Μπορούν να αλλάξουν το σχήμα της γνάθου μας οι υπερ-επεξεργασμένες τροφές;

Οι ειδικοί προειδοποιούν επανειλημμένα για τις επιπτώσεις που έχει στην υγεία μας η κατανάλωση υπερ-επεξεργασμένων τροφίμων. Ωστόσο, τώρα υπάρχουν ενδείξεις πως μπορούν να επηρεάσουν και τον τρόπο με τον οποίο αναπτύσσεται το σώμα μας, και ιδίως η γνάθος μας. 

Επηρεάζει η διατροφή της ανάπτυξη της γνάθου; 

Σύμφωνα με την Guardian, μελέτες που βασίζονται σε μετρήσεις κρανίου ατόμων από διαφορετικούς πληθυσμούς έχουν αποκαλύψει ότι το σχήμα της γνάθου σχετίζεται με τη διατροφή.

Έχει διαπιστωθεί ότι οι πληθυσμοί που βασίζονται στη γεωργία έχουν διαφορετικό σχήμα, συνήθως μικρότερο, σε σχέση με όσους κυνηγούν την λεία τους. 

Αυτό έχει εντοπιστεί σε πληθυσμούς που έζησαν την εποχή της μετάβασης στη γεωργία και σε εκείνους που ζούσαν σε παρόμοια χρονική στιγμή αλλά είχαν διαφορετική διατροφή. Στην τελευταία περίπτωση, οι ειδικοί διαπίστωσαν ότι οι γνάθοι των παιδιών ήταν παρόμοιοι αλλά στη συνέχεια άλλαξαν όταν ήταν σε ηλικία που μασούσαν.

Οι ερευνητές διαπίστωσαν ακόμη και διαφορές στο μέγεθος και το σχήμα της γνάθου των ανθρώπων που έζησαν πριν και μετά την εκβιομηχάνιση, μια εποχή κατά την οποία οι άνθρωποι άρχισαν να βασίζονται περισσότερο στα επεξεργασμένα τρόφιμα. 

Ενώ τα δόντια έχουν επίσης μικρύνει με την πάροδο του χρόνου, οι ειδικοί λένε ότι το μέγεθος της γνάθου έχει μειωθεί επίσης σε μεγαλύτερο βαθμό. 

Οι επιστήμονες λένε ότι αυτό θα μπορούσε να εξηγήσει γιατί πολλοί άνθρωποι σήμερα έχουν οδοντική υπερανάπτυξη ή στραβά δόντια.

«Μπορούμε πραγματικά να δούμε την επιτάχυνση της δυσαναλογίας καθώς μεταβαίνουμε σε μια βιομηχανοποιημένη διατροφή», αναφέρει η Δρ Κάρολιν Ράντο, αναπληρώτρια καθηγήτρια βιοαρχαιολογίας και ιατροδικαστικής ανθρωπολογίας στο UCL. 

Η μικρότερη γνάθος έχει επίσης συνδεθεί με αλλαγές στον τρόπο που μιλάμε, καθώς βοηθά τους ανθρώπους να σχηματίσουν τους ήχους των γραμμάτων “f” και “v”, ωστόσο η συσχέτιση αυτή ακόμα ερευνάται. 

Ωστόσο, υπάρχει μια θεωρία είναι ότι η κατανάλωση σκληρών, μασώμενων τροφών, όπως τα ωμά λαχανικά και το κρέας, απαιτεί μεγαλύτερη δύναμη, ενώ έρευνες σε ζώα διαπίστωσαν ότι η πιο έντονη μάσηση διεγείρει την ανάπτυξη του σαγονιού.

Ποια είναι η σύνδεση με τα υπερ-επεξεργασμένα τρόφιμα;

Οι υπερ-επεξεργασμένες τροφές είναι συχνά πολύ μαλακές με ειδικούς να προειδοποιούν ότι αυτό θα μπορούσε να συμβάλει στην ανάπτυξη μικρότερης γνάθου από την παιδική ηλικία. 

Σε πιλοτική έρευνα που δημοσιεύθηκε πέρυσι από μια ομάδα στην Ισπανία, ερευνητές μελέτησαν τη διατροφή 25 παιδιών ηλικίας 3 έως 5 ετών και ανέλυσαν τα δεδομένα μαζί με μετρήσεις που αφορούσαν τα δόντια και το κρανίο τους. 

Μεταξύ των αποτελεσμάτων, η ομάδα διαπίστωσε ότι τα παιδιά των οποίων η διατροφή αποτελούνταν κυρίως από υγρά ή/και ημιστερεά τρόφιμα είχαν μικρότερα κενά μεταξύ των κάτω δοντιών τους σε σχέση με εκείνα που είχαν κυρίως στερεή διατροφή. Τα κενά αυτά συμπληρώνονται όταν βγαίνουν τα ενήλικα δόντια. 

Ωστόσο, η μελέτη ήταν μικρή και δεν εξέτασε αν οι τροφές ήταν υπερ-επεξεργασμένες, δεν παρακολούθησε τα παιδιά για να εξετάσει τη διάταξη των μόνιμων δοντιών τους και δεν μπορεί να αποδείξει αιτία και αποτέλεσμα. 

