SOS για την υποστελέχωση από το ΓΝ Σάμου: Προβλήματα και ελλείψεις

Tης Μύριαμ Κιάσσου

«Καμπανάκι κινδύνου» κρούει το ιατρικό και νοσηλευτικό προσωπικό στο Γ.Ν. Σάμου εξαιτίας της σοβαρής και ολοένα εντεινόμενης υποστελέχωσής του που φέρνει σε οριακό επίπεδο την καθημερινότητα των κατοίκων στο νησί.

Στη Σάμο του 2025, ενδεικτικά, «δεν μπορείς να είσαι παιδί», αφού αν και τόπος που φιλοξενεί 32.642 μόνιμους κάτοικους, εξυπηρετείται από μονάχα έναν παιδίατρο.

Φυσικά, εξίσου δύσκολη είναι η θέση όσων χρειαστούν καρδιοχειρουργική επέμβαση, κάποιο άλλο εξειδικευμένο χειρουργείο ή έχουν την ατυχία ενός σοβαρού τραυματισμού αφού, παρά τις εντατικές προσπάθειες γιατρών και νοσηλευτών που χαρακτηριστικά αναφέρουν πως «κάνουμε τα πάντα εκτός από καρδιά και κεφάλι», οι ελλείψεις σε ανθρώπινο δυναμικό αλλά και μέσα ξεπερνούν κατά πολύ την ανθρώπινη δυνατότητα.

Χαρακτηριστικό παράδειγμα των παραπάνω εξάλλου αποτελεί η κατάρρευση της μοναδικής παιδιάτρου του νοσοκομείου, που τον Αύγουστο του περασμένου έτους κατέληξε η ίδια να νοσηλεύεται, υστέρα από συνεχείς και πολυήμερες εφημερίες.

Τα προβλήματα υποστελέχωσης και ανεπάρκειας μέσων και υποδομών στις δημόσιες δομές υγείας, δεν αποτελούν συνθήκη που συναντά κανείς μόνο στη Σάμο αφού λίγο ως πολύ αντίστοιχες καταστάσεις καταγράφονται και σε άλλες περιοχές της Ελλάδας, πέρα από τα αστικά κέντρα.

Εντούτοις, η γεωγραφική θέση και έκταση του νησιού, οι αυξημένες ανάγκες, όπως αυτές προκύπτουν τόσο από τον τουρισμό όσο και από το μεταναστευτικό, σε συνδυασμό με το γεγονός πως το Γ.Ν. Σάμου καλείται να εξυπηρετήσει πέρα από τον γηγενή πληθυσμό και άλλα νησιά όπως η Ικαρία, η Λέρος, η Πάτμος, οι Φούρνοι, το Αγαθονήσι κ.λπ., καθιστούν το δίχως άλλο επιτακτική την εξεύρεση δραστικών λύσεων, όπως αυτή τουλάχιστον θα επιδιωχθεί σε νέο κύκλο συζητήσεων που στοχεύουν να έχουν εργαζόμενοι και φορείς, στο Υπουργείο Υγείας, στις 31/3.

Τα δεδομένα

Σύμφωνα με τα στοιχεία που έχει το skai.gr στην κατοχή του, όσον αφορά το οργανόγραμμα για τη στελέχωση του νοσοκομείου, από τις 76 θέσεις γιατρών καλύπτονται μόλις οι 29 με μόνιμους γιατρούς ενώ παρά το γεγονός ότι προβλέπονται 32 ακόμη ειδικευόμενοι γιατροί, στο νησί υπηρετούν μόλις δύο.

Η έλλειψη παιδιάτρου σαφώς αποτελεί το μεγαλύτερο «αγκάθι» αφού αν και προβλέπεται η στελέχωση με τέσσερις γιατρούς, μόλις μια θέση καλυπτόταν, από την παιδίατρο που κατέρρευσε εξαιτίας εξάντλησης. 

