Κίνα: Αυτά είναι τα 7 «δυνατά» χαρτιά της στον εμπορικό πόλεμο με τις ΗΠΑ

Από μαχητικά αεροσκάφη μέχρι ράβδους πυρηνικών αντιδραστήρων και κινητά, τα μέταλλα σπάνιων γαιών είναι ζωτικής σημασίας για μια ευρεία γκάμα προϊόντων. Καθώς οι γεωπολιτικές και εμπορικές εντάσεις αυξάνονται, η κυριαρχία της Κίνας τόσο στην εξόρυξη όσο και στην επεξεργασία σημαίνει ότι αυτά τα εξειδικευμένα μέταλλα έχουν γίνει ένα «ρόπαλο» για χρήση εναντίον των αντιπάλων, σχολιάζει σε ανάλυσή του το Bloomberg. 

Ως απάντηση στους τιμωρητικούς δασμούς που επιβλήθηκαν από την Ουάσιγκτον, το Πεκίνο νωρίτερα αυτόν τον μήνα πρόσθεσε επτά σπάνιες γαίες στη λίστα ελεγχόμενων εξαγωγών. Ενώ τα μέταλλα βρίσκονται στην πραγματικότητα αρκετά συχνά στον φλοιό της Γης, δεν βρίσκονται συχνά σε συγκεντρωμένα κοιτάσματα. Μπορούν επίσης να απαιτήσουν μια διαδικασία πολλαπλών βημάτων για την απομόνωση μεμονωμένων στοιχείων — και η Κίνα ελέγχει όχι μόνο την εξόρυξη, αλλά και τη συντριπτική δυνατότητα της παγκόσμιας ικανότητας επεξεργασίας.

Όπως τονίζει το CNN, η κυριαρχία της Κίνας στην εφοδιαστική αλυσίδα σπάνιων γαιών έχει αναδειχθεί ως ένα από τα πιο ισχυρά εργαλεία της στον νέο εμπορικό πόλεμο με τον πρόεδρο των Ηνωμένων Πολιτειών. 

Και σε αντίθεση με τους δασμούς, στο μέτωπο των σπάνιων γαιών ο Τραμπ έχει λίγα περιθώρια για να απαντήσει αναλογικά. Οι ΗΠΑ δεν έχουν σχεδόν καμία ικανότητα επεξεργασίας για τα συγκεκριμένα μέταλλα, σύμφωνα με στοιχεία της εταιρείας συμβούλων Project Blue.

Για δεκαετίες, οι ΗΠΑ και άλλες χώρες εξαρτώνται από την προμήθεια αυτών των επεξεργασμένων μετάλλων από το Πεκίνο. Η Κίνα αντιπροσωπεύει το 61% της παγκόσμιας παραγωγής σπάνιων γαιών, αλλά ο έλεγχός της στο στάδιο της επεξεργασίας ανέρχεται στο 92% της παγκόσμιας παραγωγής, σύμφωνα με τον Διεθνή Οργανισμό Ενέργειας.

Η Κίνα κυριαρχεί στην παραγωγή σπάνιων γαιών

Το Πεκίνο ανακοίνωσε ότι επιβάλλει ελέγχους στις εξαγωγές του, επειδή τα μέταλλα χρησιμοποιούνται σε προηγμένες τεχνολογίες και για ισχυρούς μαγνήτες σε κινητήρες, και επομένως θεωρούνται αντικείμενα διπλής χρήσης – δηλαδή υλικά με πολιτικές αλλά και στρατιωτικές εφαρμογές.

«Αυτά τα προϊόντα και τα στοιχεία επηρεάζουν άμεσα την ανάπτυξη βασικών τεχνολογιών και την υποστήριξη βιομηχανιών σε άλλες μεγάλες αγορές», δήλωσε ο Ντέιβιντ Μέριμαν, διευθυντής έρευνας του Project Blue. «Αυτό ενισχύει τη δυνατότητα πίεσης της Κίνας σε οποιεσδήποτε διαπραγματεύσεις».

