Σαντορίνη – Αμοργός: Αποστολή ωκεανογραφικού στην περιοχή

Ερευνητική αποστολή θα πραγματοποιήσει τις επόμενες ημέρες το Ωκεανογραφικό Σκάφος Ω/Κ ΑΙΓΑΙΟ του Ελληνικού Κέντρου Θαλάσσιων Ερευνών (ΕΛΚΕΘΕ) στην περιοχή Σαντορίνης – Αμοργού, προκειμένου να συλλέξει πρόσθετα δεδομένα για την πληρέστερη κατανόηση της σεισμικής δραστηριότητας που εξελίσσεται.

Το Ωκεανογραφικό Σκάφος Ω/Κ ΑΙΓΑΙΟ αναμένεται να αποπλεύσει την Τετάρτη 12 Φεβρουαρίου 2025 με πολυμελή ερευνητική ομάδα και κατάλληλο σύγχρονο επιστημονικό εξοπλισμό. Αντικείμενο του ερευνητικού πλόα του Ω/Κ ΑΙΓΑΙΟ θα είναι η συλλογή πρόσθετων γεωλογικών, γεωφυσικών, γεωχημικών και ωκεανογραφικών δεδομένων με σκοπό τη συμβολή στην πληρέστερη κατανόηση της σεισμικής δραστηριότητας που εξελίσσεται στη περιοχή.

Όπως εξηγεί στο ΑΠΕ-ΜΠΕ ο γεωλόγος και διευθυντής Ερευνών στο Ελληνικό Κέντρο Θαλάσσιων Ερευνών, Δημήτρης Σακελλαρίου στόχος είναι να πάρουν διάφορες μετρήσεις, πέρα από τα ρήγματα, τα οποία σε μεγάλο βαθμό είναι γνωστά, εξετάζοντας επίσης αν έχουν υπάρξει πιθανές μεταβολές στον πυθμένα. «Θέλουμε να χαρτογραφήσουμε και τις περιοχές στις οποίες ξέρουμε ότι έχουν γίνει κατολισθήσεις στο παρελθόν, και ιδιαίτερα το 1956, δηλαδή είναι περιοχές που έχουν ας πούμε υψηλή επικινδυνότητα για εκδήλωση υποθαλάσσιων κατολισθήσεων, και να τις αποτυπώσουμε. Επίσης, να δούμε αν έχουν ήδη γίνει κάποιες μικρές κατολισθήσεις αυτή την περίοδο και σε τι κατάσταση είναι τα πρανή», αναφέρει ο κ. Σακελλαρίου. Παράλληλα, όπως προσθέτει, θα προσπαθήσουν να πάρουν μετρήσεις αερίων που πιθανόν να εκλύονται μέσα από τα ρήγματα, τα οποία επίσης πιθανόν να έχουν ενεργοποιηθεί από την συγκεκριμένη σεισμική δραστηριότητα. «Αρκετά πράγματα είναι άγνωστα, οπότε ό,τι περισσότερο δεδομένο μπορέσουμε να αποκτήσουμε, τόσο καλύτερα θα είναι να συμβάλλουμε στην γνώση της περιοχής για να μπορούμε να καταλάβουμε λίγο καλύτερα τι γίνεται με αυτή τη σεισμική δραστηριότητα και τι πιθανές επιπτώσεις μπορούμε να έχουμε», σημειώνει.

