Χάμπεκ στην DW: «Νιώθω απογοήτευση, αλλά κοιτάω μπροστά»

Παρελθόν αποτελεί ουσιαστικά η κυβέρνηση του «φωτεινού σηματοδότη» στο Βερολίνο, που είχε πάρει το όνομα αυτό από τα κομματικά χρώματα των συγκυβερνώντων: το κόκκινο των Σοσιαλδημοκρατών (SPD), το πράσινο των «Πρασίνων» και το κίτρινο των Φιλελευθέρων (FDP).

Μέχρι τα μέσα Δεκεμβρίου αναμένεται να ολοκληρωθεί στη Βουλή η διαδικασία για (μη) παροχή ψήφου εμπιστοσύνης, ενώ λέγεται ότι οι πρόωρες εκλογές έχουν κλειδώσει για τις 23 Φεβρουαρίου.

Έκδηλες ήταν στα πρώτα βήματα της «συγκυβέρνησης» οι προσδοκίες για οικονομικές μεταρρυθμίσεις και κοινωνικές αλλαγές με προοδευτικό πρόσημο, οι οποίες εκπληρώθηκαν κιόλας σε κάποιον βαθμό. Ωστόσο, το καθένα από τα τρία κόμματα που συμμετείχαν στον «φωτεινό σηματοδότη» είχε εντελώς διαφορετική ατζέντα. Αυτό έγινε εμφανές- για να αποβεί τελικά και μοιραίο- όταν εξέλιπε η πολυτέλεια της εύκολης χρηματοδότησης μέσω νέου δανεισμού.

Έτσι εξιστορεί τα πράγματα και ο «Πράσινος» αντικαγκελάριος Ρόμπερτ Χάμπεκ, μιλώντας στην Deutsche Welle: «Στο πεδίο της οικονομίας και της δημοσιονομικής πολιτικής υπήρχαν μεγάλες αντιθέσεις (μεταξύ των συγκυβερνώντων), οι οποίες στην αρχή δεν είχαν ιδιαίτερη σημασία» τονίζει ο Χάμπεκ. «Στη συνέχεια ήρθε ο επιθετικός πόλεμος της Ρωσίας στην Ουκρανία και ανέκυψε το ερώτημα πώς θα χρηματοδοτήσουμε την όλη υπόθεση και πώς θα διασφαλίσουμε τη σταθερότητα στη χώρα. Δώσαμε λύσεις με τα ‘ειδικά ταμεία’, δηλαδή με δανεικά χρήματα που μας έδωσαν τη δυνατότητα να συνεχίσουμε την πολιτική δράση παρά τις διαφορές μας στην κοσμοθεωρία. Όταν αυτό κατέστη αδύνατο, δηλαδή όταν χάσαμε στο Ανώτατο Συνταγματικό Δικαστήριο το 2023, οι διαφορές αυτές αποδείχθηκαν αγεφύρωτες. Εκεί επήλθε η ρήξη». 

«Η ενέργεια είναι πράσινη, θα γίνει και φθηνή» 

Παρά τις δραματικές εσωτερικο-πολιτικές εξελίξεις η κοινή συνέντευξη του Ρόμπερτ Χάμπεκ στην DW και στο τηλεοπτικό πρόγραμμα ARD δεν δόθηκε στο Βερολίνο, αλλά στην Πορτογαλία, την οποία επισκέφθηκε ο Γερμανός αντικαγκελάριος και υπουργός Οικονομίας για να συμμετάσχει στο Web Summit της Λισαβόνας, προωθώντας πολιτικές για τις νέες τεχνολογίες και τα start-ups. Είναι και αυτό ένα δείγμα για την τακτική που φαίνεται ότι ακολουθούν οι Πράσινοι, ίσως και οι υπόλοιποι εταίροι του «φωτεινού σηματοδότη»: μέχρι τις εκλογές του Φεβρουαρίου όλοι παραμένουν στις θέσεις τους και συνεχίζουν την προσπάθεια για να περάσουν μέτρα και νομοσχέδια που περιλαμβάνονται στο πολιτικό πρόγραμμά τους.

Ο Χάμπεκ υποστηρίζει ότι τώρα που πέρασαν οι αναγκαστικοί συμβιβασμοί της «συγκυβέρνησης» είναι η κατάλληλη ώρα για να ακονίσει το πολιτικό προφίλ των Πρασίνων και να εξηγήσει καλύτερα την προεκλογική ατζέντα τους. Παράλληλα, αφήνει αιχμές εναντίον των Χριστιανοδημοκρατών (CDU) της αντιπολίτευσης που προηγούνται καθαρά στις δημοσκοπήσεις και έχουν δηλώσει ότι ως κυβέρνηση θα ακυρώσουν ορισμένες από τις μεταρρυθμίσεις της «συγκυβέρνησης» Σολτς. Όπως επισημαίνει, «η χειρότερη απάντηση που μπορεί να δώσει κανείς είναι αυτό που λένε μερικοί ‘τί έκανε ο φωτεινός σηματοδότης; Θα τα ακυρώσουμε όλα’. Να δώσω κάποια παραδείγματα, αν μου επιτρέπετε. Στην τελευταία κοινοβουλευτική περίοδο κάναμε την ενέργεια πιο καθαρή, πιο πράσινη. Στην επόμενη θα την κάνουμε και φθηνή. Στην τελευταία κοινοβουλευτική περίοδο δημιουργήσαμε τις προϋποθέσεις για την ηλεκτροκίνηση, σταθμούς φόρτισης για παράδειγμα. Στην επόμενη τα οχήματα θα αποτελέσουν μέρος ενός ολοκληρωμένου ενεργειακού συστήματος».

