Τζόρτζια Μελόνι – Ντόναλντ Τραμπ: Από το αμόρε στη σύγκρουση

Η εικόνα της Τζόρτζια Μελόνι να καταφθάνει στην ορκωμοσία του Ντόναλντ Τραμπ τον Ιανουάριο του 2025, έχοντας μαζί της τις «ευλογίες» του Έλον Μασκ, έμοιαζε με την απαρχή μιας νέας, «σιδηράς» συμμαχίας. 

Λίγους μήνες μετά, το αφήγημα αυτό δείχνει να ανατρέπεται. Οι εξελίξεις στη Μέση Ανατολή, οι διαφωνίες για την Ουκρανία και οι βολές του Αμερικανού προέδρου κατά του Πάπα έχουν αλλάξει άρδην το σκηνικό. 

Μελόνι και Τραμπ βρίσκονται πλέον σε τροχιά σύγκρουσης που δεν περιορίζεται σε διπλωματικές αβρότητες, αλλά αγγίζει τον πυρήνα της γεωπολιτικής και της θρησκευτικής σφαίρας. 

Το «όχι» Μελόνι 

Όταν στα τέλη Μαρτίου η ιταλική κυβέρνηση αρνήθηκε τη χρήση της στρατιωτικής βάσης Sigonella στη Σικελία για αμερικανικές επιχειρήσεις κατά ιρανικών στόχων, η ένταση μεταξύ των δύο ηγετών άρχισε να κλιμακώνεται. 

Η Ρώμη υιοθέτησε πιο επιφυλακτική στάση απέναντι στην αμερικανική στρατιωτική κλιμάκωση, επικαλούμενη την ανάγκη ενεργειακής σταθερότητας και αποφυγής περαιτέρω αποσταθεροποίησης στην περιοχή. 

Ο Ντόναλντ Τραμπ άσκησε δημόσια κριτική στη Μελόνι, υποστηρίζοντας ότι «δεν επιδεικνύει την ίδια αποφασιστικότητα» και ότι η Ιταλία «δεν ανταποκρίνεται στις υποχρεώσεις ενός συμμάχου». Κατηγόρησε μάλιστα τη Μελόνι ότι «δεν θέλει να βοηθήσει το ΝΑΤΟ» και ότι αδιαφορεί για την πυρηνική απειλή του Ιράν, αφήνοντας την Αμερική να «κάνει τη βρόμικη δουλειά» για λογαριασμό της Ευρώπης.

Τώρα πια δηλώνει «σοκαρισμένος» και όπως είπε χαρακτηριστικά στην ιταλική Corriere della Sera «Νόμιζα ότι ήταν γενναία, αλλά έκανα λάθος». «Δεν είναι πια ο ίδιος άνθρωπος και η Ιταλία δεν θα είναι πια η ίδια χώρα». 

Η «ιερή» ρήξη

Η πιο πρόσφατη εστία έντασης άναψε εκεί που η πολιτική συναντά την πίστη, μεταφέροντας τη σύγκρουση από τα στρατηγεία στους άμβωνες. Η απόφαση του Ντόναλντ Τραμπ να επιτεθεί προσωπικά στον Πάπα Λέοντα ΙΔ’, χαρακτηρίζοντάς τον «πολιτικά υποκεινούμενο» και κατηγορώντας τον για «υπέρμετρη επιείκεια» προς τον μουσουλμανικό κόσμο και τη Γάζα, προκάλεσε δυσφορία στην Ιταλία.

Για τη Μελόνι, η οποία έχει χτίσει το πολιτικό της προφίλ πάνω στο τρίπτυχο «Θρησκεία, Πατρίδα, Οικογένεια», η σιωπή δεν ήταν επιλογή. Υπογράμμισε ότι ο σεβασμός προς τον Ποντίφικα αποτελεί θεμελιώδες στοιχείο της ιταλικής ταυτότητας, απορρίπτοντας κάθε εξωτερική παρέμβαση στη σχέση Ιταλίας–Βατικανού.

