Της συντακτικής ομάδας της The Washington Post
Η ευρωπαϊκή εχθρότητα απέναντι στον κλιματισμό είναι αυτοκαταστροφική. Σύμφωνα με μία μελέτη, περισσότεροι από 20.000 άνθρωποι έχασαν τη ζωή τους από αιτίες που σχετίζονται με τον καύσωνα μόνο την προπερασμένη εβδομάδα. Η Γαλλία κατέγραψε πάνω από 2.000 επιπλέον θανάτους λόγω των ακραίων θερμοκρασιών, το Βέλγιο 1.222 και η Ολλανδία 480.
Πολλές από τις ευρωπαϊκές απόψεις κατά της χρήσης κλιματιστικών είναι ακόμη πιο ακραίες από τον ίδιο τον καύσωνα. Το γερμανικό υπουργείο Περιβάλλοντος υποστηρίζει ότι «τα κλιματιστικά δεν προσφέρουν αποτελεσματική ψύξη». Ο ηγέτης της γαλλικής Αριστεράς, Ζαν-Λυκ Μελανσόν, έχει δηλώσει ότι «ο κλιματισμός καταστρέφει τα ιγμόρεια», ενώ ο δήμος της Γάνδης στο Βέλγιο ανέφερε στην ιστοσελίδα του πως «το καλύτερο κλιματιστικό είναι ένα δέντρο».
Οι κάτοικοι της Ουάσιγκτον, που τις τελευταίες ημέρες βιώνουν ένα κύμα καύσωνα αντίστοιχο με εκείνο που έπληξε την Ευρώπη, πιθανότατα θα γελούσαν αν κάποιος τους έλεγε να προστατευτούν απλώς κάτω από τα πολλά δέντρα της πόλης. Τα δέντρα προσφέρουν σκιά και συμβάλλουν στη μείωση του φαινομένου της αστικής θερμικής νησίδας, όμως δεν μπορούν να κάνουν ανεκτές τις θερμοκρασίες που αγγίζουν τους 40,5°C.
ΆλλαΣχετικά άρθρα
Για να γίνει αυτό εφικτό, οι άνθρωποι χρειάζονται τεχνολογική βοήθεια. Ευτυχώς, ήδη από το 1902, ο νεαρός Γουίλις Κάριερ στο Μπάφαλο της Νέας Υόρκης βρήκε έναν τρόπο να ψύχει τον αέρα περνώντας τον μέσα από σωλήνες με κρύο νερό. Από τότε η τεχνολογία έχει εξελιχθεί πολύ, όμως αυτή η ιδέα έβαλε τα θεμέλια για τον σύγχρονο κλιματισμό όπως τον ξέρουμε σήμερα.
Σήμερα, περίπου το 90% των αμερικανικών νοικοκυριών διαθέτει κλιματισμό, ενώ στην Ιαπωνία το ποσοστό είναι ακόμη υψηλότερο. Στην Ευρώπη, όμως, η διείσδυση του κλιματισμού παραμένει πολύ χαμηλότερη, με μόλις περίπου 20% των νοικοκυριών να διαθέτουν συστήματα ψύξης.
Βέβαια, η Ευρώπη έχει γενικά ηπιότερο κλίμα από τις περισσότερες περιοχές των ΗΠΑ, όμως ακόμη και ο ψυχρός Καναδάς έχει καταφέρει να εξοπλίσει περίπου τα δύο τρίτα των νοικοκυριών του με κλιματισμό.
Οι Ευρωπαίοι συχνά προβάλλουν διάφορες δικαιολογίες για τη χαμηλή χρήση κλιματισμού, οι οποίες όμως δεν ευσταθούν. Υποστηρίζουν, για παράδειγμα, ότι στο παρελθόν δεν έκανε τόσο ζέστη. Ωστόσο, μόνο το 2003 η ήπειρος έχασε πάνω από 70.000 ανθρώπους εξαιτίας ενός ισχυρού καύσωνα.
Υποστηρίζουν ότι τα σπίτια τους δεν είναι κατάλληλα για κλιματισμό. Στην πραγματικότητα, όμως, σχεδόν το 80% του οικιστικού αποθέματος στην Ευρώπη έχει κατασκευαστεί μετά το 1945.
Οι πραγματικοί λόγοι είναι η πολιτισμική συντηρητικότητα και η υπερβολική κρατική παρέμβαση. Κάποιοι Ευρωπαίοι πιστεύουν πραγματικά ότι ο κλιματισμός είναι επιβλαβής για την υγεία. Στην πράξη, όμως, ισχύει σχεδόν το αντίθετο: Πέρα από το ότι αποτρέπει θανάτους από θερμοπληξία, ένα σωστά συντηρημένο σύστημα κλιματισμού μπορεί να βελτιώσει και την ποιότητα του εσωτερικού αέρα.
Άλλοι ψηφίζουν πολιτικούς που δίνουν έμφαση στην κλιματική πολιτική ή στην αυστηρή προστασία των παραδοσιακών κτιρίων, με αποτέλεσμα να δυσκολεύει η εγκατάσταση κλιματιστικών. Την ίδια ώρα, οι ίδιες κυβερνήσεις προωθούν τη μετάβαση των νοικοκυριών από τα συστήματα θέρμανσης σε αντλίες θερμότητας, που στην πράξη βασίζονται σε παρόμοια τεχνολογία με τα κλιματιστικά.
