Του Στέφανου Νικολαΐδη
Η αμερικανική κινητοποίηση στην Καραϊβική τις τελευταίες εβδομάδες έχει προκαλέσει συναγερμό: περίπου το 10% του αμερικανικού στόλου έχει συγκεντρωθεί γύρω από τη Βενεζουέλα, συνοδευόμενο από προηγμένα μαχητικά, ανάμεσά τους και F-35 στο Πουέρτο Ρίκο. Η εικόνα δεν παραπέμπει σε «άσκηση ρουτίνας», αλλά σε προετοιμασία για κάποια μορφή επιχείρησης.
Η τηλεφωνική επικοινωνία Τραμπ–Μαδούρο, που παρουσιάστηκε ως «εγκάρδια» από το Καράκας, μοιάζει περισσότερο με βαλβίδα αποσυμπίεσης παρά με ένδειξη αποκλιμάκωσης. Όλα δείχνουν ότι η περιοχή μπαίνει σε φάση υψηλού κινδύνου.
ΆλλαΣχετικά άρθρα
Η Βενεζουέλα ως ενεργειακός θησαυρός
Για να κατανοήσει κανείς τι πραγματικά συμβαίνει, πρέπει να κοιτάξει την καρδιά του προβλήματος: ενέργεια.
Η Βενεζουέλα διαθέτει:
- Τα μεγαλύτερα αποδεδειγμένα αποθέματα πετρελαίου στον κόσμο
- Τεράστια αποθέματα φυσικού αερίου (7η παγκοσμίως)
- Υψηλό αριθμό ορυκτών
Με απλά λόγια: πρόκειται για ένα ενεργειακό Eldorado, σε μια εποχή όπου οι ΗΠΑ επιδιώκουν πλήρη ενεργειακή υπεροχή. Αυτό από μόνο του θα αρκούσε να εξηγήσει την αμερικανική εμμονή με την περιοχή — αλλά δεν είναι ο μόνος λόγος.
Τους προηγούμενους μήνες υπήρξαν πολλές αθόρυβες διαβουλεύσεις μεταξύ του Νικολάς Μαδούρο και της κυβέρνησης Τραμπ. Ο στόχος του Λευκού Οίκου ήταν ξεκάθαρος: να εξασφαλίσουν μέγιστο αριθμό ενεργειακών συμβολαίων για αμερικανικές εταιρείες και ταυτόχρονα να εκτοπίσουν τις ρωσικές και κινεζικές εταιρείες από τη Βενεζουέλα.
Ήταν το κλασικό δόγμα Τραμπ: business first – morals second. Κάτι σαν τη «νέα τάξη πραγμάτων» στην Ανατολική Μεσόγειο.
Όμως οι διαπραγματεύσεις δεν απέδωσαν.
Ο Μαδούρο δεν έδωσε το εύρος παραχωρήσεων που ζητούσαν οι ΗΠΑ. Σήμερα, με το deal να έχει αποτύχει, ο Μαδούρο νιώθει «κυνηγημένος» και ο Τραμπ εμφανίζεται έτοιμος να ανατρέψει το καθεστώς με κάθε μέσο, ακόμη και στρατιωτικό.
Υπάρχει και μια βαθύτερη γεωπολιτική διάσταση: η Ουάσιγκτον θεωρεί παραδοσιακά τη Λατινική Αμερική «δική της γειτονιά».
Η στενή σχέση Βενεζουέλας–Κούβας, από την εποχή του Φιντέλ Κάστρο, παραμένει αγκάθι για τις ΗΠΑ. Η Κούβα επιβιώνει σε μεγάλο βαθμό χάρη στο δωρεάν πετρέλαιο από τη Βενεζουέλα.
Ο νυν υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ, Μάρκο Ρούμπιο, κουβανικής καταγωγής, θεωρεί την ανατροπή του Μαδούρο «προσωπική υπόθεση». Για την Ουάσιγκτον, η ανατροπή της κυβέρνησης στο Καράκας σημαίνει κάτι πολύ μεγαλύτερο: ανοίγει ο δρόμος για την ιστορική ανατροπή του καθεστώτος στην Κούβα, 66 χρόνια μετά τον Κάστρο.
Αυτό θα αποτελούσε μια από τις μεγαλύτερες γεωπολιτικές νίκες του Τραμπ — ακριβώς αυτού του τύπου οι επιτυχίες που εκείνος επιδιώκει.