Όπως επισημαίνει το Al Jazeera, η κόντρα αυτή δεν είναι μόνο πνευματική, αλλά βαθιά πολιτική, καθώς μια ρήξη με την Καθολική Εκκλησία αποτελεί πολιτικό ρίσκο στο εσωτερικό της Ιταλίας.

Η σύγκρουση για την Ουκρανία 

Ενα ακόμη «μπιφ» μεταξύ των δύο ηγετών παραμένει το Ουκρανικό. Ο Τραμπ έχει ταχθεί υπέρ μιας ταχείας διπλωματικής λύσης, την οποία πολλοί Ευρωπαίοι αξιωματούχοι θεωρούν πιθανώς δυσμενή για το Κίεβο.

Αντίθετα, η ιταλική κυβέρνηση έχει υιοθετήσει πιο σταθερή γραμμή στήριξης της Ουκρανίας, υποστηρίζοντας τη συνέχιση της στρατιωτικής και πολιτικής βοήθειας, στοιχείο που έχει ενισχύσει την απόσταση μεταξύ των δύο πλευρών.

«Η ειρήνη δεν μπορεί να είναι η σιωπή των νεκρών ή η παράδοση των αδικημένων», τόνισε σε πρόσφατη ομιλία της η Μελόνι, στέλνοντας ένα σαφές μήνυμα στην Ουάσιγκτον. Η επιμονή της να συνεχίσει τον εξοπλισμό του Κιέβου, παρά τις πιέσεις του Τραμπ για περιορισμό της εμπλοκής του ΝΑΤΟ, είχε ως αποτέλεσμα να δημιουργηθεί ακόμη ένα χάσμα.

Δασμοί

Πέραν των άλλων, οι εξαγγελίες για επιβολή δασμών 10% έως 20% σε ευρωπαϊκά προϊόντα στο πλαίσιο του δόγματος «America First» έχουν προκαλέσει ανησυχία στη Ρώμη.

Το Bloomberg αναφέρει ότι οι ιταλικές εξαγωγές -από το κρασί και τα ζυμαρικά μέχρι είδη πολυτελείας- θα μπορούσαν να επηρεαστούν σημαντικά, προσθέτοντας μια ακόμη διάσταση έντασης στη διατλαντική σχέση. Επίσης, το πρακτορείο συμπληρώνει πως η Μελόνι αισθάνεται «προδομένη» από έναν ηγέτη που θεωρούσε ιδεολογικό σύμμαχο, αλλά που πλέον απειλεί βασικούς πυλώνες της ιταλικής οικονομίας. 

Και τώρα, τι; 

Η σύγκρουση Τραμπ-Μελόνι δεν είναι απλώς προσωπική ή επικοινωνιακή. Αντανακλά ευρύτερες μετατοπίσεις στο δυτικό στρατόπεδο, σε μια περίοδο πολλαπλών γεωπολιτικών κρίσεων.

Η Ιταλία επιχειρεί να ισορροπήσει ανάμεσα στην παραδοσιακή της συμμαχία με τις ΗΠΑ και τον ρόλο της στην Ευρωπαϊκή Ένωση, ενώ η Ουάσινγκτον υπό τον Τραμπ φαίνεται να επαναπροσδιορίζει τη σχέση της με τους Ευρωπαίους συμμάχους σε πιο απαιτητική βάση.

Για τον Τραμπ, η Μελόνι αποτελεί χαρακτηριστική περίπτωση του κατά πόσο οι Ευρωπαίοι σύμμαχοι είναι διατεθειμένοι να ακολουθήσουν μια πιο σκληρή αμερικανική γραμμή ή να χαράξουν αυτόνομη πορεία.

Όπως επισημαίνουν αναλυτές σε Politico και Guardian, το ερώτημα πλέον δεν είναι αν υπάρχει ρήξη, αλλά πόσο βαθιά θα αποδειχθεί και αν μπορεί να αναστραφεί.

Πηγή: skai.gr