Καθώς η ένταση μεταξύ Ηνωμένων Πολιτειών και Βενεζουέλας κορυφώνεται, ο έλεγχος των μεγαλύτερων επιβεβαιωμένων αποθεμάτων στον κόσμο αναδεικνύεται σε κρίσιμο γεωπολιτικό διακύβευμα. Παρά τις διαψεύσεις της Ουάσιγκτον, η αποστολή αμερικανικών πολεμικών πλοίων και χιλιάδων στρατιωτών στην Καραϊβική τροφοδοτεί τους ισχυρισμούς του Νικολάς Μαδούρο ότι η κυβέρνηση Τραμπ επιδιώκει τον έλεγχο του «μαύρου χρυσού» της χώρας.
Οι Ηνωμένες Πολιτείες φαίνεται να είναι έτοιμες για πόλεμο με τη Βενεζουέλα, ένα ενδεχόμενο στο οποίο ο πρόεδρος της Βενεζουέλας Νικολάς Μαδούρο απέδωσε το Σαββατοκύριακο στην επιθυμία της Αμερικής να ελέγξει τα τεράστια αποθέματα πετρελαίου της χώρας, αναφέρει σε ανάλυσή του το CNN.
Το Στέιτ Ντιπάρτμεντ αρνείται ότι το πετρέλαιο έπαιξε κεντρικό ρόλο στην αποστολή περισσότερων από δώδεκα αμερικανικών πολεμικών πλοίων και 15.000 στρατιωτών στην περιοχή, καθώς και ότι συνδέεται με τις προειδοποιήσεις του προέδρου Ντόναλντ Τραμπ για επικείμενες χερσαίες επιθέσεις και την έκκλησή του προς τα αεροσκάφη να αποφεύγουν τον εναέριο χώρο της Βενεζουέλας. Αντιθέτως, η κυβέρνηση Τραμπ υποστηρίζει ότι οι στρατιωτικές απειλές αποτελούν μέρος της προσπάθειας των ΗΠΑ να σταματήσουν τις ροές παράτυπων μεταναστών και παράνομων ναρκωτικών από τη Βενεζουέλα.
ΆλλαΣχετικά άρθρα
Όποιο κι αν είναι το σκεπτικό πίσω από την ταχέως κλιμακούμενη κατάσταση στην Καραϊβική, αν επίκειται αλλαγή καθεστώτος στη Βενεζουέλα, τα μεγαλύτερα αποδεδειγμένα αποθέματα πετρελαίου στον κόσμο θα παίξουν καθοριστικό ρόλο στο μέλλον της χώρας.
Το τεράστιο «χρυσωρυχείο» πετρελαίου της Βενεζουέλας
Οι περισσότεροι συνδέουν τα μεγάλα αποθέματα πετρελαίου με τη Μέση Ανατολή ή το Τέξας, αλλά η Βενεζουέλα διαθέτει ένα τεράστιο απόθεμα 303 δισεκατομμυρίων βαρελιών αργού, περίπου το ένα πέμπτο των παγκόσμιων αποθεμάτων, σύμφωνα με την Ενεργειακή Υπηρεσία Πληροφοριών των ΗΠΑ. Πρόκειται για τη μεγαλύτερη γνωστή μάζα αργού πετρελαίου στον πλανήτη.
Το δυναμικό της Βενεζουέλας υπερβαίνει κατά πολύ την πραγματική της παραγωγή.
Η χώρα παράγει περίπου 1 εκατομμύριο βαρέλια πετρελαίου την ημέρα, ποσότητα διόλου αμελητέα, αλλά μόλις το 0,8% της παγκόσμιας παραγωγής αργού. Είναι λιγότερο από το μισό της παραγωγής πριν ο Μαδούρο αναλάβει την εξουσία το 2013 και λιγότερο από το ένα τρίτο των 3,5 εκατομμυρίων βαρελιών που παρήγαγε πριν το σοσιαλιστικό καθεστώς αναλάβει το 1999.
Οι διεθνείς κυρώσεις κατά της κυβέρνησης και η βαθιά οικονομική κρίση συνέβαλαν στην κατάρρευση της πετρελαϊκής βιομηχανίας της χώρας, αλλά, σύμφωνα με την EIA, το ίδιο έκαναν και η έλλειψη επενδύσεων και συντήρησης. Οι ενεργειακές υποδομές της Βενεζουέλας βρίσκονται σε διαρκή φθορά, και η παραγωγική της ικανότητα έχει μειωθεί δραματικά με τα χρόνια.