Οι έρευνες του Ω/Κ ΑΙΓΑΙΟ στην περιοχή μεταξύ Σαντορίνης και Αμοργού θα περιλαμβάνουν:

1. Λεπτομερή βυθομετρική και μορφολογική αποτύπωση του πυθμένα με στόχο τον εντοπισμό φαινομένων ή δομών που σχετίζονται με τη δραστηριότητα των υποθαλάσσιων ρηγμάτων, την πιθανή εκδήλωση υποθαλάσσιων κατολισθήσεων και την εκτίμηση της επικινδυνότητας των υποθαλάσσιων πρανών σε κατολισθήσεις.
2. Καταγραφή υψηλής ανάλυσης σεισμικών τομών του υποστρώματος του πυθμένα με στόχο την λεπτομερή αποτύπωση του ανώτερου τμήματος των ρηγμάτων που πιθανόν έχουν δραστηριοποιηθεί κατά την τρέχουσα σεισμική διέγερση καθώς και των πιθανών κατολισθητικών φαινομένων.
3. Καταγραφή πρόσθετων σεισμικών τομών μεγάλης διείσδυσης (multichannel reflection seismics) με στόχο την συλλογή περισσότερων δεδομένων για την γεωμετρία των ρηγμάτων σε μεγαλύτερα βάθη (>1-2 χλμ.) κάτω από τον πυθμένα.
4. Μετρήσεις ωκεανογραφικών παραμέτρων (θερμοκρασία, θολερότητα, αλατότητα) και των συγκεντρώσεων ραδιενεργών στοιχείων (π.χ ραδόνιο) στη στήλη του νερού και κοντά στον πυθμένα, με στόχο τον εντοπισμό πιθανής αυξημένης έκλυσης ρευστών (αερίων) από τα υποθαλάσσια ρήγματα της περιοχής.

Όπως τονίζει στο ΑΠΕ-ΜΠΕ ο κ. Σακελλαρίου το ΕΛΚΕΘΕ έχει πραγματοποιήσει πολλές ερευνητικές αποστολές στην περιοχή τα προηγούμενα χρόνια με αποτέλεσμα να γνωρίζουν πολύ καλά την περιοχή, τα ρήγματα, τις κατολισθήσεις και οτιδήποτε υπάρχει στον πυθμένα και κάτω από αυτόν. «Αυτό θα είναι μια πρόσθετη προσπάθεια να μας αποφέρει πρόσθετα δεδομένα τα οποία θα μπορέσουμε να χρησιμοποιήσουμε. Επειδή είμαι μέλος της Επιτροπής Σεισμικού Κινδύνου και της Επιτροπής Ηφαιστειακού Κινδύνου και έχουμε συσκέψεις σχεδόν κάθε μέρα ό,τι δεδομένα και ό,τι πληροφορία μπορεί να συνεισφέρει ο καθένας στις επιτροπές θα είναι πάρα πολύ χρήσιμα», επισημαίνει ενώ υπογραμμίζει ότι «δεν υπάρχει οποιαδήποτε σχέση της σεισμικής δραστηριότητας με πιθανή ηφαιστειακή». δραστηριότητα. «Είμαστε κατηγορηματικοί όλοι στις δύο επιτροπές σεισμικού κινδύνου και ηφαιστειακού κινδύνου δεν συνδέονται αυτοί οι σεισμοί με οποιαδήποτε ηφαιστειακή δραστηριότητα. Δεν περιμένουμε να γίνει οτιδήποτε σε κάποιο από τα ηφαίστεια εκείνης της περιοχής. Επικεντρωνόμαστε περισσότερο στα ρήγματα και τις κατολισθήσεις », σημειώνει ο κ. Σακελλαρίου.

Ο ερευνητικός πλόας του Ω/Κ ΑΙΓΑΙΟ στη περιοχή Σαντορίνης – Αμοργού εντάσσεται στο ερευνητικό πρόγραμμα «Αθηνά εναντίον Εγκέλαδου» το οποίο χρηματοδοτείται από το Ελληνικό Ίδρυμα Έρευνας & Καινοτομίας (ΕΛΙΔΕΚ), υλοποιείται από το ΕΛΚΕΘΕ και έχει αντικείμενο την διερεύνηση και χαρτογράφηση των υποθαλάσσιων ενεργών ρηγμάτων στον ευρύτερο θαλάσσιο χώρο του Νότιου Αιγαίου με σκοπό τη κατανόηση και εκτίμηση του σεισμικού δυναμικού τους.

Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