Στην προσπάθειά της να εξασφαλίσει ψήφο υπέρ («ναι») στο συνταγματικό δημοψήφισμα αυτού του Σαββατοκύριακου, η πρωθυπουργός της Ιταλίας επιδιώκει να προσεγγίσει νέα ακροατήρια.
Την Πέμπτη, η Τζόρτζια Μελόνι κάθισε μπροστά στο μικρόφωνο, ανάμεσα σε έναν δημοφιλή ράπερ και έναν personal trainer που έγινε podcaster, καλώντας τους Ιταλούς να στηρίξουν ένα δικαστικό σύστημα που –όπως υποσχέθηκε– θα είναι «πιο δίκαιο» για όλους.
Την ίδια ώρα, τα κόμματα της αντιπολίτευσης έχουν επίσης κινητοποιηθεί, παρουσιάζοντας τη «ιστορική» μεταρρύθμιση της δεξιάς κυβέρνησης ως απειλή για τη δημοκρατία και μετατρέποντας την ψηφοφορία σε ευκαιρία έκφρασης δυσαρέσκειας απέναντι στην ίδια τη Μελόνι.
Μετά από τριάμισι χρόνια στην εξουσία – διάστημα κοντά σε ρεκόρ για μια χώρα με εύθραυστες κυβερνήσεις – η Μελόνι υπερηφανεύεται ότι έφερε σταθερότητα στην Ιταλία. Ωστόσο, καθώς το δημοψήφισμα αποκτά ολοένα και πιο προσωπικό χαρακτήρα, ενδέχεται να αντιμετωπίζει την πρώτη σημαντική πολιτική της ήττα.
Όπως εξηγεί ο πολιτικός επιστήμονας Ρομπέρτο ντ’Αλιμόντε του Πανεπιστημίου Luiss, «θέλει να κερδίσει. Αν χάσει, θα υπάρξουν συνέπειες και το γνωρίζει». Προσθέτει ότι χρειάζεται να κινητοποιήσει τους ψηφοφόρους της, αλλά η έκβαση παραμένει αμφίρροπη.
Σε αυτό το πλαίσιο, η πρωθυπουργός εμφανίστηκε στο podcast «Pulp», μαζί με τον ράπερ Fedez και τον Mr Marra, σε μια προσπάθεια να προσελκύσει νεότερους ψηφοφόρους. Αφήνοντας στην άκρη το συνηθισμένο της αυστηρό ντύσιμο, απάντησε για μία ώρα σε ερωτήσεις, σε μια πιο χαλαρή εμφάνιση.
Η συμμετοχή των πολιτών είναι κρίσιμη, καθώς δεν υπάρχει ελάχιστο όριο συμμετοχής: επικρατεί απλώς το στρατόπεδο που θα συγκεντρώσει τις περισσότερες ψήφους. Τα συνδικάτα έχουν ήδη ταχθεί υπέρ του «όχι», ενώ δημοσκοπήσεις δείχνουν ότι χαμηλή συμμετοχή ευνοεί τους αντιπάλους της μεταρρύθμισης.
Η Μελόνι υποστήριξε με ένταση ότι οι αλλαγές θα καταστήσουν το σύστημα «πιο αξιοκρατικό, πιο υπεύθυνο, πιο αποτελεσματικό». Παράλληλα, κατηγόρησε τους αντιπάλους της ότι μετατρέπουν το δημοψήφισμα σε ψήφο κατά της κυβέρνησης, επειδή δεν μπορούν να ασκήσουν ουσιαστική κριτική στη μεταρρύθμιση.
Ξεκαθάρισε επίσης ότι δεν προτίθεται να παραιτηθεί: «Αν ψηφίσετε ‘όχι’ για να διώξετε τη Μελόνι, θα κρατήσετε και τη Μελόνι και ένα σύστημα δικαιοσύνης που δεν λειτουργεί. Δεν μου φαίνεται καλή συμφωνία».
Το ερώτημα παραμένει αν η ιταλική δικαιοσύνη είναι πράγματι «προβληματική». Αν και το σύστημα είναι υπερφορτωμένο και οι δίκες διαρκούν πολύ, η μεταρρύθμιση δεν αντιμετωπίζει άμεσα αυτά τα ζητήματα.
