Βρετανική έκθεση: Άνθρακες ο «θησαυρός» του Brexit

Λονδίνο, Θανάσης Γκαβός

Η θεωρητική βελτίωση της σχέσης μεταξύ Ηνωμένου Βασιλείου και Ευρωπαϊκής Ένωσης μετά από τη συμφωνία που είναι γνωστή ως «Πλαίσιο του Ουίνδσορ» δεν έχει έμπρακτο αντίκρισμα στην πραγματικότητα τον τελευταίο ενάμιση χρόνο, διαπιστώνει νεότερη έκθεση της βρετανικής δεξαμενής σκέψης UK in a Changing Europe.

Η έκθεση διαπιστώνει παράλληλα πως το Brexit εξακολουθεί να ασκεί πίεση στη βρετανική οικονομία και στο πολιτικό σύστημα, πως το Λονδίνο κατά τρόπο ειρωνικό βασίζεται πλέον περισσότερο στην ΕΕ ως εμπορικό εταίρο, καθώς έχει μειωθεί ο όγκος του εμπορίου με τον υπόλοιπο κόσμο, αλλά και ότι η πλειοψηφία των Βρετανών, αν και δεν θεωρεί το ζήτημα πρωτεύον, θα υποστήριζε μια επανένταξη της χώρας στην ΕΕ.

Η έκθεση καλύπτει την περίοδο μετά από τις αρχές του 2023 και το Πλαίσιο του Ουίνδσορ, τη συμφωνία της κυβέρνησης Σούνακ με τις Βρυξέλλες που σφραγίστηκε τον Φεβρουάριο εκείνης της χρονιάς και εξομάλυνε πτυχές της νέα διμερούς σχέσης.

Όπως αναφέρεται, οι επίσημες συναντήσεις σε κατώτερο επίπεδο αξιωματούχων και ο διάλογος μεταξύ των δύο πλευρών έχει όντως αυξηθεί μετά από αυτή τη συμφωνία, αλλά η πρόοδος εφαρμογής της Συμφωνίας Εμπορίου και Συνεργασίας και της Συμφωνίας Αποχώρησης παραμένει πολύ αργή, χωρίς πολλές επαφές σε ανώτερο πολιτικό επίπεδο.

Σε ό,τι αφορά τις εξαγωγές προϊόντων και υπηρεσιών, το Ηνωμένο Βασίλειο δεν έχει πετύχει την αύξηση του όγκου των συναλλαγών που ήθελε με χώρες εκτός ΕΕ, καθώς δεν έχει κλείσει επαρκείς διμερείς συμφωνίες. Ως εκ τούτου το μερίδιο του συνολικού διεθνούς εμπορίου που γίνεται με την ΕΕ έχει συγκριτικά αυξηθεί τους τελευταίους 18 μήνες. Πλέον το 53,1% του διεθνούς εμπορίου του Ην. Βασιλείου γίνεται με την ΕΕ, το μεγαλύτερο ποσοστό από το 2008.

Σε ό,τι αφορά τη μετανάστευση, βασικό ζητούμενο της επιλογής εξόδου από την ΕΕ, στο 12μηνο μέχρι και τον Δεκέμβριο του 2023 ο καθαρός αριθμός των μεταναστών προς το Ην. Βασίλειο έφτασε τους 685.000 ανθρώπους, δηλαδή επίπεδο υπερδιπλάσιο εκείνου που ίσχυε τη χρονιά του δημοψηφίσματος. Η αύξηση οφείλεται σε μετανάστες από χώρες εκτός ΕΕ, καθώς σε ό,τι αφορά τους κοινοτικούς πολίτες περισσότεροι έφυγαν παρά ήρθαν στη χώρα την ίδια περίοδο.

Καταγράφεται επίσης διευρυνόμενη απόκλιση στους κανονισμούς εμπορίου μεταξύ της Μεγάλης Βρετανίας και της Βόρειας Ιρλανδίας, η οποία ουσιαστικά παραμένει μέλος της ενιαίας αγοράς ως προς τη διακίνηση προϊόντων.

Ερωτηματικό παραμένει και η πολιτική διαχείριση στη Βόρεια Ιρλανδία των ελευθεριών εφαρμογής του κοινοτικού δικαίου, θέμα που μπορεί να αυξήσει την πολιτική ένταση αναφορικά με την ενότητα του Ηνωμένου Βασιλείου.

Παράλληλα, αν και η προοπτική ενός δημοψηφίσματος έχει υποχωρήσει λόγω των σκανδάλων στο Εθνικό Κόμμα Σκωτίας, η έκθεση διαπιστώνει πως η υποστήριξη για την ανεξαρτητοποίηση της Σκωτίας, όσο και της Ουαλίας, έχει ενισχυθεί οκτώ χρόνια μετά από το Brexit.

Τέλος, στο υποθετικό σενάριο ενός δεύτερου δημοψηφίσματος περί ΕΕ η καθαρή πλειοψηφία (58% έναντι 42%) θα στήριζε την επανέναρξη. Πάντως μόνο το 13% των Βρετανών θεωρεί το ζήτημα ως ένα από τα σημαντικά που απασχολεί σήμερα τη ώρα. Πρόκειται για σημαντική μείωση από το αντίστοιχο ποσοστό του 73% το 2019.

Κοιτάζοντας προς το μέλλον, το UK in a Changing Europe επισημαίνει διάφορες εκκρεμείς παραμέτρους της τελικής διαμόρφωσης της μετά-Brexit σχέσης που απειλούν να δημιουργήσουν νέες τριβές και εντάσεις μεταξύ Λονδίνου και Βρυξελλών.

Σημειώνεται, πάντως, πως το Εργατικό Κόμμα ακούγεται πιο θετικά διακείμενο έναντι της ΕΕ σε σύγκριση με την απερχόμενη κυβέρνηση, χωρίς να είναι πάντως ξεκάθαρος ο βαθμός διαλλακτικότητας που είναι πρόθυμος να επιδείξει ο σερ Κιρ Στάρμερ ως πρωθυπουργός. Αυτός ίσως εξαρτηθεί από το εύρος της προβλεπόμενης αυτοδυναμίας του κόμματός του στις εκλογές της 4ης Ιουλίου, σημειώνεται στην έκθεση.

Πηγή: skai.gr