Αυτό αποτελεί ιδιαίτερο πρόβλημα, διότι το είδος του πετρελαίου που διαθέτει η Βενεζουέλα, βαρύ, όξινο αργό, απαιτεί ειδικό εξοπλισμό και υψηλό επίπεδο τεχνογνωσίας για την εξόρυξη. Οι διεθνείς πετρελαϊκές εταιρείες διαθέτουν την απαραίτητη τεχνική ικανότητα για να το εξαγάγουν και να το διυλίσουν, αλλά τους έχει απαγορευτεί να δραστηριοποιούνται στη χώρα.
Η κυβέρνηση των ΗΠΑ έχει επιβάλει κυρώσεις στη Βενεζουέλα από το 2005, ενώ η πρώτη κυβέρνηση Τραμπ, το 2019, ουσιαστικά μπλόκαρε όλες τις εξαγωγές αργού προς τις Ηνωμένες Πολιτείες από την κρατική πετρελαϊκή εταιρεία Petróleos de Venezuela. Ο τότε πρόεδρος Τζο Μπάιντεν, το 2022, χορήγησε στην Chevron άδεια να δραστηριοποιηθεί στη Βενεζουέλα, στο πλαίσιο της προσπάθειας να μειωθούν οι τιμές της βενζίνης, την οποία όμως ανακάλεσε ο Τραμπ τον Μάρτιο για να την εγκρίνει εκ νέου στη συνέχεια με την προϋπόθεση ότι κανένα έσοδο δεν θα καταλήγει στην κυβέρνηση Μαδούρο.
Γιατί οι ΗΠΑ θέλουν το πετρέλαιο της Βενεζουέλας
Οι Ηνωμένες Πολιτείες παράγουν περισσότερο πετρέλαιο από οποιαδήποτε άλλη χώρα στην ιστορία. Παρ’ όλα αυτά, εξακολουθούν να χρειάζονται εισαγωγές, ειδικά του είδους πετρελαίου που παράγει η Βενεζουέλα.
Αυτό συμβαίνει επειδή οι ΗΠΑ παράγουν ελαφρύ, γλυκό αργό, το οποίο είναι καλό για την παραγωγή βενζίνης, αλλά όχι για πολλά άλλα. Το βαρύ, όξινο αργό όπως αυτό της Βενεζουέλας είναι κρίσιμο για ορισμένα προϊόντα διύλισης, όπως το ντίζελ, η άσφαλτος και τα καύσιμα για βιομηχανίες και βαρέα μηχανήματα. Το ντίζελ βρίσκεται σε παγκόσμια έλλειψη, σε μεγάλο βαθμό λόγω των κυρώσεων στο πετρέλαιο της Βενεζουέλας.
Οι Ηνωμένες Πολιτείες εισήγαγαν 102.000 βαρέλια την ημέρα από τη Βενεζουέλα τον Σεπτέμβριο, σύμφωνα με την Ενεργειακή Υπηρεσία Πληροφοριών (EIA). Αυτό κατατάσσει τη Βενεζουέλα στη 10η θέση μεταξύ των χωρών από τις οποίες οι ΗΠΑ εισάγουν πετρέλαιο, αλλά η ποσότητα ωχριά μπροστά στα 254.000 βαρέλια ημερησίως από τη Σαουδική Αραβία και τα 4,1 εκατομμύρια από τον Καναδά.
Για δεκαετίες, η Αμερική εξαρτιόταν πολύ περισσότερο από το πετρέλαιο της Βενεζουέλας απ’ ό,τι σήμερα.
Η Βενεζουέλα βρίσκεται κοντά στις Ηνωμένες Πολιτείες και το πετρέλαιό της είναι σχετικά φθηνό, λόγω της παχύρρευστης, «λασπώδους» υφής του, που απαιτεί σημαντική επεξεργασία. Τα περισσότερα αμερικανικά διυλιστήρια έχουν κατασκευαστεί για να επεξεργάζονται το βαρύ πετρέλαιο της Βενεζουέλας, και λειτουργούν πολύ πιο αποδοτικά όταν χρησιμοποιούν πετρέλαιο από τη Βενεζουέλα σε σχέση με το αμερικανικό, σύμφωνα με τον Φιλ Φλιν, ανώτερο αναλυτή αγοράς στο Price Futures Group.
Τι θα μπορούσε να συμβεί αν ανατραπεί ο Μαδούρο
Το άνοιγμα του πετρελαίου της Βενεζουέλας στον κόσμο θα μπορούσε να ωφελήσει τις Ηνωμένες Πολιτείες και τους συμμάχους τους, και, δυνητικά, την οικονομία της ίδιας της χώρας.