Ως εκ τούτου η ιατρική περίθαλψη των παιδιών γίνεται από ιδιώτες, συνταξιούχους που συνεργάζονται με μπλοκ παροχής υπηρεσιών, ενώ πολύ συχνά σωτήρια είναι και η εθελοντική παροχή υπηρεσιών.

Σε κάθε περίπτωση, πολλές είναι οι ημέρες που στο νοσοκομείο δεν υπάρχει καθόλου παιδίατρος.

Την ίδια ώρα, ενώ στην παθολογική πτέρυγα που προβλέπεται στελέχωση από πέντε γιατρούς, υπηρετούν επί της ουσίας μόλις δύο, αφού η μία γιατρός βρίσκεται σε αναρρωτική άδεια.

Οσον αφορά τη ΜΕΘ, υπάρχουν έξι κλίνες και μόνο ένας εντατικολόγος, με τις υπόλοιπες εφημερίες να καλύπτονται από στρατιωτικούς γιατρούς.

Ειδικά για τις εφημερίες, όπως διαφαίνεται, υφίσταται σοβαρό πρόβλημα αφού οι ανάγκες καλύπτονται με υπερεφημερίες και με εσωτερικές μετακινήσεις, που συνεπάγονται όμως τη δημιουργία νέων κενών.

Οπως περιγράφει στο skai.gr o πρόεδρος των εργαζομένων του Νοσοκομείου, Σταμάτης Φιλιππής, το γεγονός πως σε κάθε γιατρό, ενδεικτικά, αντιστοιχούν πέντε εφημερίες εντός και άλλες πέντε εκτός – όπου είναι σε ετοιμότητα για να μεταβεί στο νοσοκομείο εφόσον τον καλέσουν-, οι μέρες δεν γίνεται να καλυφθούν όταν λόγου χάριν σε ένα τμήμα υπηρετούν δύο γιατροί.

Ομοίως σοβαρά προβλήματα αναφέρει και για το τμήμα επειγόντων, για το οποίο δεν έχει πραγματοποιηθεί ποτέ προκήρυξη για τις τέσσερις προβλεπόμενες οργανικές θέσεις, ενώ σημειώνει ότι μόλις ένας στρατιωτικός γιατρός «τρέχει» το τμήμα χημειοθεραπείας εθελοντικά.

Δύσκολη είναι η κατάσταση και στο ακτινοδιαγωστικό τμήμα, που θεωρητικά αποτελεί και το μεγαλύτερο του νοσοκομείου, αφού στελεχώνεται από δύο μόνο γιατρούς με αποτέλεσμα να υπάρχει μεγάλη λίστα αναμονής στους αξονικούς υπερήχους κι ακόμη και κρίσιμοι διαγνωστικοί έλεγχοι, όπως οι μαστογραφίες, να μετατίθενται μέχρι κι έναν χρόνο αργότερα.

Αξίζει να σημειωθεί πως όσον αφορά τους απεικονιστούς ελέγχους, στο νησί δεν υπάρχει το τελευταίο διάστημα, όπως επιβεβαιώνουν και μαρτυρίες κατοίκων, ούτε και ιδιωτικά, μαγνητικός τομογράφος.

Έτσι πολίτες και εργαζόμενοι στην Υγεία εναποθέτουν για ακόμη μια φορά τις ελπίδες τους στις εξαγγελίες που έχουν γίνει το τελευταίο διάστημα, μιλώντας για πρόβλημα ετών.

Δυσχερής είναι η κατάσταση και στη χειρουργική, η οποία παρά την ικανοποιητική της στελέχωση «πάσχει» από αναισθησιολόγους αφού παρότι προβλέπονται τρεις, υπηρετούν δύο και σύντομα πρόκειται να αποχωρήσει ο ένας.

Ολα αυτά ενώ στο νοσοκομείο απουσιάζουν βασικές ειδικότητες, όπως ωτορινολαρυγγολόγος, γαστρεντερολόγος, οφθαλμίατρος, ενδοκρινολόγος, δερματολόγος και νευροχειρουργός, ενώ θα πρέπει να τονιστεί πως ποτέ δεν υπήρξε ψυχίατρος.