Ο καθηγητής Τιμ Σπέκτορ, ο οποίος είναι γνωστός για το έργο του σχετικά με την υγεία του εντέρου, δήλωσε στην Telegraph: «Η ισχυρότερη τρέχουσα θεωρία σχετικά με το γιατί η γνάθος έχει μικρύνει είναι πως ταΐζουμε τα παιδιά μας παιδικές τροφές για όλη τους τη ζωή. Έτσι δεν αναπτύσσουν τους μυς της γνάθου ή το μέγεθος και δεν είναι προσαρμοσμένα στη μάσηση».

«Αυτό είναι άλλο ένα σημάδι του πώς οι δυτικές χώρες όπως το Ηνωμένο Βασίλειο και οι ΗΠΑ έχουν υποκύψει σε αυτό το κύμα μαλακών, εξαιρετικά επεξεργασμένων τροφών που είναι τώρα η κύρια διατροφή των παιδιών και πολλά από αυτά δεν έχουν δοκιμάσει σωστές, σκληρές τροφές», σημειώνει ο ίδιος.

Τι λένε άλλοι επιστήμονες

Η δρ Χέιλι Λάντρο, διευθύντρια εξωτερικών σχέσεων της Βρετανικής Ορθοδοντικής Εταιρείας, δήλωσε ότι οι αλλαγές στην ανάπτυξη της γνάθου μέσω της διατροφής θα μπορούσαν να είναι πιθανές, αλλά αυτό είναι πιθανό να έχει συμβεί κατά τη διάρκεια εξέλιξης πολλών ετών. 

«Δεν υπάρχουν μόνο περιβαλλοντικοί παράγοντες στην ανάπτυξη του σκελετού και των δοντιών – η γενετική παίζει επίσης σημαντικό ρόλο. Δυστυχώς, η απλή κατανάλωση περισσότερων τροφών που χρειάζονται μάσημα δεν θα παρακάμψει τις προϋπάρχουσες γενετικές μας τάσεις», δήλωσε η ίδια.

Ωστόσο, πρόσθεσε ότι ο περιορισμός της κατανάλωσης των τροφών αυτών θα μπορούσε να είναι επωφελής, καθώς συχνά έχουν υψηλή περιεκτικότητα σε ζάχαρη και θα μπορούσαν να οδηγήσουν σε τερηδόνα. 

«Θα λέγαμε επίσης στους γονείς να μην ανησυχούν πως τα παιδιά τους πρέπει να τρέφονται με σκληρές τροφές απλά για να αποφύγουν τα σιδεράκια, καθώς δεν υπάρχει εγγύηση πως δεν θα χρειαστούν τελικά».

Όπως επισημαίνει η ειδικός, είναι έντονη η συζήτηση εάν η αλλαγή του σχήματος της γνάθου είναι μια εξελικτική αλλαγή ή απλώς μια αντίδραση σε μια περιβαλλοντική αλλαγή.

«Προφανώς, οι ανθρωπολόγοι και οι αρχαιολόγοι μπορούν να εξετάσουν τις μακροπρόθεσμες αλλαγές, ενώ οι ορθοδοντικοί εξετάζουν μόνο αυτό που βλέπουν στην κλινική τους πρακτική», είπε. «Μπορεί το μικρό μέγεθος των δοντιών να είναι περισσότερο εξελικτικό, περισσότερο γενετικό, αλλά το μικρό μέγεθος της γνάθου φαίνεται να σχετίζεται περισσότερο με το περιβάλλον μας, το οποίο είναι η τροφή».

Η Λάντρο επισημαίνει πως δεν είναι τόσο σίγουρη πως οι υπερ-επεξεργασμένες τροφές οφείλονται στην αλλαγή της γνάθου. «Οι τροφές μαλακές είναι μεγάλο θέμα αλλά υπάρχουν εδώ και αρκετά χρόνια», λέει η ίδια, επισημαίνοντας πως και στη Βικτωριανή εποχή οι άνθρωποι έτρωγαν συχνά λευκό ψωμί και μαρμελάδα. 

Τι είναι η τάση του TikTok «mewing»; 

@calgenius How Mewing Works 🤫 #mewing ♬ Funny – Gold-Tiger

Η ιδέα ότι το σχήμα του προσώπου κάποιου μπορεί να αλλάξει δραματικά με μια σειρά ασκήσεων έχει δώσει αφορμή για ένα σωρό βίντεο στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης. Ονομάστηκε “mewing” από τους αμφιλεγόμενους Βρετανούς ορθοδοντικούς Dr John Mew και τον γιο του Mike Mew, οι οποίοι επινόησαν αυτή τη θεωρία. 

Η Βρετανική Ορθοδοντική Εταιρεία ξεκαθάρισε πως «δεν υπάρχουν επιστημονικά στοιχεία που να υποδηλώνουν ότι οι ασθενείς μπορούν να αλλάξουν το σχήμα του προσώπου τους ή να βελτιώσουν τη νοημοσύνη τους μασώντας ή κρατώντας τα δόντια και τη γλώσσα σε κλειστή θέση ή κάνοντας οποιαδήποτε άλλη κίνηση του προσώπου». 

Πηγή: skai.gr