Νταβός 2025: Τραμπ, ο «ελέφαντας στο δωμάτιο»

Ηγέτες, κορυφαίοι επιχειρηματίες και διασημότητες συναντώνται από σήμερα για μία ακόμα χρονιά στο Νταβός. Πρωταγωνιστής στην ατζέντα, αλλά μεγάλος απών, είναι ο πρόεδρος των ΗΠΑ.

Πάνω από 3.000 ηχηρά ονόματα του επιχειρηματικού κόσμου, καθώς και 60 αρχηγοί κρατών και κυβερνήσεων αναμένονται και φέτος στο Νταβός της Ελβετίας. Το 55ο «Παγκόσμιο Οικονομικό Φόρουμ» αρχίζει σήμερα, στον απόηχο ενός ταραγμένου 2024 με πολλές εκλογικές αναμετρήσεις, στις οποίες ακραία και λαϊκιστικά κόμματα γνώρισαν πρωτόγνωρη επιτυχία. Αυτή τη χρονιά, όπως επισημαίνει ο πρόεδρος του Φόρουμ, Μπόργκε Μπρέντε, «η συνάντησή μας γίνεται στις πιο περίπλοκες γεωπολιτικές συνθήκες εδώ και πολλές γενιές».

Όλοι μιλούν για τον Τραμπ

Στις ελβετικές Άλπεις αναμένεται να δώσουν το “παρών” – μεταξύ άλλων – ο Γερμανός καγκελάριος Όλαφ Σολτς, η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, ο πρόεδρος της Αργεντινής Χαβιέ Μιλέι, ο Νοτιοαφρικανός πρόεδρος Σίριλ Ραμαφόζα και ο πρόεδρος της μεταβατικής κυβέρνησης του Μπαγκλαντές και γνωστός οικονομολόγος Μοχάμεντ Γιουνούς. Ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ αναλαμβάνει επισήμως τα καθήκοντά του τη Δευτέρα και δεν θα καταφέρει να παραστεί, ωστόσο θα απευθυνθεί στους συμμετέχοντες μέσω βιντεοσκοπημένου μηνύματος εντός της εβδομάδας.

Ασφαλώς η επιστροφή Τραμπ στον Λευκό Οίκο θα κυριαρχήσει στις συζητήσεις του Νταβός, ιδιαίτερα μετά τις απειλές του νέου Αμερικανού προέδρου για επιβολή δασμών σε εχθρούς και φίλους. Ειδικοί εκτιμούν ότι οι νέες εξαγγελίες Τραμπ πηγαίνουν πιο πέρα από όλα όσα είχε εφαρμόσει στη διάρκεια της πρώτης θητείας του στον προεδρικό θώκο. Εάν πράγματι υλοποιηθούν, υπάρχει κίνδυνος για ένα σπιράλ εκατέρωθεν εμπορικών κυρώσεων, που μπορεί να οδηγήσουν τις τιμές στα ύψη.

Ο επικεφαλής του Παγκόσμιου Οικονομικού Φόρουμ σημειώνει ότι «αν βασιστούμε στην εμπειρία της πρώτης θητείας Τραμπ, το εμπόριο και οι επενδύσεις μάλλον αυξάνονται. Στο μεταξύ, όμως, το διεθνές περιβάλλον μεταβάλλεται. Ίσως δούμε περισσότερους δασμούς και περισσότερο nearshoring ή friendshoring (δηλαδή μεταφορά της παραγωγής σε γειτονικές ή φίλα προσκείμενες χώρες), κατά συνέπεια θα υπάρξουν αλλαγές στις εφοδιαστικές αλυσίδες. Όσο ανθεί το εμπόριο, μπορούμε να βλέπουμε το ποτήρι μισοάδειο ή μισογεμάτο…».

