατολή.
Αυτό σημαίνει ότι η συμφόρηση εξαπλώνεται γρήγορα στην περιοχή, αλλά και σε ολόκληρη την Ασία, καθώς τα πλοία εκφορτώνουν φορτία που προορίζονταν για τη Μέση Ανατολή στο πλησιέστερο ασφαλές λιμάνι.
Το Nhava Sheva Port, το πιο πολυσύχναστο λιμάνι εμπορευματοκιβωτίων της Iνδίας που βρίσκεται ανατολικά του Μουμπάι, έφτασε σε επίπεδο συμφόρησης 64% την Παρασκευή, εκτοξευόμενο από 10% την 1η Μαρτίου, σύμφωνα με τον Destine Ozuygur της Xeneta.
«Ορισμένα δευτερεύοντα λιμάνια που αναμένεται να χρησιμοποιηθούν ως κόμβοι μεταφόρτωσης, όπως το Λιμάνι Νταρ Ες Σαλάμ, έχουν ήδη βασικό επίπεδο συμφόρησης 50% και τώρα βλέπουν τον χρόνο αναμονής να εκτοξεύεται σε πάνω από 5 ημέρες ανά πλοίο», δήλωσε ο Ozuygur την Παρασκευή σε ανάρτησή του στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης.
Εν τω μεταξύ, οι διακοπές λειτουργίας σε μεγάλα διυλιστήρια στην περιοχή του Κόλπου έχουν επιπτώσεις πολύ πέρα από τις αγορές καυσίμων, επηρεάζοντας τις αλυσίδες εφοδιασμού φαρμάκων, τη συσκευασία ιατρικών προϊόντων και άλλα προϊόντα υγειονομικής περίθαλψης, δήλωσε ο Niall van de Wouw.
Πηγή: skai.gr