Εδώ είναι μερικές από τις κύριες εφαρμογές για τα επτά μέταλλα – από τα 17 στον κοινώς αποδεκτό κατάλογο σπάνιων γαιών – που βρίσκονται τώρα στη λίστα ελεγχόμενων εξαγωγών του Πεκίνου.

Τέρβιο

Αυτό το μαλακό, ασημί μέταλλο βρίσκεται στους λαμπτήρες, ενώ επιτρέπει επίσης να βλέπετε ζωντανά χρώματα στις οθόνες των κινητών σας, σύμφωνα με τη Royal Society of Chemistry. Το Τέρβιο προσθέτει ανθεκτικότητα στη θερμοκρασία στους μαγνήτες που χρησιμοποιούνται σε αεροσκάφη, υποβρύχια και πυραύλους. Είναι «ένα από τα πιο δύσκολα στοιχεία εξόρυξης», καθώς αποτελεί λιγότερο από το 1% των σπάνιων γαιών συνολικά στα περισσότερα κοιτάσματα, δήλωσε το υπουργείο Άμυνας των ΗΠΑ.

Η Κίνα εξάγει έως και το 85% του τερβίου της στην Ιαπωνία, ενώ άλλοι προορισμοί περιλαμβάνουν τη Νότια Κορέα και τις ΗΠΑ, οι οποίες λαμβάνουν περίπου το 5%, σύμφωνα με τους υπολογισμούς του Bloomberg με βάση τα κινεζικά τελωνεία.

Ύττριο

Το ύττριο χρησιμοποιείται για τη θεραπεία του καρκίνου του ήπατος και για την παραγωγή λέιζερ για οδοντιατρικές και ιατρικές χειρουργικές επεμβάσεις. Ενισχύει επίσης την αντοχή των κραμάτων και η αντοχή του στη θερμότητα και τους κραδασμούς σημαίνει ότι είναι ιδανικό για υπεραγωγούς υψηλής θερμοκρασίας.

Το ύττριο έχει εξορυχθεί ως προϊόν στο ορυχείο Mountain Pass στην Καλιφόρνια, αλλά τα συμπυκνώματα εξάγονται για επεξεργασία καθώς δεν υπάρχει πλήρως εμπορική εγκατάσταση διαχωρισμού στις ΗΠΑ. Περίπου το 93% των αμερικανικών εισαγωγών ενώσεων υττρίου προέρχονταν από την Κίνα την τετραετία έως το 2023, σύμφωνα με το Γεωλογικό Ινστιτούτο των ΗΠΑ.

Δυσπρόσιο

Το όνομα αυτού του λαμπερού μετάλλου προέρχεται από την ελληνική γλώσσα γιατί είναι δύσκολο να το αποκτήσεις. 

Ανθεκτικό σε υψηλές θερμοκρασίες, το δυσπρόσιο χρησιμοποιείται κυρίως σε κράματα για μαγνήτες που αναπτύσσονται σε κινητήρες ή γεννήτριες. Είναι ιδιαίτερα σημαντικό για τη μετάβαση στην καθαρή ενέργεια, καθώς οι μαγνήτες χρησιμοποιούνται σε ανεμογεννήτριες και ηλεκτρικά οχήματα. Μια μορφή δυσπροσίου μπορεί επίσης να χρησιμοποιηθεί σε ράβδους ελέγχου πυρηνικών αντιδραστήρων καθώς απορροφά εύκολα τα νετρόνια.

Η Κίνα στέλνει πάνω από το ήμισυ του δυσπροσίου της στην Ιαπωνία και περίπου το ένα δέκατο στη Νότια Κορέα, ενώ μόλις το 0,1% του ορυκτού εξάγεται στις ΗΠΑ. 