Το δημοψήφισμα επικεντρώνεται στον διαχωρισμό των σταδιοδρομιών δικαστών και εισαγγελέων, στη δημιουργία ξεχωριστών οργάνων διοίκησης και σε ένα νέο πειθαρχικό δικαστήριο. Η σημασία αυτών των αλλαγών παραμένει ασαφής για πολλούς πολίτες.
Η πρόταση προέρχεται από το κόμμα Forza Italia του Σίλβιο Μπερλουσκόνι, εταίρου της κυβέρνησης, ο οποίος στο παρελθόν είχε συγκρουστεί έντονα με τη δικαιοσύνη. Και η ίδια η Μελόνι έχει κατηγορήσει «ισχυρές ομάδες» ότι υπονομεύουν τις πολιτικές της.
Σε πρόσφατη ομιλία της στο Μιλάνο, ισχυρίστηκε – χωρίς αποδείξεις – ότι απόρριψη της μεταρρύθμισης θα οδηγήσει στην απελευθέρωση «μεταναστών, βιαστών, παιδόφιλων και διακινητών ναρκωτικών», αυξάνοντας την ανασφάλεια.
Αυτή η ρητορική εντείνει τις ανησυχίες της αντιπολίτευσης, που φοβάται ότι στόχος είναι ο πολιτικός έλεγχος της δικαιοσύνης. Η κυβέρνηση απορρίπτει τις κατηγορίες.
Πιθανές δυσαρέσκειες
Σε ένα περιβάλλον διεθνούς αστάθειας και αυξημένου κόστους ζωής λόγω πολέμου, η κυβέρνηση γνωρίζει ότι οι ψηφοφόροι μπορεί να χρησιμοποιήσουν το δημοψήφισμα για να εκφράσουν δυσαρέσκεια.
Ο Αντρέα ντι Τζουζέπε, βουλευτής του κόμματος Fratelli d’Italia, τονίζει ότι η αξιολόγηση της κυβέρνησης μπορεί να περιμένει μέχρι τις εκλογές, υπογραμμίζοντας ότι τώρα προέχει το δημοψήφισμα.
Υπάρχουν πάντως και υποστηρικτές της μεταρρύθμισης ακόμη και από τον χώρο της αριστεράς, που θεωρούν υπερβολικά στενή τη σχέση δικαστών και εισαγγελέων. Ο καθηγητής Αλεσάντρο Στέρπα υποστηρίζει ότι δεν ενισχύεται ο κυβερνητικός έλεγχος και ότι οι αλλαγές είναι χρήσιμες.
Από την άλλη πλευρά, είναι η πρώτη φορά που μια δεξιά κυβέρνηση επιχειρεί αλλαγές στο Σύνταγμα που θεσπίστηκε μετά την πτώση του φασισμού – γεγονός που εντείνει τις αντιδράσεις.
Η καμπάνια του «όχι» κορυφώθηκε στην Piazza del Popolo στη Ρώμη, με συνθήματα υπέρ της «υπεράσπισης της δημοκρατίας». Συνδικαλιστές προειδοποιούν ότι διακυβεύεται η ισορροπία εξουσιών που θεσπίστηκε μετά τον φασισμό.
Αν η Μελόνι κερδίσει, σχεδιάζει περαιτέρω θεσμικές αλλαγές, ακόμη και ενίσχυση των εξουσιών της. Ωστόσο, η συγκυρία είναι δύσκολη.
Όπως σημειώνει ο Ντ’Αλιμόντε, οι Ιταλοί δεν βλέπουν θετικά τους πολέμους των ΗΠΑ και η αύξηση των τιμών ενέργειας πλήττει τη δημοτικότητα της κυβέρνησης.
Η Μελόνι πιθανότατα δεν θα παραιτηθεί αν χάσει, αλλά θα υποστεί πολιτική φθορά. Η σταθερότητα που προβάλλει ως επίτευγμα μπορεί να κλονιστεί σε μια ιδιαίτερα ευαίσθητη περίοδο.
Πηγή: skai.gr