Ο μεγαλύτερος αποτρεπτικός παράγοντας είναι το υψηλό κόστος ηλεκτρικής ενέργειας στην Ευρώπη, το οποίο έχει εκτοξευθεί λόγω φόρων και «πράσινων» πολιτικών, χωρίς να υπολογίζονται αποφάσεις όπως αυτή της Γερμανίας να κλείσει τα πυρηνικά της εργοστάσια μηδενικών εκπομπών. Και αν αυτό δεν είναι αρκετό, υπάρχουν ακόμη ισχυρότεροι λόγοι που αποθαρρύνουν τη χρήση κλιματισμού.
Σε πολλές περιοχές, οι οικοδομικοί κανονισμοί μειώνουν την ενεργειακή αξιολόγηση ενός κτιρίου αν εγκατασταθεί κλιματισμός. Στη Βρετανία, το σύστημα πρακτικά αποθαρρύνει τον κλιματισμό στα νέα σπίτια.
Το καντόνι της Γενεύης στην Ελβετία απαιτεί από τους ιδιοκτήτες κατοικιών να προσκομίσουν ιατρική βεβαίωση και να αποδείξουν ότι υπάρχει ιατρική ανάγκη πριν τους επιτραπεί η εγκατάσταση κλιματιστικού.
Μόνο το ένα τρίτο των γερμανικών νοσοκομείων διαθέτει κλιματιζόμενους θαλάμους ασθενών, παρότι οι άρρωστοι και οι ηλικιωμένοι είναι οι πιο ευάλωτοι στις υψηλές θερμοκρασίες, σύμφωνα με τον πρόεδρο της συνδικαλιστικής ένωσης των γιατρών. Μάλιστα, σε αρκετές περιπτώσεις ζητείται από τους συγγενείς των ασθενών να φέρνουν παγοκύστες από το σπίτι για να δροσίζονται οι ασθενείς.
Πολλοί Ευρωπαίοι πιστεύουν ότι ο κλιματισμός πρέπει να αποθαρρύνεται επειδή συμβάλλει στην υπερθέρμανση του πλανήτη. Ωστόσο, αυτή η λογική είναι λανθασμένη και επικίνδυνη. Η υπερβολική ζέστη σκοτώνει, και είναι αυταπάτη να προσπαθεί κανείς να «προστατεύσει» μελλοντικούς πληθυσμούς εκθέτοντας τον σημερινό πληθυσμό σε θερμοκρασίες που μπορεί να αποβούν μοιραίες.
Ούτε, όμως, η Ευρώπη θα αποτρέψει την υπερθέρμανση του κλίματος αφήνοντας τον θερμοστάτη ψηλά. Οι κατά κεφαλήν εκπομπές διοξειδίου του άνθρακα ήδη μειώνονται στην Ευρώπη, στον Καναδά και ακόμη και στις ΗΠΑ, όπου η χρήση κλιματισμού είναι εκτεταμένη. Αντίθετα, οι αναδυόμενες οικονομίες όπως η Κίνα και η Ινδία οδηγούν την παγκόσμια αύξηση των εκπομπών και δεν έχουν κανέναν ενδοιασμό να εγκαθιστούν κλιματιστικά.
Ουσιαστικά, η συζήτηση για τον κλιματισμό είναι κάπως υπερβολική και άστοχη. Οι εκπομπές από την ψύξη είναι πολύ μικρότερες σε σχέση με εκείνες που προκαλεί η θέρμανση. Κι όμως, δεν τίθεται σοβαρά το ερώτημα αν θα έπρεπε να εγκαταλείψουν οι Ευρωπαίοι τα καλοριφέρ τους για χάρη του κλίματος.
Πιθανότατα αυτό συμβαίνει επειδή η θέρμανση θεωρείται κάτι φυσικό και αυτονόητο, ενώ ο κλιματισμός αντιμετωπίζεται ως κάτι πιο σύγχρονο ή και περιττό. Στην πραγματικότητα όμως, τόσο η θέρμανση όσο και η ψύξη είναι «τεχνητές» παρεμβάσεις: τρόποι με τους οποίους οι άνθρωποι ρυθμίζουμε το περιβάλλον μας για να ζούμε άνετα, σε συνθήκες πολύ διαφορετικές από εκείνες στις αφρικανικές σαβάνες όπου εξελιχθήκαμε ως είδος.
Οι πρώτοι Ευρωπαίοι κατάφεραν να επιβιώσουν επειδή προσαρμόστηκαν στις κλιματικές αλλαγές. Και οι σημερινοί Ευρωπαίοι θα πρέπει να ακολουθήσουν ένα παρόμοιο μοντέλο προσαρμογής, διαφορετικά θα συνεχίσουν να χάνονται ανθρώπινες αωές από τις ακραίες θερμοκρασίες.
Πηγή: The Washington Post