Γαδολίνιο

Εάν κάνατε ποτέ μαγνητική τομογραφία, μπορεί κάλλιστα να έχετε λάβει μια ένεση με βαφή με βάση το γαδολίνιο, η οποία αντιδρά με μαγνητικές δυνάμεις για να βελτιώσει την ορατότητα των οργάνων του σώματος στην ιατρική απεικόνιση.

Το γαδολίνιο είναι επίσης αποτελεσματικό στην ενίσχυση της απόδοσης των κραμάτων. Η προσθήκη μικρών ποσοτήτων ορυκτού μπορεί να βελτιώσει την αντίσταση στις υψηλές θερμοκρασίες και την οξείδωση, χρήσιμη για τα μέταλλα που χρησιμοποιούνται για την κατασκευή μαγνητών, ηλεκτρονικών εξαρτημάτων και δίσκων αποθήκευσης δεδομένων.

Η ικανότητα απορρόφησης νετρονίων το καθιστά επίσης σημαντικό συστατικό για τον πυρήνα των πυρηνικών αντιδραστήρων.

Λουτέτιο

Αυτό είναι ένα σκληρό και πυκνό μέταλλο, σε αντίθεση με τα περισσότερα από τα υπόλοιπα στοιχεία.

Το λουτέτιο χρησιμοποιείται ως ρευστό χημικού καταλύτη σε διυλιστήρια πετρελαίου. Οι ΗΠΑ αγοράζουν σχεδόν το σύνολο της προμήθειας μετάλλου από την Κίνα, η οποία εξάγει επίσης μικρή ποσότητα στην Ιαπωνία.

Σαμάριο

Τα κράματα σαμαρίου-κοβαλτίου βρίσκονται σε μια λίστα των ΗΠΑ με κρίσιμα μέταλλα για πιθανή αποθήκευση.

Άλλοτε ευρέως χρησιμοποιούμενο στα ακουστικά, χρησιμοποιείται σε υπερμαγνήτες που βρίσκονται σε τουρμπίνες και αυτοκίνητα, καθώς και σε ευρύτερες αμυντικές εφαρμογές, επειδή μπορεί να παραμείνει μαγνητικό σε υψηλότερες θερμοκρασίες. Το σαμάριο χρησιμοποιείται επίσης σε λέιζερ και πυρηνικούς αντιδραστήρες.

Σκάνδιο

Το μέταλλο πήρε το όνομά του από τη Σκανδιναβία επειδή ανακαλύφθηκε για πρώτη φορά στην περιοχή της Βόρειας Ευρώπης. Το σκάνδιο μπορεί να εξαχθεί ως υποπροϊόν της εξόρυξης ουρανίου ή άλλων μετάλλων.

Τα ρόπαλα του μπέιζμπολ και οι σκελετοί ποδηλάτων ενδέχεται να περιέχουν ίχνη σκανδίου. Λόγω της χαμηλής πυκνότητάς του και του υψηλού σημείου τήξης, το μέταλλο χρησιμοποιείται επίσης για την κατασκευή εξαρτημάτων για μαχητικά αεροπλάνα. Οι ραδιενεργές του ιδιότητες το καθιστούν επίσης ιδανικό ως ιχνηθέτη στη διύλιση πετρελαίου ή σε υπόγειους σωλήνες για την ανίχνευση διαρροών.

Το σκάνδιο κατασκευάστηκε για τελευταία φορά στις ΗΠΑ πριν από περισσότερα από 50 χρόνια, σύμφωνα με το Γεωλογικό Ινστιτούτο Ηνωμένων Πολιτειών (USGS). Το σκάνδιο και το ύττριο μαζί, αποτελούν το 14% των εξαγωγών της Κίνας, σύμφωνα με τα τελωνειακά στοιχεία, ενώ η Ιαπωνία είναι ο μεγαλύτερος αγοραστής. Στην Ευρωπαϊκή Ένωση, δεν υπάρχει τρέχουσα παραγωγή σκανδίου, αλλά ένα πρότζεκτ θα τεθεί σε λειτουργία τον επόμενο χρόνο.

Πηγή: skai.gr