Οι ΗΠΑ ενεργούν με ατιμωρησία και πιστεύουν ότι η δύναμή τους είναι πάνω από το διεθνές δίκαιο, ανέφερε ο επικεφαλής του ΟΗΕ Αντόνιο Γκουτέρες στο BBC, εξαπολύοντας πυρά στον Ντόναλντ Τραμπ.
Όπως τόνισε ο κ. Γκουτέρες, οι ΗΠΑ δεν δίνουν σημασία στις πολυμερείς λύσεις. Αυτό που είχε σημασία, συνέχισε, είναι η «άσκηση της δύναμης και της επιρροής των Ηνωμένων Πολιτειών» σημειώνοντας πως η χώρα αγνοεί σε κάποιες περιπτώσεις το διεθνές δίκαιο.
Τα σχόλια του επικεφαλής του ΟΗΕ έρχονται λίγες εβδομάδες μετά την επίθεση των ΗΠΑ στη Βενεζουέλα και τη σύλληψη του Νικολάς Μαδούρο, καθώς και τις απειλές του Τραμπ να προσαρτήσει τη Γροιλανδία.
ΆλλαΣχετικά άρθρα
Όπως εκτιμά ο κ. Γκουτέρες, οι θεμελιώδεις αρχές του ΟΗΕ, συμπεριλαμβανομένης της ισότητας των κρατών-μελών, απειλούνται.
Ο Αμερικανός πρόεδρος έχει ασκήσει επίσης σφοδρή κριτική στον ΟΗΕ. Στην ομιλία του στη Γενική Συνέλευση τον περασμένο Σεπτέμβριο, αμφισβήτησε τον σκοπό των Ηνωμένων Εθνών, ισχυριζόμενος ότι είχε «τερματίσει επτά πολέμους» μόνος του και ότι ο ΟΗΕ «δεν προσπάθησε να βοηθήσει σε κανέναν από αυτούς».
«Αργότερα συνειδητοποίησα ότι ο ΟΗΕ δεν ήταν εκεί για εμάς», είπε.
Ο κ. Γκουτέρες απάντησε πως ο Οργανισμός δίνει αγώνα για να συμμορφώσει τα μέλη με τους διεθνείς κανόνες που ορίζονται στον Χάρτη των Ηνωμένων Εθνών.
Ο ΟΗΕ ήταν «εξαιρετικά αφοσιωμένος» στην επίλυση σημαντικών παγκόσμιων συγκρούσεων, επέμεινε. «Αλλά ο ΟΗΕ δεν έχει επιρροή. Οι μεγάλες δυνάμεις έχουν ισχυρότερη επιρροή», σημείωσε.
Επίσης, αμφισβήτησε το αν αυτή η επιπλέον επιρροή χρησιμοποιείται για την εξεύρεση πραγματικών και διαρκών λύσεων στις συγκρούσεις ή απλώς για γρήγορες λύσεις. «Υπάρχει μεγάλη διαφορά μεταξύ των δύο», σχολίασε.
Σύμφωνα με τον κ. Γκουτέρες, ο ΟΗΕ χρειάζεται μεταρρυθμίσεις για να ανταπεξέλθει στα «δραματικά προβλήματα και τις προκλήσεις» που αντιμετωπίζουν τα 193 μέλη του.
«Υπάρχουν εκείνοι που πιστεύουν ότι η δύναμη του νόμου πρέπει να αντικατασταθεί από τον νόμο της δύναμης», είπε ο επικεφαλής του ΟΗΕ. Υποστήριξε παράλληλα ότι το Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ — το οποίο έχει ως στόχο τη διατήρηση της διεθνούς ειρήνης και ασφάλειας — δεν εκπροσωπεί πλέον τον κόσμο και είναι «αναποτελεσματικό».
Οποιοδήποτε από τα μόνιμα μέλη του Συμβουλίου — η Γαλλία, η Κίνα, η Ρωσία, το Ηνωμένο Βασίλειο ή οι ΗΠΑ — μπορεί επί του παρόντος να ασκήσει βέτο σε ψηφίσματα. Τόσο η Ρωσία όσο και οι ΗΠΑ έχουν χρησιμοποιήσει αυτή την εξουσία για να ματαιώσουν τις παγκόσμιες προσπάθειες για τον τερματισμό των πολέμων στην Ουκρανία και τη Γάζα.
Ο κ. Γκουτέρες ισχυρίστηκε ότι τα βέτο χρησιμοποιούνται για την προώθηση των συμφερόντων μεμονωμένων μελών και επέκρινε το γεγονός ότι «τρεις ευρωπαϊκές χώρες» είναι μόνιμα μέλη.
Ζήτησε αλλαγές στη σύνθεση του Συμβουλίου — για να «ανακτήσει τη νομιμότητά του» και να «δώσει φωνή σε ολόκληρο τον κόσμο» — καθώς και περιορισμό της εξουσίας του βέτο, ώστε να αποφευχθούν απαράδεκτα «μπλοκαρίσματα».
Μία από τις συγκρούσεις που ο Γκουτέρες χαρακτήρισε ως κρίσιμες για τον ΟΗΕ είναι η Γάζα, καθώς ο Οργανισμός δεν μπόρεσε για μεγάλο διάστημα να προσφέρει βοήθεια στους Παλαιστινίους, με το Ισραήλ να εμποδίζει τις διεθνείς ανθρωπιστικές οργανώσεις να εισέλθουν στην περιοχή.
Ερωτώμενος για αν ο ΟΗΕ ήταν ανίσχυρο στη Γάζα, απάντησε: «Φυσικά, αλλά ας είμαστε σαφείς. Για μεγάλο χρονικό διάστημα, το Ισραήλ ισχυριζόταν ότι η ανθρωπιστική βοήθεια δεν διανεμόταν επειδή ο ΟΗΕ δεν ήταν σε θέση να το πράξει. Φυσικά, αν το Ισραήλ δεν μας επέτρεπε να εισέλθουμε στη Γάζα, δεν μπορούσαμε να εισέλθουμε στη Γάζα. Στη συνέχεια, επιτεύχθηκε εκεχειρία και υπήρξε μαζική ροή ανθρωπιστικής βοήθειας». «Ήμασταν έτοιμοι, υπό την προϋπόθεση ότι θα υπήρχαν οι κατάλληλες συνθήκες», τόνισε.
Πριν από λίγες ημέρες, ο κ. Γκουτέρες δήλωσε στη Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ ότι η «λύση προβλημάτων του 1945» δεν θα λύσει τα προβλήματα του 2026, αναφερόμενος στη δομή ίδρυσης του Οργανισμού.
Οι προκλήσεις συνεχίζονται, με την αλλαγή ηγεσίας στη Βενεζουέλα που επέβαλαν οι ΗΠΑ, τις δυνάμεις του καθεστώτος στο Ιράν που σκοτώνουν χιλιάδες διαδηλωτές και τον στόχο του Ντόναλντ Τραμπ να προσαρτήσει τη Γροιλανδία.
Ωστόσο, ο Αντόνιο Γκουτέρες παραμένει αισιόδοξος απέναντι στις προκλήσεις που αντιμετωπίζει σήμερα ο πλανήτης. «Νομίζω ότι οι άνθρωποι είναι μερικές φορές απρόθυμοι να αντιμετωπίσουν τους ισχυρούς. Αλλά η αλήθεια είναι ότι, αν δεν αντιμετωπίσουμε τους ισχυρούς, δεν θα μπορέσουμε ποτέ να έχουμε έναν καλύτερο κόσμο», κατέληξε.
Πηγή: skai.gr