Αναγκαία κρίνεται όμως και η περαιτέρω στελέχωση σε νοσηλευτικό προσωπικό αφού, όπως αναφέρει ο κος Φιλιππής, χρειάζονται περί τους 30.

Τέλος αισθητή είναι, όσον αφορά τη διαχείριση του καθημερινού όγκου εργασίας, η έλλειψη λοιπού προσωπικού σε παραϊατρικές ειδικότητες, σε διασώστες του ΕΚΑΒ (ενδεικτικά σε όλο το νησί κινούνται, ελλείψει οδηγών, μόλις δύο ασθενοφόρα), σε βοηθητικές υπηρεσίες, στο τηλεφωνικό κέντρο αλλά και στον ζωτικής σημασίας τομέα της καθαριότητας όπου και πάλι σύμφωνα με τον κο Φιλιππή υπηρετούν έξι άτομα αντί για 16.

«Κάνουμε μεγάλες κινητοποιήσεις ώστε να προκηρυχθούν θέσεις εργασίας», συνοψίζει, τονίζοντας πως παρά τις σχετικές εξαγγελίες ακόμη δεν έχουν γίνει προσλήψεις και για αυτόν τον λόγο μεταβαίνουν στα τέλη του μήνα στην πρωτεύουσα ζητώντας συνάντηση με τον Υπουργό Υγείας.

Tην ίδια ώρα, σε κινητοποιήσεις, αναμένεται να προχωρήσουν, σύμφωνα με πληροφορίες του skai.gr, και οι Σύλλογοι Γονέων και Κηδεμόνων του νησιού, εκφράζοντας την αγωνία τους για την ασφάλεια των παιδιών.

«Κραυγή αγωνίας» από τους γιατρούς

Τις εξαιρετικά δυσμενείς συνθήκες, κάτω από τις οποίες λειτουργεί το Γ.Ν. Σάμου τονίζει και ο ιατρικός κόσμος του νησιού, παραθέτοντας γεγονότα και παραδείγματα, στο skai.gr.

«Απ΄ όπου και να το πιάσεις η κατάσταση είναι μη βιώσιμη», εκτιμά ο πρόεδρος της Ενωσης Νοσοκομειακών Ιατρών Σάμου Ανδρέας Ευστρατουδάκης, κάνοντας λόγο για δραματική κατάσταση, ενώ επισημαίνει πως το έργο του μόνιμου προσωπικού αναγκαστικά καλούνται να συνεπικουρούν και οι αγροτικοί γιατροί.

Ο κος Ευστρατουδάκης περιγράφει μάλιστα πως εκ μέρους των εργαζομένων γίνονται σταθερά αναφορές για τις παθογένειες όσον αφορά τη λειτουργία του νοσοκομείου, με τα υπομνήματα, τις επιστολές και τις εκκλήσεις να είναι αλλεπάλληλες, ενώ νεότερες εξελίξεις για το τι μέλλει γενέσθαι αναμένονται στην επερχόμενη προαναφερθείσα συνάντηση στο Υπουργείο.

«Το νοσοκομείο είναι σαν να έπεσε βόμβα», προσθέτει μεταξύ άλλων κληθείς να σχολιάσει, πέραν από το πρόβλημα της υποστελέχωσης, και τις εικόνες από σωρούς μπάζων και οικοδομικών υλικών έξω από το τμήμα επειγόντων, οι οποίοι, σύμφωνα με το ρεπορτάζ, βρίσκονται στο ίδιο σημείο τους τελευταίους οκτώ με εννέα μήνες, στο πλαίσιο ενός σημαντικού έργου ανακαίνισης στα πατώματα, τα ταβάνια, τα μπάνια και άλλους χώρους του κτιρίου.