Οι περιορισμοί και η καταστροφή της ενεργειακής βιομηχανίας της Βενεζουέλας υποδηλώνουν ότι η χώρα θα μπορούσε να εξελιχθεί σε πολύ μεγαλύτερο προμηθευτή πετρελαίου. Αυτό θα μπορούσε να δημιουργήσει ευκαιρίες για δυτικές πετρελαϊκές εταιρείες και να αποτελέσει νέα πηγή παραγωγής. Θα μπορούσε επίσης να συγκρατήσει τις τιμές σε ευρύτερο επίπεδο, αν και οι χαμηλότερες τιμές ίσως αποθαρρύνουν ορισμένες αμερικανικές εταιρείες από το να αυξήσουν τη δική τους παραγωγή.
«Αν είχαμε μια νόμιμη κυβέρνηση στη Βενεζουέλα για να διαχειριστεί τα πράγματα, αυτό θα άνοιγε τον κόσμο σε μεγαλύτερη προσφορά, μειώνοντας τον κίνδυνο αυξήσεων στις τιμές και ελλείψεων», δήλωσε ο Φλιν. «Θα ήταν τεράστια υπόθεση αν μπορούσαμε να αναζωογονήσουμε την πετρελαϊκή αγορά της Βενεζουέλας».
Ακόμη κι αν η διεθνής πρόσβαση αποκαθίστατο πλήρως αύριο, θα χρειάζονταν χρόνια και τεράστιο κόστος για να επανέλθει η παραγωγή πετρελαίου της Βενεζουέλας σε πλήρη λειτουργία: Η PDVSA λέει ότι οι αγωγοί της δεν έχουν αναβαθμιστεί εδώ και 50 χρόνια, και το κόστος εκσυγχρονισμού των υποδομών ώστε να επανέλθουν στα επίπεδα μέγιστης παραγωγής θα ανερχόταν σε 58 δισεκατομμύρια δολάρια.
Αν μια πιο φιλική προς τη Δύση κυβέρνηση ανέβαινε στην εξουσία στη Βενεζουέλα, αυτό το τεράστιο κόστος ίσως άξιζε, όχι μόνο για τα κέρδη των πετρελαϊκών και διυλιστηρίων, αλλά και για γεωπολιτικούς λόγους.
Για παράδειγμα, το ρωσικό πετρέλαιο είναι παρόμοιο με εκείνο της Βενεζουέλας, γι’ αυτό η Ινδία και η Κίνα εξακολουθούν να εξαρτώνται από αυτό παρά τις διεθνείς κυρώσεις που στοχεύουν να πλήξουν την ικανότητα της Ρωσίας να χρηματοδοτεί τον πόλεμο στην Ουκρανία. Η αύξηση της παραγωγικής ικανότητας της Βενεζουέλας θα μπορούσε να προσφέρει μια εναλλακτική στο ρωσικό πετρέλαιο, αποδυναμώνοντας την οικονομία της Ρωσίας και κατ΄επέκταση την ικανότητά της να διεξάγει πόλεμο στην Ουκρανία.
Οι κυρώσεις έχουν επίσης καταφέρει ισχυρό πλήγμα στην οικονομία της Βενεζουέλας: Η PDVSA αποτελεί τη μεγαλύτερη πηγή εσόδων για την κυβέρνηση Μαδούρο. Η αποκατάσταση της παραγωγικής ικανότητας της εταιρείας στην προηγούμενη μορφή της θα μπορούσε να αποφέρει σημαντικά οφέλη στη χώρα.
«Είναι πραγματικά μια θλιβερή ιστορία, και δείχνει πώς ένα τέτοιο καθεστώς μπορεί να βλάψει τον λαό της Βενεζουέλας», δήλωσε ο Φλιν. «Μπορούν να την κάνουν ξανά σπουδαία, αλλά πρέπει να απαλλαγούν από τον Μαδούρο».
Γι’ αυτό μερικοί έχουν εικάσει ότι το πετρέλαιο μπορεί να παίζει ρόλο στην απόφαση της κυβέρνησης Τραμπ να ασκήσει πίεση στον Μαδούρο. Το Σαββατοκύριακο, ο Μαδούρο έστειλε επιστολή στον γενικό γραμματέα του ΟΠΕΚ, ισχυριζόμενος ότι η κυβέρνηση Τραμπ θέλει να κατασχέσει τα πετρελαϊκά αποθέματα της χώρας του.
«Το πετρέλαιο βρίσκεται στον πυρήνα του ζητήματος», δήλωσε στο CNN ο πρόεδρος της Κολομβίας, Γκουστάβο Πέτρο, σε αποκλειστική συνέντευξη. «Ουσιαστικά πρόκειται για μια διαπραγμάτευση γύρω από το πετρέλαιο. Πιστεύω ότι αυτή είναι η λογική του Τραμπ».
Πηγή: skai.gr
