Στα βάθη του ωκεανού ζει ένα σκουλήκι που κατοικεί μέσα σε ένα «γυάλινο κάστρο», ένας μυστηριώδης «καρχαρίας-φάντασμα» και ένα σαρκοφάγο σφουγγάρι «μπάλα θανάτου».
Αυτά είναι μόνο τρία από τα 1.121 άγνωστα μέχρι σήμερα είδη που ανακαλύφθηκαν στους ωκεανούς του κόσμου μέσα στον τελευταίο χρόνο, όπως ανακοίνωσε το Ocean Census, μια παγκόσμια προσπάθεια χαρτογράφησης της θαλάσσιας ζωής, στην οποία συμμετέχουν περισσότεροι από 1.000 ερευνητές από 85 χώρες.
Σύμφωνα με τον τριετή οργανισμό, που ηγείται το ιαπωνικό Nippon Foundation και το βρετανικό ινστιτούτο εξερεύνησης ωκεανών Nekton, αυτό αντιπροσωπεύει αύξηση 54% στις ετήσιες ταυτοποιήσεις ειδών.
Ο ωκεανός είναι ένα από τα λιγότερο γνωστά οικοσυστήματα του πλανήτη, ιδιαίτερα τα μεγάλα βάθη. Κάποτε θεωρούνταν ότι ελάχιστη ζωή μπορούσε να επιβιώσει σε αυτές τις ακραίες συνθήκες, όμως τα τελευταία χρόνια οι επιστήμονες έχουν ανακαλύψει οικοσυστήματα γεμάτα με ασυνήθιστα – και μερικές φορές εντελώς αλλόκοτα – είδη.
Η υποθαλάσσια ζωή αντιμετωπίζει τεράστιες προκλήσεις από την κλιματική αλλαγή, καθώς οι ωκεανοί θερμαίνονται, αλλά και από ανθρώπινες δραστηριότητες, όπως η ρύπανση από τη βιομηχανία και τη γεωργία. Επιπλέον, η προσπάθεια εξόρυξης ορυκτών από τον βυθό, που φαίνεται να πλησιάζει όλο και περισσότερο στην πραγματικότητα, αποτελεί έναν ακόμη μεγάλο κίνδυνο.
«Με πολλά είδη να κινδυνεύουν να εξαφανιστούν πριν καν καταγραφούν, βρισκόμαστε σε έναν αγώνα δρόμου με τον χρόνο για να κατανοήσουμε και να προστατεύσουμε τη ζωή στους ωκεανούς», δήλωσε η Μισέλ Τέιλορ, επικεφαλής επιστήμης του Ocean Census.
Οι επιστήμονες του Ocean Census πραγματοποίησαν 13 αποστολές μέσα στον τελευταίο χρόνο σε μερικές από τις λιγότερο εξερευνημένες θαλάσσιες περιοχές του κόσμου.
Ανοιχτά της Ιαπωνίας, σε βάθος περίπου 800 μέτρων κάτω από την επιφάνεια του ωκεανού, ανακάλυψαν ένα νέο είδος πολύχαιτου σκουληκιού που ζει μέσα σε ένα γυάλινο σφουγγάρι, το οποίο διαθέτει διαφανή, πλέγματος μορφής σκελετό – γνωστό ως «γυάλινο κάστρο» – αποτελούμενο από πυρίτιο, το βασικό συστατικό του γυαλιού.
Το σφουγγάρι και το σκουλήκι διατηρούν μια συμβιωτική σχέση, πράγμα που σημαίνει ότι ωφελούνται αμοιβαία. Το σκουλήκι προστατεύεται κατοικώντας μέσα στο γυάλινο κάστρο, μια σταθερή δομή πλούσια σε θρεπτικά συστατικά, ενώ σε αντάλλαγμα απομακρύνει δυνητικά επιβλαβή υπολείμματα από την επιφάνεια του σφουγγαριού.
Στην Αυστραλία, οι επιστήμονες εντόπισαν ένα είδος «καρχαρία-φαντάσματος» χίμαιρας σε βάθος περίπου 820 μέτρων. Αυτά τα ψάρια είναι μακρινοί συγγενείς των καρχαριών και των σαλαχιών και διαχωρίστηκαν εξελικτικά από αυτά πριν από σχεδόν 400 εκατομμύρια χρόνια.
Στο Ανατολικό Τιμόρ, οι επιστήμονες ανακάλυψαν ένα είδος κορδελόμορφου σκουληκιού μήκους περίπου 2,5 εκατοστών, με έντονες πορτοκαλί ρίγες, σύμβολο της ισχυρής χημικής του άμυνας. Οι τοξίνες που παράγουν αυτά τα σκουλήκια έχουν μελετηθεί ως πιθανές θεραπείες για τη νόσο Αλτσχάιμερ και τη σχιζοφρένεια.