Φιλοδοξίες για την επόμενη τετραετία

Είναι ξεκάθαρο ότι ο 55χρονος Ρόμπερτ Χάμπεκ έχει φιλοδοξίες και για την «επόμενη κοινοβουλευτική περίοδο». Ασφαλώς ξέρει καλά ότι οι Πράσινοι δεν πρόκειται να αναδειχθούν πρώτο κόμμα και ο ίδιος δύσκολα θα γίνει καγκελάριος. Ξέρει όμως επίσης ότι οι Χριστιανοδημοκράτες παρά την πρωτιά στις δημοσκοπήσεις, δύσκολα θα εξασφαλίσουν αυτοδυναμία, κατά συνέπεια θα χρειαστούν τουλάχιστον έναν κυβερνητικό εταίρο. Και καλό είναι να τον βρουν το συντομότερο δυνατόν καθώς η Γερμανία δεν έχει την πολυτέλεια να βυθιστεί στην εσωστρέφεια.

«Θεωρώ ότι είναι λάθος, ότι είναι τραγικό την ημέρα που αναλαμβάνει στις ΗΠΑ την προεδρία ο Ντόναλντ Τραμπ, που η Ευρώπη θα έχει να αντιμετωπίσει τόσα πολλά, να χάνει την κυβέρνησή της η Γερμανία, η πιο ισχυρή οικονομία της Ευρωζώνης» λέει ο «Πράσινος» αντικαγκελάριος. «Ακούγεται σαν ένα κακό ανέκδοτο της ιστορίας».

«Όταν διαλύονται οι σχέσεις…» 

Για τους Σοσιαλδημοκράτες, κύριος πρωταγωνιστής της «συγκυβέρνησης» ήταν ασφαλώς ο καγκελάριος Σολτς. Για τους ψηφοφόρους των Φιλελευθέρων ήταν ο υπουργός Οικονομικών Κρίστιαν Λίντνερ. Για τους Πράσινους ήταν το εμβληματικό δίδυμο Αναλένα Μπέρμποκ-Ρόμπερτ Χάμπεκ.

Παλαιότερα οι «διαδρομιστές» έλεγαν ότι η Μπέρμποκ, σεβόμενη τη μεγαλύτερη εμπειρία του Χάμπεκ, είχε επιδιώξει να έρθει σε συμφωνία μαζί του, με βάση την οποία εκείνη θα έχει προβάδισμα ως «υποψήφια καγκελάριος» στις εκλογές του 2021, ενώ η σειρά του Χάμπεκ θα ερχόταν στις επόμενες εκλογές. Το σενάριο δεν φαίνεται παράλογο αν αναλογιστούμε ότι αυτό το Σαββατοκύριακο, στο συνέδριό τους, οι Πράσινοι αναμένεται να ανακηρύξουν και επισήμως τον Χάμπεκ υποψήφιο του κόμματος για την καγκελαρία.

Τί γίνεται όμως με τους υπόλοιπους πρωταγωνιστές της συγκυβέρνησης; Διατηρεί ακόμη μαζί τους φιλικές σχέσεις ο Ρόμπερτ Χάμπεκ; Ο «Πράσινος» αντικαγκελάριος φαίνεται ότι αντιμετωπίζει το θέμα με φιλοσοφική διάθεση και παραπέμπει στη δύσκολη χημεία των ανθρώπινων σχέσεων…

«Ναι, φυσικά είμαι απογοητευμένος από την πλευρά μου, αλλά μπορεί να είναι και εκείνοι από την πλευρά τους» λέει χαρακτηριστικά. «Κυρίως όμως αναρωτιέμαι: τί να την κάνω την απογοήτευσή μου; Όταν διαλύεται μία σχέση, δεν υπάρχει τίποτα χειρότερο από έναν ‘πόλεμο των ρόδων’. Να λες ότι ‘αυτός συνέχεια ροχάλιζε’, ‘ναι, αλλά αυτή δεν πήγαινε ούτε μια φορά για ψώνια’ ή ότι ‘δεν ήταν ποτέ στην ώρα της’. Ποιον ενδιαφέρουν όλα αυτά; Βάζουμε τελεία και κοιτάμε μπροστά».

Επιμέλεια: Γιάννης Παπαδημητρίου