Βελτιωμένη προστασία των εξωτερικών συνόρων της ΕΕ και μείωση κατά 26% των παράνομων διελεύσεων το 2025, σε σχέση με το 2024, καταγράφει η ετήσια έκθεση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για την κατάσταση του χώρου Σένγκεν το 2025-2026, που δόθηκε σήμερα στη δημοσιότητα.
Η έκθεση επισημαίνει επίσης πρόοδο στις επιστροφές ατόμων που δεν έχουν δικαίωμα παραμονής στην ΕΕ, με το ποσοστό επιστροφής να φτάνει το 28% το 2025 – το υψηλότερο της τελευταίας δεκαετίας. Καταγράφεται βελτίωση στην αποτελεσματικότητα των συστημάτων επιστροφών σε 17 χώρες Σένγκεν – μεταξύ αυτών και στην Ελλάδα – με τις πραγματικές επιστροφές να αυξάνονται κατά 19% σε σχέση με το 2024. Η Frontex στήριξε τη διαδικασία με τη διεκπεραίωση 63.500 επιστροφών, που αντιστοιχούν στο 42% του συνόλου.
Ως «βασικό ορόσημο για την προστασία των εξωτερικών συνόρων» επισημαίνεται και η πλήρης δρομολόγηση του συστήματος εισόδου/εξόδου (ΣΕΕ) τον Απρίλιο του 2026, για την επίτευξη ενός ισχυρότερου, πιο ψηφιοποιημένου χώρου Σένγκεν. Κατά τους πρώτους 6 μήνες λειτουργίας του ΣΕΕ, τα κράτη μέλη κατέγραψαν πάνω από 66 εκατομμύρια εισόδους και εξόδους, ενώ 32.000 άτομα, τα οποία δεν είχαν δικαίωμα εισόδου στην ΕΕ, απορρίφθηκαν. Από αυτούς, περίπου 800 άτομα θεωρήθηκαν απειλή για την εσωτερική ασφάλεια.
ΆλλαΣχετικά άρθρα
Η έκθεση αναφέρεται ακόμη στην επικείμενη έναρξη του Ευρωπαϊκού Συστήματος Πληροφοριών και Άδειας Ταξιδιού (ETIAS), το οποίο θα ενισχύσει περαιτέρωο των έλεγχο των εξωτερικών συνόρων, επιτρέποντας την έγκαιρη αναγνώριση πιθανών κινδύνων ασφαλείας. Υπογραμμίζεται, ωστόσο, ότι η αποτελεσματική εφαρμογή του ETIAS, απαιτεί τόσο σύγχρονα πληροφοριακά συστήματα όσο και επαρκώς εκπαιδευμένους συνοριοφύλακες. Σύμφωνα με την έκθεση, δέκα κράτη-μέλη – μεταξύ των οποίων και η Ελλάδα – έχουν αυξήσει το προσωπικό τους, αν και εξακολουθούν να υπάρχουν ελλείψεις σε ορισμένες χώρες.
Το 2025, η Frontex υποστήριξε τα κράτη μέλη με 18.453 αποστολές προσωπικού, οι οποίες παρείχαν επιχειρησιακή, τεχνική και υλικοτεχνική βοήθεια σε 35 επιχειρήσεις, κυρίως στην Ελλάδα, την Ισπανία και την Ιταλία.
Συνολικά, η έκθεση υπογραμμίζει ότι ο χώρος Σένγκεν «παραμένει ανθεκτικός», χάρη στις κοινές προσπάθειες σε εθνικό όσο και ευρωπαϊκό επίπεδο, που έχουν αποφέρει συγκεκριμένα αποτελέσματα, όπως: τη μείωση των παράνομων διελεύσεων των συνόρων και των δευτερογενών μετακινήσεων εντός του χώρου Σένγκεν, την ενίσχυση της διασυνοριακής συνεργασίας και την αύξηση των αποτελεσματικών επιστροφών ατόμων χωρίς δικαίωμα παραμονής στην ΕΕ.
Παράλληλα, επισημαίνεται ότι «εξακολουθούν να υπάρχουν κενά που πρέπει να αντιμετωπιστούν επειγόντως, ιδιαίτερα λόγω του σημερινού ασταθούς γεωπολιτικού περιβάλλοντος και των αυξανόμενων προκλήσεων ασφαλείας».
Οι βασικές προτεραιότητες του πέμπτου κύκλου Σένγκεν για την περίοδο 2026-2027 θα επικεντρωθούν:
- στην ενίσχυση της εξωτερικής διάστασης του Σένγκεν και της πολιτικής θεωρήσεων,
- στην περαιτέρω ψηφιοποίηση των ελέγχων στα εξωτερικά σύνορα μέσω του ΣΕΕ και του ETIAS,
- στη βελτίωση του συστήματος επιστροφών και στην ψηφιοποίηση των σχετικών διαδικασιών,
- στην ενίσχυση της συνεργασίας για την εσωτερική ασφάλεια και τη σταδιακή άρση των ελέγχων στα εσωτερικά σύνορα,
- καθώς και στην ενδυνάμωση της διακυβέρνησης Σένγκεν, με στόχο μεταξύ άλλων και την ολοκλήρωση της ένταξης της Κύπρου στον χώρο Σένγκεν.
Η Επιτροπή καλεί το Συμβούλιο Σένγκεν να εγκρίνει τις προτεραιότητες για την περίοδο 2026-2027 στο Συμβούλιο Δικαιοσύνης και Εσωτερικών Υποθέσεων τον Ιούνιο.
Ο χώρος Σένγκεν αποτελεί ένα από τα σημαντικότερα επιτεύγματα της ΕΕ, επιτρέποντας σε περισσότερους από 450 εκατομμύρια πολίτες να ταξιδεύουν, να εργάζονται και να ζουν ελεύθερα εντός της Ευρώπης, στηρίζοντας παράλληλα το εμπόριο, τον τουρισμό και την ευρωπαϊκή οικονομία.
Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ
