Οι ελπίδες για πρόοδο στις διαπραγματεύσεις μεταξύ Ιράν και Ηνωμένων Πολιτειών απομακρύνονται, καθώς εντείνεται το αίσθημα αδιεξόδου στον πόλεμο που διαρκεί σχεδόν δύο μήνες, παρά την έντονη διπλωματική κινητικότητα στην περιοχή.
Η Ουάσινγκτον και η Τεχεράνη εμφανίζονται απρόθυμες να μετριάσουν τη ρητορική τους ή να προχωρήσουν σε παραχωρήσεις, ενώ δεν έχουν προγραμματιστεί συνομιλίες που θα μπορούσαν να οδηγήσουν σε οριστικό τέλος του πολέμου.
Την Κυριακή, ο υπουργός Εξωτερικών του Ιράν, Αμπάς Αραγτσί, επέστρεψε στο Πακιστάν για δεύτερη συνεχόμενη ημέρα συνομιλιών με τους διαμεσολαβητές, μετά από μια σύντομη επίσκεψη στο Ομάν για αντίστοιχες επαφές.
Ο Αραγτσί χαρακτήρισε το ταξίδι του στο Πακιστάν το Σάββατο «πολύ παραγωγικό», ωστόσο εξέφρασε επιφυλάξεις για τις προθέσεις της Ουάσινγκτον. «Μένει να φανεί αν οι ΗΠΑ είναι πραγματικά σοβαρές ως προς τη διπλωματία», ανέφερε σε ανάρτησή του στην πλατφόρμα Χ.
Το Σάββατο, ο Ντόναλντ Τραμπ ανακοίνωσε ότι ακύρωσε την επίσκεψη στο Πακιστάν των απεσταλμένων του, Στιβ Γουίτκοφ και Τζάρεντ Κούσνερ, οι οποίοι επρόκειτο να συμμετάσχουν σε δεύτερο γύρο συνομιλιών με το Ιράν, που είχε προγραμματιστεί ατύπως για αυτό το Σαββατοκύριακο.
Μιλώντας στη Φλόριντα, πριν απομακρυνθεί εσπευσμένα από το Δείπνο των Ανταποκριτών του Λευκού Οίκου στην Ουάσινγκτον, μετά τους πυροβολισμούς εναντίον της ασφάλειάς του, ο Ντόναλντ Τραμπ δήλωσε ότι το ταξίδι στο Πακιστάν συνεπαγόταν υπερβολικό κόστος και χρόνο, δεδομένης, όπως είπε, της ανεπαρκούς πρότασης από την ιρανική πλευρά.
Ο Αμπάς Αραγτσί είχε αποχωρήσει από την πρωτεύουσα του Πακιστάν αργά το προηγούμενο βράδυ, προκαλώντας σύγχυση γύρω από τον δεύτερο γύρο συνομιλιών, ωστόσο επέστρεψε πριν αναχωρήσει για τη Μόσχα την Κυριακή.
Ο υπουργός Εξωτερικών του Ιράν άφησε στο Πακιστάν γραπτό μήνυμα προς τις Ηνωμένες Πολιτείες, το οποίο θα παραδοθεί μέσω διαμεσολαβητών, σύμφωνα με το ιρανικό πρακτορείο Fars.
Όπως αναφέρεται, το μήνυμα περιλαμβάνει τις «κόκκινες γραμμές» της Τεχεράνης, που αφορούν το πυρηνικό πρόγραμμα και το ζήτημα του Στενού του Ορμούζ. Διευκρινίζεται μάλιστα ότι «δεν σχετίζεται με διαπραγματεύσεις», αλλά αποτελεί αποσαφήνιση θέσεων.
«Αν θέλουν, μπορούμε να μιλήσουμε, αλλά δεν θα στείλουμε αντιπροσωπεία», δήλωσε ο Ντόναλντ Τραμπ στο Fox News την Κυριακή. Νωρίτερα, σε ανάρτησή του στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης είχε γράψει: «Το μόνο που έχουν να κάνουν είναι να μας καλέσουν!!!».
Ωστόσο, το αδιέξοδο στις συνομιλίες αφήνει τον Ντόναλντ Τραμπ μπροστά σε δύσκολες επιλογές: να κλιμακώσει τη σύγκρουση, να αποδεχθεί μια συμφωνία κατώτερη των προσδοκιών του ή να συνεχίσει τον αποκλεισμό προκειμένου να πιέσει το Ιράν σε συμβιβασμό.
Ο Τραμπ εμφανίζεται απρόθυμος να επιστρέψει σε στρατιωτικές επιχειρήσεις, που θα μπορούσαν να εμπλέξουν περισσότερο τις ΗΠΑ σε μια σύγκρουση την οποία επιδίωκε να τερματίσει εντός τεσσάρων έως έξι εβδομάδων, εξηγεί σε ανάλυσή της η Wall Street Journal. Ωστόσο, η διατήρηση του αποκλεισμού, σε συνδυασμό με το γεγονός ότι το Ιράν κρατά κλειστό το Στενό του Ορμούζ, ενέχει τον κίνδυνο περαιτέρω επιβάρυνσης της παγκόσμιας οικονομίας.
Ακόμη και αν υπάρξει συνάντηση τις επόμενες ημέρες, το αδιέξοδο φαίνεται να παραμένει, καθώς στις δημόσιες τοποθετήσεις τους οι Ιρανοί αξιωματούχοι εμμένουν στις θέσεις που έχουν οδηγήσει σε εμπλοκή των διαπραγματεύσεων.
Σε τηλεφωνική επικοινωνία με τον πρωθυπουργό του Πακιστάν Σαχμπάζ Σαρίφ, ο Ιρανός πρόεδρος Μασούντ Πεζεσκιάν επέκρινε τον αμερικανικό αποκλεισμό των ιρανικών λιμανιών και ζήτησε εγγυήσεις ότι οι ΗΠΑ δεν θα επιτεθούν εκ νέου. Παράλληλα, κάλεσε το Πακιστάν και άλλες ισλαμικές χώρες να συμβάλουν στην προώθηση διαλόγου «χωρίς πιέσεις και απειλές».
Από την πλευρά του, ο Τραμπ απέδωσε την ακύρωση της αποστολής του Σαββάτου σε εσωτερικές διαφωνίες στην ιρανική ηγεσία.
«Υπάρχουν τεράστιες εσωτερικές διαμάχες και σύγχυση στην “ηγεσία” τους», ανέφερε σε ανάρτησή του. «Κανείς δεν ξέρει ποιος είναι υπεύθυνος, ούτε οι ίδιοι».
Οι σκληροπυρηνικοί στην Τεχεράνη, που διαχρονικά αντιτίθενται σε μια προσέγγιση με τη Δύση, υποστηρίζουν ότι οι ΗΠΑ δεν είναι αξιόπιστες, μετά τα πλήγματα που εξαπέλυσαν μαζί με το Ισραήλ κατά του Ιράν εν μέσω διαπραγματεύσεων με την Ουάσινγκτον.
Η Τεχεράνη επιμένει ότι οι ΗΠΑ πρέπει να άρουν τον αποκλεισμό των λιμανιών της πριν επαναληφθούν οι συνομιλίες. Η Ουάσινγκτον επέβαλε τα μέτρα αυτά αφού το Ιράν έκλεισε ουσιαστικά το Στενό του Ορμούζ, από όπου διέρχεται περίπου το ένα πέμπτο της παγκόσμιας διακίνησης πετρελαίου.
«Και οι δύο πλευρές θεωρούν ότι έχουν το πάνω χέρι», δήλωσε ο Άλι Βάεζ, διευθυντής του προγράμματος για το Ιράν στο International Crisis Group. «Θα πρέπει να επαναφέρουν ταυτόχρονα τη ναυσιπλοΐα».
Την Κυριακή, ο αντιπρόεδρος της ιρανικής Βουλής, Αλί Νικζάντ, δήλωσε ότι το Ιράν επιδιώκει να διατηρήσει τον έλεγχο του Ορμούζ επ’ αόριστον. «Δεν πρόκειται σε καμία περίπτωση να επαναφέρουμε το Στενό στην προηγούμενη κατάσταση», ανέφερε, σύμφωνα με τα κρατικά μέσα ενημέρωσης.
Πάντως ενώ ΗΠΑ και Ιράν δυσκολεύονται να σημειώσουν πρόοδο για την επίλυση της κρίσης και οι δύο πλευρές εμφανίζονται απρόθυμες να επιστρέψουν σε πολεμικές επιχειρήσεις. Ο Ντόναλντ Τραμπ παρέτεινε την εκεχειρία την περασμένη εβδομάδα.
Ωστόσο, συνεχίζει να διατυπώνει απειλές κατά του Ιράν. Η Τεχεράνη έχει διαμηνύσει στο Πακιστάν ότι η παύση αυτών των απειλών θα μπορούσε να πείσει τους σκληροπυρηνικούς να αποδεχθούν την επανέναρξη των συνομιλιών, σύμφωνα με Ιρανό διπλωμάτη και άλλες πηγές.
Πηγή: skai.gr
