Η πρόταση συμφωνίας για το ιρανικό πυρηνικό πρόγραμμα που οι Ηνωμένες Πολιτείες παρέδωσαν το Σάββατο στην Ισλαμική Δημοκρατία, επιτρέπει στην Τεχεράνη να έχει περιορισμένη ικανότητα εμπλουτισμού ουρανίου σε χαμηλό επίπεδο για μια χρονική περίοδο, μετέδωσε σήμερα ο αμερικανικός ειδησεογραφικός ιστότοπος Axios επικαλούμενος δύο πηγές με άμεση γνώση του θέματος, τις οποίες δεν κατονομάζει.
Αν και οι Ηνωμένες Πολιτείες διακηρύσσουν δημόσια πως δε θα επιτρέψουν στο Ιράν να εμπλουτίζει ουράνιο και απαιτούν την πλήρη αποσυναρμολόγηση του πυρηνικού του προγράμματος, μυστική πρόταση της κυβέρνησης Τραμπ δείχνει μεγαλύτερη ευελιξία σε αυτούς τους δύο κρίσιμους τομείς.
Το παρασκήνιο της πρότασης
Όπως αποκάλυψαν δύο πηγές με άμεση γνώση του θέματος στο Axios, η πρόταση του Αμερικανού ειδικού απεσταλμένου Στιβ Γουίτκοφ επιτρέπει στο Ιράν να διατηρήσει περιορισμένο εμπλουτισμό για πολιτικούς σκοπούς — κάτι που η Τεχεράνη θεωρεί κόκκινη γραμμή και αρνείται να εγκαταλείψει.
ΆλλαΣχετικά άρθρα
Η προσέγγιση αυτή όμως έρχεται σε αντίθεση με τις σκληρές γραμμές που είχαν υιοθετήσει μέχρι τώρα οι ΗΠΑ, προκαλώντας ήδη αντιδράσεις από συμμάχους τους στο Κογκρέσο και στο Ισραήλ.
Περιεχόμενο της πρότασης
Η πρόταση, που κατατέθηκε το Σάββατο, περιγράφει μια σειρά από «βασικές θέσεις» για τον επόμενο γύρο συνομιλιών:
Απαγόρευση νέων πυρηνικών εγκαταστάσεων εμπλουτισμού στο Ιράν
Διακοπή έρευνας και ανάπτυξης για προηγμένα φυγοκεντρικά συστήματα
Διάλυση κρίσιμων υποδομών επεξεργασίας και μετατροπής ουρανίου
Περιορισμός εμπλουτισμού στο 3% για συμφωνημένο χρονικό διάστημα
Απενεργοποίηση υπόγειων εγκαταστάσεων εμπλουτισμού
Επιτήρηση από τη Διεθνή Υπηρεσία Ατομικής Ενέργειας (IAEA) με την άμεση έγκριση του πρόσθετου πρωτοκόλλου
Η πρόταση προβλέπει επίσης σταδιακή άρση των κυρώσεων, μόνο εφόσον το Ιράν αποδείξει εμπράκτως τη συμμόρφωσή του, τόσο προς τις ΗΠΑ όσο και προς τον IAEA.
Αντιδράσεις και ενδοιασμοί
Το Ιράν, μέσω του εκπροσώπου του Υπουργείου Εξωτερικών Εσμαΐλ Μπαγκάι, δήλωσε ότι η Ουάσινγκτον δεν έχει ακόμα δώσει επαρκείς διαβεβαιώσεις για το πότε και πώς θα αρθούν οι κυρώσεις. Η πρόταση, σύμφωνα με τον ίδιο, βρίσκεται ακόμη υπό εξέταση.
Από την άλλη πλευρά, το Ισραήλ και αρκετοί Ρεπουμπλικανοί γερουσιαστές εκφράζουν σφοδρές αντιρρήσεις.
Ο Ισραηλινός Πρωθυπουργός Μπενιαμίν Νετανιάχου έχει επανειλημμένως προειδοποιήσει για στρατιωτική δράση κατά του Ιράν και φέρεται έτοιμος να ενεργήσει ανεξαρτήτως από τη στάση των ΗΠΑ.
Η στάση του Λευκού Οίκου
Αν και ο Λευκός Οίκος δε διέψευσε τα στοιχεία της πρότασης που διέρρευσαν, η εκπρόσωπος Τύπου Καρολάιν Λέβιτ υπογράμμισε ότι ο Πρόεδρος Τραμπ παραμένει αμετακίνητος:
«Ο Πρόεδρος έχει ξεκαθαρίσει πως δεν θα επιτραπεί στο Ιράν να αποκτήσει πυρηνικό όπλο. Η πρόταση είναι λεπτομερής και συμφέρουσα για το Ιράν. Εναπόκειται σε αυτούς να την αποδεχτούν», δήλωσε.
Τι ακολουθεί
Αναμένεται να οριστεί σύντομα έκτος γύρος συνομιλιών με στόχο την επίτευξη μιας τελικής συμφωνίας. Αν και η νέα πρόταση θυμίζει κατά σημεία την πυρηνική συμφωνία του 2015 από την οποία ο Τραμπ αποχώρησε το 2018, περιλαμβάνει νέα δεδομένα και μηχανισμούς επιτήρησης.
Πηγή: skai.gr
