Πανευρωπαϊκά σήμερα παράγονται περίπου 400 τόνοι ντονέρ την ημέρα – Ο κλάδος απασχολεί γύρω στους 60.000 εργαζομένους έχοντας 3,5 δισ. ετήσιο τζίρο.
Το Βερολίνο είναι η πρωτεύουσα της Γερμανίας αλλά και των ντονέρ. Ένας Βερολινέζος influencer έχει βαλθεί να επισκεφτεί όλα τα ντονεράδικα του βερολινέζικου μετρό.«Το ψωμί είναι μπόμπα. Το κρέας τα σπάει. Και η σάλτσα είναι φωτιά»: όλες οι βαθμολογίες του Τσαν Φ. Κένεντι είναι σε αυτό το στιλ – σύντομες και to the point.
Εδώ και έναν χρόνο ο influencer δοκιμάζει από διάφορα μαγαζιά με ντονέρ στο Βερολίνο και ποστάρει τις κριτικές του στο TikTok, το YouTube και αλλού. Δεν τρώει όμως ό,τι να ‘ναι: «Δοκιμάζω όλα τα ντονεράδικα που βρίσκονται είτε μέσα είτε ακριβώς δίπλα σε σταθμούς μετρό σε ολόκληρο το Βερολίνο», λέει ο Κένεντι.
Πολλοί είναι αυτοί που πηγαίνουν σε διάφορα μέρη και δοκιμάζουν φαγητά και εστιατόρια και μετά ποστάρουν την κριτική τους στα social media. Ο Κένεντι όμως ήθελε να το κάνει διαφορετικά: «Πολλοί από αυτούς καταλήγουν να πηγαίνουν στα ίδια μαγαζί που έχουν το μεγαλύτερο hype». Ο influencer όμως θέλει να δείξει στους ακολούθους του πιο άγνωστα μαγαζιά, στα οποία όμως μπορεί κανείς να πάει εύκολα. Γιατί όπως λέει: «Τι με νοιάζει εμένα ως Βερολινέζο να ξέρω ότι το καλύτερο ντονέρ το έχει ένα μαγαζί στο Γκελζενκίρχεν;»
Ο 42χρονος σκοπεύει να καλύψει και τους 175 σταθμούς μετρό της γερμανικής πρωτεύουσας. Κάποιες φορές φτάνει ακόμη και σε μέρη που δεν έχει βρεθεί ποτέ.
Εκτόξευση της πελατείας στα ντονεράδικα
O influencer βαθμολογεί με άριστα το 10, εστιάζοντας στην ποιότητα του κρέατος, τα καρυκεύματα, τη σως, τα λαχανικά ή το ψωμί που χρησιμοποιεί το κάθε μαγαζί. Μάλιστα, τα καλύτερα ντονεράδικα παίρνουν και ειδική «πιστοποίηση». Φέτος βραβεύτηκε μεταξύ άλλων και το ντονεράδικο Elbis, το οποίο είχε φτάσει πέρυσι στη δεύτερη θέση της σχετικής λίστας του influencer – ο Κένεντι αξιολόγησε δύο φορές το μαγαζί, επειδή βρίσκεται δίπλα σε δύο διαφορετικές γραμμές μετρό.
Όπως λέει ο ιδιοκτήτης του Elbis, ο Σουλεϊμάν Σαχίν, τα βιντεάκια του Κένεντι από το μαγαζί του ανέβασαν πολύ την πελατεία: «Πλέον παραγγέλνω όλο και περισσότερο κρέας, για να μπορούμε να πουλάμε ντονέρ ακόμη και το βράδυ». Μέσω των social media και των κοινοποιήσεων η πελατεία ενός μαγαζιού μπορεί να εκτοξευτεί πολύ γρήγορα σε απίστευτα επίπεδα. Εξάλλου, η Gen Z ενημερώνεται κυρίως από το TikTok για τα εστιατόρια και τα μαγαζιά που αξίζει κανείς να επισκεφτεί.
Στα ντονεράδικα μπαίνει «πολλή αγάπη και μεράκι»
Ο Κένεντι πάντως αξιολογεί και την ατμόσφαιρα στο μαγαζί ή το πόσο φιλικοί είναι οι άνθρωποι εκεί. Πολύ συχνά τα ντονεράδικα που τα τρέχουν οι ιδιοκτήτες τους τα πηγαίνουν πολύ καλύτερα από εκείνα που έχουν απλώς υπαλλήλους.
«Όταν πρόκειται για μία οικογενειακή επιχείρηση και πιθανώς δουλεύει στον φούρνο η μαμά με τη βοήθεια του γιου της, τότε έχουν βάλει στο μαγαζί πολλή αγάπη και μεράκι – και αυτό είναι κάτι που το νιώθεις και στη γεύση», λέει ο influencer.
«Ο καθένας έχει μία άποψη για τα ντονέρ»
Ο Τσαν Φ. Κένεντι αναφέρει πως έχει ποστάρει και άλλα πράγματα στα social media – όπως π.χ. τα φαγητά που πουλάει η Χέρτα Βερολίνου στους αγώνες της στο Ολυμπιακό Στάδιο ή μία έκθεση με θέμα τη χορτοφαγική διατροφή. Τίποτα όμως δεν προκάλεσε τόσες αντιδράσεις όσες το τωρινό του πρότζεκτ: «Το ντονέρ είναι ένα απλό φαγητό για τον καθένα. Και όλοι έχουν μία άποψη επί του θέματος».
Σήμερα το ντονέρ δεν είναι πλέον απλώς fast food. «Το φαγητό έχει εξελιχθεί πολύ και σερβίρεται ακόμη και στο Adlon», λέει ο Μεχμέτ Τσαμ, εκπρόσωπος του Συλλόγου Τούρκων Παραγωγών Ντονέρ στην Ευρώπη (ATDID) για το υπερπολυτελές ξενοδοχείο του Βερολίνου.
Ο Σύλλογος εκτιμά πως πανευρωπαϊκά σήμερα παράγονται περίπου 400 τόνοι ντονέρ την ημέρα, καθώς και ότι ο κλάδος απασχολεί γύρω στους 60.000 εργαζομένους έχοντας 3,5 δισεκατομμύρια ευρώ ετήσιο τζίρο.
Σύμφωνα με την πλατφόρμα Statistaτο Βερολίνο είναι πρώτο απ’ όλες τις γερμανικές πόλεις στον τομέα των ντονέρ. Το 2022 υπήρχαν στη γερμανική πρωτεύουσα 18 ντονεράδικα ανά 100.000 κατοίκους, με τη Δρέσδη και τη Νυρεμβέργη να ακολουθούν. Ο Κένεντι σκοπεύει να «επεκταθεί» και σε ντονεράδικα άλλων γερμανικών πόλεων – αφ’ ότου βέβαια τελειώσει και με τις υπόλοιπες γραμμές του βερολινέζικου μετρό που δεν έχει επισκεφτεί ακόμη.
Επιμέλεια: Γιώργος Πασσάς