Ζητείται… κίνητρο

Πέραν από τις δεδομένες επείγουσες ανάγκες όσον αφορά τη στελέχωση, αυτό που αναμφισβήτητα προβληματίζει είναι το δίχως άλλο το κατά πόσο είναι εφικτό να καλυφθούν τελικά τα σοβαρά αυτά κενά και ειδικότερα πόσο επαρκούν τα κίνητρα ώστε ένας γιατρός που εργάζεται λόγου χάριν σε ένα αστικό κέντρο, όχι μόνο να μετοικήσει στην ακριτική Σάμο αλλά και να δεχθεί να εργαστεί σε εξαιρετικά απαιτητικές συνθήκες.

Κι αυτό γιατί, σύμφωνα με τον Διοικητή του Νοσοκομείου Σάμου, Ιωάννη Χατζηκωνσταντή, παρότι αναμένεται να προκηρυχθούν θέσεις για το νοσοκομείο, εντούτοις για τις ήδη «ανοικτές θέσεις» δεν έχει δηλωθεί ενδιαφέρον.

Ο κος Χατζηκωνσταντής, έχοντας αποκτήσει μια σφαιρική εικόνα των συνθηκών, μιλά για μια διόλου εύκολη κατάσταση παρατηρώντας χαρακτηριστικά πως ειδικά για τους κρίσιμους – νευραλγικούς τομείς «η αποτυχία από την επιτυχία είναι μια γραμμή».

Δεν είναι τυχαίο εξάλλου πως αναφερόμενος ειδικά στην κατάσταση που επικρατεί στην παιδιατρική κλινική, η οποία και σημειώνει πως είναι πρόβλημα ετών, τονίζει πως δεν έχει κλείσει «από πατριωτισμό».

Παράλληλα, μιλά για σειρά κινήτρων και διευκολύνσεων που προσφέρονται σε γιατρούς προκειμένου να υπηρετήσουν στο νησί, όπως bonus, κάλυψη εξόδων μετάβασης και διαμονής, επισημαίνοντας πως τα προβλήματα αφορούν πολύ συγκεκριμένους τομείς ενώ σαφώς στην εξίσωση θα πρέπει να υπολογιστεί και το γεγονός πως με νομοθετική παρέμβαση η υποχρεωτική πενταετία υπηρεσίας στην παραμεθόριο έγινε τριετία.

Σε κάθε περίπτωση, τα παραπάνω ως φαίνεται δεν αρκούν, αφού όπως παρατηρεί ενδεικτικά ο Πρόεδρος του Ιατρικού Συλλόγου Σάμου, Στράτος Καπώλης, που επιβεβαιώνει τα δεδομένα των προλαλησάντων, είναι δύσκολο ένας γιατρός που αντιλαμβάνεται την υποστελέχωση και αποχωρεί εξαιτίας αυτής, να επιστρέψει, συνοψίζοντας πως κατά βάση ο επαγγελματίας Υγείας που θα θελήσει να εργαστεί στο νοσοκομείο υπό αυτές τις συνθήκες θα πρέπει τουλάχιστον να κατάγεται και να διαμένει στο νησί.

Τα αιτούμενα

Δεδομένων των συνθηκών, θα ήταν μάλλον ουτοπικό να περιμένει κανείς την άμεση και οριστική επίλυση των προβλημάτων και λαμβάνοντας αυτό υπ΄ όψιν η θέση τόσο του Συλλόγου Εργαζομένων και της Ένωσης Ιατρών του Νοσοκομείου όσο και του Ιατρικού Συλλόγου είναι η προκήρυξη όλων των κενών οργανικών θέσεων βάσει, τουλάχιστον, του παλιού οργανογράμματος.

Ειδικότερα, προτείνουν κάλυψη θέσεων κρίσιμων ειδικοτήτων που αμέσως θα μειώσει τον όγκο εργασίας ώστε να μην αποθαρρύνονται οι γιατροί να δηλώσουν ενδιαφέρον για να εργαστούν στο νοσοκομείο, γενναία οικονομικά κίνητρα αλλά και προκηρύξεις οι οποίες θα μένουν μόνιμα «ανοικτές» στις αιτήσεις.

Πηγή: skai.gr