Ουκρανία, Γάζα, Συρία στο επίκεντρο

Ένα από τα κύρια θέματα που θα απασχολήσουν τους συμμετέχοντες στο Παγκόσμιο Οικονομικό Φόρουμ είναι ο πόλεμος στην Ουκρανία, που συμπληρώνει σχεδόν τρία χρόνια. Προεκλογικά ο Ντόναλντ Τραμπ είχε υποσχεθεί να βάλει τέλος στον πόλεμο «από την πρώτη μέρα» της νέας θητείας του με μία «συνθήκη ειρήνης» μεταξύ Ρωσίας και Ουκρανίας, κάτι που ωστόσο φαίνεται ανέφικτο. Ακόμα και οι ίδιοι οι σύμβουλοι του Τραμπ εκτιμούν ότι μπορεί να χρειαστούν μήνες για τον τερματισμό του πολέμου.

Στο Νταβός αναμένεται και ο Ουκρανός πρόεδρος Βολοντίμιρ Ζελένσκι, ενώ το ουκρανικό ίδρυμα Βίκτορ Πίντσουκ διοργανώνει και φέτος μία σειρά εκδηλώσεων στο «Σπίτι της Ουκρανίας». Σύμφωνα με την Έκθεση Παγκόσμιου Κινδύνου, που δημοσιεύεται λίγο πριν από την έναρξη του Νταβός με βάση απαντήσεις ειδικών στο σχετικό ερωτηματολόγιο των διοργανωτών, μεγαλύτερος κίνδυνος για το 2025 θεωρούνται οι ένοπλες συγκρούσεις ανά τον κόσμο και όχι (πλέον) η οικονομική κρίση. Ως τρίτος μεγαλύτερος κίνδυνος λογίζεται ο εμπορικός πόλεμος.

Στο επίκεντρο των συζητήσεων θα βρεθούν και η Συρία, η ανθρωπιστική κατάσταση στη Γάζα και ο κίνδυνος κλιμάκωσης στη Μέση Ανατολή. Το παρών στο Νταβός θα δώσουν ο Ισραηλινός πρόεδρος Ιτζάκ Χέρτσογκ, ο πρωθυπουργός της Παλαιστινιακής Αρχής Μοχάμεντ Μουσταφά και ο νέος υπουργός Εξωτερικών της Συρίας Άσαντ Αλ Σιμπάνι.

Η «έξυπνη εποχή» απαιτεί συνεργασία

«Συνεργασία για την έξυπνη εποχή» είναι το κεντρικό σύνθημα του φετινού Νταβός. Μία εποχή, την οποία χαρακτηρίζει η αλματώδης πρόοδος νέων τεχνολογιών, όπως η Τεχνητή Νοημοσύνη και η κβαντική πληροφορική. Ήδη η Τεχνητή Νοημοσύνη βρίσκει πολύτιμη εφαρμογή στην παιδεία, στην υγεία και στις αγροτικές καλλιέργειες, αλλά παράλληλα θεωρείται και απειλή για εκατομμύρια θέσεις εργασίας. Σύμφωνα με πρόσφατη έρευνα του Παγκόσμιου Οικονομικού Φόρουμ, οι νέες τεχνολογίες θα μπορούσαν να καταργήσουν 92 εκατομμύρια θέσεις εργασίας σε όλον τον κόσμο μέχρι το 2030, αλλά την ίδια στιγμή να δημιουργήσουν 170 εκατομμύρια νέες θέσεις εργασίας, σε άλλο αντικείμενο.

Σύμφωνα με την αμερικανική εταιρία λογισμικού Workday, η Τεχνητή Νοημοσύνη αποτελεί «καταλύτη» για μία «επανάσταση» στην αγορά εργασίας, η οποία αναδεικνύει τη δημιουργικότητα, την ενσυναίσθηση και την ηθική ακεραιότητα ως τα πιο περιζήτητα προσόντα κατά την αναζήτηση εργασίας. Η αντιπρόεδρος της Workday, Κάθυ Φαμ, εκτιμά ότι το Νταβός θα μπορούσε να αποτελέσει μία πλατφόρμα ανταλλαγής απόψεων για τη διαδραστική σχέση του ανθρώπου με την τεχνολογία. Όπως λέει η ίδια στην DW, «αυτό που ελπίζω για το φετινό Νταβός είναι να κάνουμε μία ειλικρινή συζήτηση για το πώς το τελευταίο κύμα της Τεχνητής Νοημοσύνης μπορεί να επηρεάσει το μέλλον της εργασίας».

Επιμέλεια: Γιάννης Παπαδημητρίου