Η Ματσάδο και το πιθανό «μετά» της Βενεζουέλας
Η Μαρία Κορίνα Ματσάδο, ηγετική φυσιογνωμία της αντιπολίτευσης, τιμημένη με το Νόμπελ Ειρήνης 2025, βρίσκεται έτοιμη να αναλάβει τα ηνία. Για τις ΗΠΑ, η Ματσάδο αποτελεί εγγύηση ότι η χώρα θα στραφεί προς τη Δύση, θα ανοίξει περαιτέρω την αγορά της και θα σπάσει ο ιστορικός άξονας με την Αβάνα.
Η Ουάσιγκτον δεν επιθυμεί απλώς αλλαγή προσώπου στη Βενεζουέλα — θέλει γεωπολιτική αναδιάταξη.
Πού βρίσκονται Ρωσία και Κίνα
Παρά την παρουσία Ρώσων συμβούλων και κινεζικών επενδύσεων στη Βενεζουέλα, η πραγματικότητα είναι λιγότερο δραματική απ’ όσο συχνά παρουσιάζεται.
1. Η Ρωσία:
Ο Πούτιν έχει απέναντί του ένα πολύ μεγαλύτερο διακύβευμα — μια ευνοϊκή λύση για το Ουκρανικό με τη βοήθεια Τραμπ.
Δεν υπάρχει καμία περίπτωση να ρισκάρει αυτή την προοπτική «για χάρη του Μαδούρο».
2. Η Κίνα:
Θα εκδώσει μια τυπική καταγγελία της αμερικανικής επέμβασης, αλλά επί της ουσίας δεν θα εμπλακεί.
Η Λατινική Αμερική είναι ξεκάθαρα ζώνη αμερικανικής επιρροής και το Πεκίνο το γνωρίζει.
Καμία μεγάλη δύναμη δεν πρόκειται να στήσει παγκόσμια κρίση για το Καράκας.
Υπάρχουν αντιδράσεις από χώρες της περιοχής, κυρίως από τη Βραζιλία, αλλά ακόμη κι εκεί, η πραγματιστική αντίληψη κυριαρχεί: «Ο τελευταίος λόγος ανήκει στις ΗΠΑ.»
Η περιοχή γνωρίζει καλά ότι η Ουάσιγκτον είναι ο απόλυτος ρυθμιστής.
Ο κίνδυνος επιχείρησης
Με δεδομένα:
- την τεράστια στρατιωτική συγκέντρωση
- την αποτυχία των διαπραγματεύσεων
- την ενεργειακή σημασία της Βενεζουέλας
- τον πολιτικό στόχο της Ουάσιγκτον να «ρίξει» και την Κούβα
όλα υποδεικνύουν ότι οι ΗΠΑ ετοιμάζουν κάποιας μορφής επιχείρηση.
Από στοχευμένα χτυπήματα κατά «ναρκο-δομών» έως μια ευρύτερη επιχείρηση αποσταθεροποίησης του καθεστώτος, τα σενάρια είναι ανοιχτά.
Αν ξεσπάσει σύγκρουση, είναι πιθανό να αποτελέσει μέρος μεγαλύτερης διαπραγμάτευσης ΗΠΑ–Ρωσίας για το ουκρανικό ζήτημα — με τον Μαδούρο να μην αποτελεί για κανέναν παγκόσμιο παίκτη «κόκκινη γραμμή».
Η κατάσταση βρίσκεται στο πιο κρίσιμο σημείο της εδώ και χρόνια. Η Ουάσιγκτον έχει στη διάθεσή της:
- στρατιωτική ισχύ στην περιοχή
- πολιτικό στόχο με μεγάλο εσωτερικό αντίκτυπο
- διεθνές περιβάλλον που δεν θα αντισταθεί
- μια αντιπολίτευση στη Βενεζουέλα έτοιμη για ανάληψη εξουσίας
Ο Μαδούρο γνωρίζει ότι είναι απομονωμένος και πως κανένας μεγάλος σύμμαχος δεν θα θυσιαστεί για αυτόν.
Το ρολόι μετρά αντίστροφα.
Και όλα δείχνουν πως η Καραϊβική μπορεί, για πρώτη φορά εδώ και δεκαετίες, να γίνει το σημείο όπου θα αλλάξει όχι μόνο το πολιτικό μέλλον της Βενεζουέλας, αλλά και ολόκληρος ο χάρτης ισχύος στη Λατινική Αμερική.
Πηγή: skai.gr
