Το Ισραήλ προχωρά στην προκήρυξη νέου διεθνούς διαγωνισμού για την αναζήτηση κοιτασμάτων φυσικού αερίου στην Αποκλειστική Οικονομική Ζώνη (ΑΟΖ) του στη Μεσόγειο, σε μια κίνηση που αποσκοπεί τόσο στην ενίσχυση της εγχώριας ενεργειακής επάρκειας όσο και στην αύξηση των εξαγωγών προς τις αγορές της περιοχής και της Ευρώπης.
Νέος γύρος παραχωρήσεων για έρευνες στην ισραηλινή ΑΟΖ
Την έναρξη της διαδικασίας ανακοίνωσε ο υπουργός Ενέργειας και Υποδομών του Ισραήλ, Έλι Κοέν, επισημαίνοντας ότι ο νέος διαγωνισμός αποτελεί τον πέμπτο γύρο παραχωρήσεων για υπεράκτιες έρευνες και εντάσσεται στη στρατηγική της κυβέρνησης να αξιοποιήσει περαιτέρω τα ενεργειακά αποθέματα της Ανατολικής Μεσογείου.
Τα κοιτάσματα Ταμάρ και Λεβιάθαν στηρίζουν την ενεργειακή στρατηγική του Ισραήλ
Οι ενεργειακές ανάγκες του Ισραήλ καλύπτονται σήμερα κυρίως από τα υπεράκτια κοιτάσματα Ταμάρ και Λεβιάθαν, με το δεύτερο να αποτελεί τη βασική πηγή των εξαγωγών φυσικού αερίου προς την Αίγυπτο και την Ιορδανία. Το κοίτασμα Λεβιάθαν βρίσκεται περίπου 130 χιλιόμετρα ανοικτά των ισραηλινών ακτών και, μαζί με το Ταμάρ, ανήκει στη λεκάνη της Λεβαντίνης, μία από τις σημαντικότερες ενεργειακές περιοχές της Ανατολικής Μεσογείου, όπως αναφέρει η Jerusalem Post.
Ο νέος διαγωνισμός θα εξελιχθεί σε τρεις φάσεις και αναμένεται να ολοκληρωθεί μέσα στους επόμενους δώδεκα μήνες. Σύμφωνα με τον υπουργό, στόχος είναι να προσελκύσει τόσο ισραηλινές όσο και διεθνείς ενεργειακές εταιρείες, ενώ η Chevron, η οποία ήδη διαχειρίζεται τα κοιτάσματα Ταμάρ και Λεβιάθαν, θα έχει δικαίωμα συμμετοχής μέσω κοινοπραξίας.
Οι εκτιμήσεις για νέα αποθέματα
Παράλληλα, σύμφωνα με το ισραηλινό υπουργείο Ενέργειας, ανοίγουν πέντε νέα θαλάσσια «οικόπεδα» συνολικής έκτασης περίπου 7.100 τετραγωνικών χιλιομέτρων. Η κυβέρνηση εκτιμά ότι στην ισραηλινή ΑΟΖ παραμένουν ανεκμετάλλευτα κοιτάσματα εκατοντάδων δισεκατομμυρίων κυβικών μέτρων φυσικού αερίου, τα οποία θα μπορούσαν να αυξήσουν τα κρατικά έσοδα, να ενισχύσουν τον ανταγωνισμό στην αγορά ηλεκτρικής ενέργειας και να περιορίσουν το ενεργειακό κόστος για τους καταναλωτές.
Μέχρι σήμερα, τα άμεσα κρατικά έσοδα από τον τομέα του φυσικού αερίου υπολογίζονται σε περισσότερα από 30 δισ. σέκελ, ενώ το υπουργείο εκτιμά ότι μέσα στις επόμενες τρεις δεκαετίες τα συνολικά έσοδα θα ανέλθουν σε εκατοντάδες δισεκατομμύρια σέκελ.
«Ο τομέας του φυσικού αερίου έχει αποδείξει την οικονομική του βιωσιμότητα», δήλωσε ο Έλι Κοέν, υπογραμμίζοντας ότι οι εξαγωγές προς την Αίγυπτο και την Ιορδανία συμβάλλουν στη διατήρηση της περιφερειακής σταθερότητας. Όπως σημείωσε, το φυσικό αέριο αποτελεί στρατηγικό πλεονέκτημα που ενισχύει τόσο την οικονομική όσο και τη διπλωματική θέση του Ισραήλ στη Μέση Ανατολή.
