Οι Ευρωπαίοι απέφυγαν τα χειρότερα στην Ουάσινγκτον, όπως με ανακούφιση παρατήρησε τα ξημερώματα της Τρίτης ο καγκελάριος Μερτς. Το κλίμα ήταν καλό, όπως δεν κουράστηκαν να επισημαίνουν σχεδόν όλοι οι μετέχοντες, αλλά υπάρχουν ακόμα πολλές ασάφειες στα όσα «συμφωνήθηκαν» στη συνάντηση Τραμπ-Ζελένσκι-Ευρωπαίων. Ας δούμε συνοπτικά τα σημαντικότερα σημεία που μπορεί κανείς να κρατήσει.
Αναμένοντας την απάντηση Πούτιν
Ο Ντόναλντ Τραμπ ανέλαβε να οργανώσει «μέσα σε μια δύο εβδομάδες» μια απευθείας συνάντηση των προέδρων Ρωσίας και Ουκρανίας, πριν προχωρήσουν σε μια τριμερή με τη συμμετοχή και του ίδιου του Αμερικανού προέδρου. Απομένει να φανεί πότε και πόσο έτοιμος είναι ο Πούτιν για κάτι τέτοιο. Μέχρι στιγμής δεν υπάρχει επίσημη τοποθέτηση από τη Μόσχα. Οι Ευρωπαίοι δείχνουν να μην πιστεύουν στην προθυμία του, όπως τόνισε και ο Μερτς.
Η κατάπαυση του πυρός
Οι Ευρωπαίοι και ειδικά ο Μερτς επιμένουν ότι θα είναι κακόγουστο να ξεκινήσουν συνομιλίες την ώρα, που θα συνεχίζουν να πέφτουν βόμβες στο μέτωπο. Ο Τραμπ δήλωσε ότι «τελείωσε έξι πολέμους» (κάτι που δεν είναι ακριβώς αλήθεια) χωρίς να ακουστεί η λέξη εκεχειρία, φτάνοντας σε τελική ειρηνευτική συμφωνία. Το σημείο αυτό είναι κομβικό για τους Ευρωπαίους επειδή μέχρι τώρα επέμεναν ότι δεν υπάρχει δυνατότητα διαλόγου με τον Πούτιν, όσο αυτός δεν σταματά τις πολεμικές επιχειρήσεις. Ουσιαστικά δηλαδή ο Τραμπ τους ζητά να υποχωρήσουν από μια κομβική τους θέση.
Η συμμετοχή των Ευρωπαίων
Ο Εμμανουέλ Μακρόν ήταν αυτός που επέμεινε για μετατροπή μιας επόμενης τριμερούς σε τετραμερή, λέγοντας ότι ο πόλεμος αυτός δεν αφορά μόνο την Ουκρανία, αλλά ολόκληρη την Ευρώπη. Σε κάποιες στιγμές στο πρόσωπό του έμοιαζε «ζωγραφισμένη» η δυσαρέσκεια για το γεγονός ότι η Ευρώπη σε πολλές φάσεις της προσέγγισης Ουάσινγκτον-Μόσχας αντιμετωπίστηκε ως παρατηρητής. Η φόρμουλα συμμετοχής των Ευρωπαίων αναζητείται και θα συζητηθεί σήμερα στις Βρυξέλλες. Οι εγγυήσεις ασφαλείας.
Στο θέμα των εγγυήσεων ασφαλείας μετά την ειρήνευση υπήρξε πρόοδος ως προς την (επίσης ασαφή) «δέσμευση» Τραμπ για συμμετοχή των ΗΠΑ. Πούτιν και Τραμπ έχουν συμφωνήσει όπως φαίνεται ότι μια τέτοια δύναμη δεν θα πρέπει να βρίσκεται υπό τη σημαία του ΝΑΤΟ. Οι Ευρωπαίοι θα κληθούν να συμμετέχουν στέλνοντας δυνάμεις στην Ουκρανία. Η Γερμανία δείχνει πλέον έτοιμη να το κάνει όπως ανακοίνωσε και ο Μερτς «σε συνεννόηση» με τους συμμάχους και αυτό είναι σίγουρα μια ιστορική εξέλιξη. Πάντως το θέμα αυτό θα είναι εξαιρετικά περίπλοκο, όπως παραδέχονται όλοι.
100 δισ. για όπλα στην Ουκρανία
Συνυφασμένο με τις εγγυήσεις ασφαλείας είναι το ζήτημα της αμυντικής «θωράκισης» της Ουκρανίας. Εδώ έγινε λόγος για ένα επιπλέον πακέτο ύψους 100 δισεκατομμυρίων, που θα χρηματοδοτηθεί όπως φαίνεται (και) από τους Ευρωπαίους και θα αφορά προφανώς και (ή μόνο;) αμερικανικά όπλα. Και αυτό το ζήτημα βρίσκεται υπό διευκρίνιση. Πάντως δεν πέρασε απαρατήρητη η φράση του Τραμπ κατά τη διάρκεια της υποδοχής του Ζελένσκι: «Δεν δίνουμε όπλα, πουλάμε όπλα».
Εδαφικές παραχωρήσεις
Πολύς λόγος έγινε για το θέμα των εδαφικών παραχωρήσεων, με αφορμή το χάρτη που έδειξε ο Αμερικανός πρόεδρος στον Ουκρανό ομόλογό του με την κατάσταση στο μέτωπο. Όλα δείχνουν ότι η Ουκρανία θα αναγκαστεί να προχωρήσει σε παραχωρήσεις εδαφών, όπως υπονόησε και ο Μακρόν. Ο Μερτς πάντως τόνισε ότι αυτό είναι κάτι που δεν μπορεί να επιβληθεί από τα έξω και θα πρέπει να το αποφασίσουν μόνοι τους οι Ουκρανοί. Το ερώτημα είναι και εδώ έως πού μπορεί να φτάσει ο Ζελένσκι και αν ο Πούτιν θα επιμείνει σε απαιτήσεις που στη Δύση θεωρούν απαράδεκτες.
Κι ένα ζήτημα πολιτικής «αισθητικής»
Αυτό που δεν πέρασε απαρατήρητο και από αμερικανικά ΜΜΕ ήταν οι συνεχείς ευχαριστίες των Ευρωπαίων προς τον Τραμπ, σε βαθμό που μπορεί να χαρακτηριστεί και ενοχλητικός. Ήταν σαφής η προσπάθεια να μην τον προκαλέσουν, αν όχι να τον εξευμενίσουν. Επίσης κάποιες στιγμές με αστεϊσμούς και εκατέρωθεν προσωπικά «κολακευτικά» σχόλια έδειξαν να μην είναι αντάξιες της σοβαρότητας του θέματος, «ενός φρικτού πολέμου με εκατοντάδες χιλιάδες νεκρούς», όπως συχνά-πυκνά τόνισε ο Τραμπ. Οι συγκεκριμένοι Ευρωπαίοι έδειξαν ενωμένοι, αλλά όχι απαραιτήτως και «στιβαροί».
Πηγή: Deutsche Welle