Στη Βόρεια Τάφρο των Νήσων Νότιων Σάντουιτς, ένα σύμπλεγμα ακατοίκητων νησιών στον νότιο Ατλαντικό Ωκεανό, οι επιστήμονες βρήκαν ένα σαρκοφάγο σφουγγάρι «μπάλα θανάτου» σε βάθος σχεδόν 3.700 μέτρων.
Το συγκεκριμένο είδος είναι καλυμμένο με μικροσκοπικά αγκίστρια που λειτουργούν σαν βέλκρο και παγιδεύουν καρκινοειδή τα οποία παρασύρονται από τα θαλάσσια ρεύματα. Στη συνέχεια, το σφουγγάρι τα περικλείει και τα καταναλώνει.
Το αν όλα αυτά τα είδη είναι πράγματι εντελώς νέα για την επιστήμη ίσως χρειαστεί χρόνο για να αποσαφηνιστεί. Συνήθως απαιτούνται κατά μέσο όρο 13,5 χρόνια από την ανακάλυψη ενός είδους μέχρι την επίσημη περιγραφή του στην επιστημονική βιβλιογραφία, ανέφερε το Ocean Census σε σχετική ανακοίνωση.
Για να επιταχυνθεί αυτή η διαδικασία, το Ocean Census αναγνωρίζει πλέον τον όρο «ανακαλυφθέν» ως επιστημονική κατάσταση που μπορεί να καταγραφεί άμεσα στη βάση δεδομένων θαλάσσιων ειδών του. Μόλις ένας ειδικός επιβεβαιώσει μια ανακάλυψη, μπορεί να την καταχωρίσει σε μια πλατφόρμα ανοιχτής πρόσβασης, εξήγησε εκπρόσωπος του οργανισμού, σημειώνοντας ότι «με αυτόν τον τρόπο το είδος γίνεται αμέσως ορατό στην επιστημονική κοινότητα και στους υπεύθυνους χάραξης πολιτικής».
Η Τάμι Χόρτον, ερευνήτρια στο Εθνικό Κέντρο Ωκεανογραφίας του Ηνωμένου Βασιλείου, δήλωσε ότι μερικές φορές ένα είδος που θεωρείται νέο τελικά αποδεικνύεται ότι δεν είναι, έπειτα από λεπτομερή εξέταση. «Ωστόσο, δεν πιστεύω ότι αυτό συμβαίνει πολύ συχνά», είπε.
Η διαδικασία της επίσημης περιγραφής είναι σημαντική. «Πραγματοποιεί την ουσιαστική εργασία επιβεβαίωσης της μοναδικότητας και παρέχει το «διαβατήριο» για αυτό το νέο είδος – την επίσημη καταγραφή του», δήλωσε στο CNN. «Χωρίς αυτή την επίσημα αναγνωρισμένη ονομασία, το είδος ουσιαστικά δεν υπάρχει για την επιστήμη, ούτε φυσικά για την πολιτική προστασίας – τα ανώνυμα είδη δεν μπορούν να προστατευθούν».
«Το σημαντικό είναι ότι οι επιστήμονες συνεχίζουν κάθε χρόνο να πραγματοποιούν πολυάριθμες και ενδιαφέρουσες ανακαλύψεις νέων ειδών σε όλους τους ωκεανούς του κόσμου και σε όλα τα βάθη», πρόσθεσε.
Το Ocean Census επιθυμεί οι ανακαλύψεις αυτές να λειτουργήσουν ως καταλύτης για δράση υπέρ της προστασίας της θαλάσσιας ζωής – η οποία έχει τεράστια οικολογική, επιστημονική και οικονομική αξία – και ζητά περισσότερες επενδύσεις στις προσπάθειες ανακάλυψης νέων ειδών.
«Ξοδεύουμε δισεκατομμύρια αναζητώντας ζωή στον Άρη ή εξερευνώντας τη σκοτεινή πλευρά της Σελήνης», δήλωσε ο διευθυντής του Ocean Census, Όλιβερ Στιντς. «Η ανακάλυψη της πλειονότητας της ζωής στον δικό μας πλανήτη – στον δικό μας ωκεανό – κοστίζει ένα κλάσμα αυτών των ποσών. Το ερώτημα δεν είναι αν μπορούμε να το αντέξουμε οικονομικά. Το ερώτημα είναι αν μπορούμε να αντέξουμε να μην το κάνουμε».
Πηγή: skai.gr