Τον περασμένο Δεκέμβριο η ισραηλινή κυβέρνηση ενέκρινε συμφωνία ύψους 35 δισ. δολαρίων για την προμήθεια 130 δισεκατομμυρίων κυβικών μέτρων φυσικού αερίου προς την Αίγυπτο έως το 2040, τη μεγαλύτερη συμφωνία εξαγωγής φυσικού αερίου στην ιστορία της χώρας.
Η προκήρυξη του διαγωνισμού είχε προγραμματιστεί εδώ και αρκετούς μήνες, ωστόσο καθυστέρησε λόγω των περιφερειακών συγκρούσεων και της επιδείνωσης της κατάστασης ασφαλείας στην περιοχή. Σύμφωνα με τον Κοέν, η συμφωνία οριοθέτησης των θαλάσσιων ζωνών μεταξύ Ισραήλ και Λιβάνου συνέβαλε στη δημιουργία πιο ευνοϊκών συνθηκών για την προσέλκυση ξένων επενδυτών και την έναρξη της νέας διαδικασίας.
Η ισραηλινή νομοθεσία προβλέπει ότι τα πρώτα 50 δισεκατομμύρια κυβικά μέτρα φυσικού αερίου που θα εντοπίζονται σε νέα κοιτάσματα θα διατίθενται υποχρεωτικά στην εγχώρια αγορά. Οι ποσότητες που θα υπερβαίνουν αυτό το όριο θα μπορούν να κατανέμονται μεταξύ εσωτερικής κατανάλωσης και εξαγωγών.
Ο Επίτροπος Πετρελαίου του Ισραήλ, Σεν Μπαρ Γιόσεφ, εκτίμησε ότι υπάρχουν ακόμη έως και 400 δισεκατομμύρια κυβικά μέτρα φυσικού αερίου που δεν έχουν ανακαλυφθεί στην ισραηλινή ΑΟΖ. Σήμερα το Ισραήλ καταναλώνει περίπου 14 δισεκατομμύρια κυβικά μέτρα φυσικού αερίου ετησίως και εξάγει αντίστοιχη ποσότητα, ενώ μόνο το κοίτασμα Λεβιάθαν διαθέτει αποθέματα περίπου 600 δισεκατομμυρίων κυβικών μέτρων.
Ο ίδιος επισήμανε ότι η Ευρώπη εξακολουθεί να ενδιαφέρεται για την προμήθεια ισραηλινού φυσικού αερίου, ωστόσο η απουσία αγωγού και τα σημερινά επίπεδα διαθέσιμων αποθεμάτων δεν επιτρέπουν μεγάλες εξαγωγές προς την ευρωπαϊκή αγορά.
Αν όμως οι νέες γεωτρήσεις οδηγήσουν στην ανακάλυψη σημαντικών κοιτασμάτων, οι ισορροπίες θα μπορούσαν να αλλάξουν.
Πέρυσι το Ισραήλ χορήγησε άδειες έρευνας στην BP, στην κρατική εταιρεία πετρελαίου του Αζερμπαϊτζάν SOCAR και στην ισραηλινή NewMed Energy, ενώ σύμφωνα με ισραηλινά οικονομικά μέσα οι τρεις εταιρείες προγραμματίζουν να ξεκινήσουν τρισδιάστατες σεισμικές έρευνες στην περιοχή από το φθινόπωρο του 2026, στο πρώτο νέο πρόγραμμα εξερεύνησης μετά τις ανακαλύψεις της Energean το 2022.
Οι εξαγωγές προς Αίγυπτο, Ιορδανία και το ευρωπαϊκό ενδιαφέρον
Παράλληλα, η Chevron και οι εταίροι της έχουν ήδη εγκρίνει επενδυτικό σχέδιο για την επέκταση του κοιτάσματος Λεβιάθαν, με στόχο την αύξηση της παραγωγικής δυναμικότητας στα περίπου 21 δισεκατομμύρια κυβικά μέτρα ετησίως μέχρι το τέλος της δεκαετίας, εξέλιξη που αναμένεται να ενισχύσει ακόμη περισσότερο τις εξαγωγές του Ισραήλ προς τις γειτονικές χώρες και, μέσω υγροποιημένου φυσικού αερίου (LNG), προς ευρωπαϊκές αγορές.
Όπως επισημαίνεται στην ανακοίνωση του υπουργείου Ενέργειας και Υποδομών, το φυσικό αέριο αποτελεί στρατηγικό εργαλείο της ισραηλινής εξωτερικής πολιτικής και ενεργειακής ασφάλειας, με την κυβέρνηση να εκτιμά ότι ο βυθός της Ανατολικής Μεσογείου εξακολουθεί να κρύβει εκατοντάδες δισεκατομμύρια κυβικά μέτρα φυσικού αερίου που δεν έχουν ακόμη εντοπιστεί.
Πηγή: skai.gr
