
Η Ευρωπαϊκή Ένωση παρουσίασε ένα πακέτο προγραμματισμένων έκτακτων μέτρων με στόχο να θωρακίσει την οικονομία της απέναντι στην αύξηση του κόστους ενέργειας.
Οι προτάσεις, που ανακοινώθηκαν την Τετάρτη, αναδεικνύουν το οικονομικό πλήγμα που προκαλεί στην Ευρώπη ο πόλεμος στο Ιράν, τη στιγμή που η ήπειρος μόλις είχε αρχίσει να ανακάμπτει από την ενεργειακή κρίση που προκάλεσε η ρωσική εισβολή στην Ουκρανία το 2022, σημειώνει το CNN. Ορισμένοι κλάδοι της βιομηχανίας δίνουν ήδη μάχη για την επιβίωσή τους.
«Για δεύτερη φορά μέσα σε λιγότερο από πέντε χρόνια, οι Ευρωπαίοι πληρώνουν το τίμημα της εξάρτησης της Ευρώπης από τα εισαγόμενα ορυκτά καύσιμα», ανέφερε η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, το εκτελεστικό όργανο της ΕΕ, σε ανακοίνωσή της που περιγράφει τα μέτρα.
Η ΕΕ έχει δαπανήσει επιπλέον 24 δισ. ευρώ για εισαγωγές ενέργειας από την έναρξη του πολέμου, λόγω των υψηλότερων τιμών, δηλαδή πάνω από 587 εκατ. δολάρια ημερησίως, «χωρίς να λάβει ούτε ένα επιπλέον μόριο ενέργειας», όπως επισημαίνεται.
Τα σχέδια περιλαμβάνουν τη δημιουργία ενός πανευρωπαϊκού μηχανισμού για τον ταχύ εντοπισμό πιθανών ελλείψεων σε καύσιμα αεροσκαφών και ντίζελ, καθώς και τον συντονισμό της κατανομής καυσίμων ή της αξιοποίησης στρατηγικών αποθεμάτων από τα κράτη-μέλη.
Ο Διεθνής Οργανισμός Ενέργειας (IEA) και ο ευρωπαϊκός οργανισμός αεροδρομίων ACI Europe έχουν ήδη προειδοποιήσει ότι η Ευρώπη, η οποία εισάγει περίπου το 70% των καυσίμων αεροπορίας που καταναλώνει, ενδέχεται να αντιμετωπίσει ελλείψεις τις επόμενες εβδομάδες.
Παράλληλα, τα κράτη-μέλη της ΕΕ θα πρέπει «επειγόντως να αναστείλουν» τους φόρους στην αεροπορία «ώστε να περιοριστούν οι επιπτώσεις στις τιμές», όπως δήλωσε ο γενικός διευθυντής της ACI Europe, Ολιβιέ Γιανκόβετς, σχολιάζοντας τις προτάσεις της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, οι οποίες περιλαμβάνουν επίσης εισοδηματική στήριξη, επιδόματα ενέργειας και μειώσεις στους φόρους ηλεκτρικής ενέργειας.
Ο κλάδος των αεροδρομίων είχε προειδοποιήσει νωρίτερα ότι η μείωση των αεροπορικών ταξιδιών θα «πλήξει σημαντικά την ευρωπαϊκή οικονομία», ιδίως τις χώρες που εξαρτώνται από τον τουρισμό.
Η Ευρώπη αντιμέτωπη με ενεργειακή πίεση
Η πτώση στην προσφορά πετρελαίου και φυσικού αερίου που προκαλεί ο πόλεμος στο Ιράν, ο οποίος έχει ήδη πλήξει σοβαρά την Ασία, επεκτείνεται σταδιακά προς τη Δύση. Ακόμη και αν οι πιθανές ειρηνευτικές συνομιλίες οδηγήσουν σε τερματισμό της σύγκρουσης εντός της εβδομάδας, μέρος της ζημιάς στην ευρωπαϊκή οικονομία έχει ήδη συντελεστεί.
«Ακόμη και αν οι εχθροπραξίες σταματήσουν άμεσα, οι διαταραχές στον ενεργειακό εφοδιασμό από τον Κόλπο θα συνεχιστούν στο άμεσο μέλλον», ανέφερε η Ευρωπαϊκή Επιτροπή.
Η λίστα των πιέσεων για νοικοκυριά και επιχειρήσεις διευρύνεται κάθε εβδομάδα, από τις αυξήσεις στα καύσιμα και τα τρόφιμα έως τις λιγότερες και ακριβότερες αεροπορικές πτήσεις.
Ο όμιλος Lufthansa ανακοίνωσε την Τρίτη ότι θα περικόψει 20.000 πτήσεις από το πρόγραμμά του έως τον Οκτώβριο, προκειμένου να περιορίσει το κόστος καυσίμων, «η τιμή των οποίων έχει διπλασιαστεί από την έναρξη της σύγκρουσης στο Ιράν».
Για ορισμένες επιχειρήσεις, οι επιπτώσεις της ενεργειακής κρίσης είναι ιδιαίτερα σοβαρές. Ενδεικτικά, αρκετοί Ευρωπαίοι αλιείς έχουν διακόψει τη δραστηριότητά τους, καθώς η άνοδος στο κόστος ενέργειας και πρώτων υλών έχει πλήξει δραστικά την κερδοφορία τους, σύμφωνα με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή.
Την περασμένη εβδομάδα, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ενεργοποίησε έναν «μηχανισμό κρίσης», προκειμένου να επιτρέψει στα κράτη-μέλη να παρέχουν άμεση οικονομική στήριξη σε αλιείς και επαγγελματίες της ιχθυαγοράς.
«Οι άνθρωποι που φέρνουν θαλασσινά στα τραπέζια μας αξίζουν την πλήρη στήριξή μας, όταν μια κρίση πέρα από τον έλεγχό τους απειλεί το βιοπορισμό τους», δήλωσε ο Κώστας Καδής, αρμόδιος για τον τομέα αλιείας και υδατοκαλλιεργειών της ΕΕ.
Επιχειρήσεις και νοικοκυριά ενδέχεται επίσης να πληγούν από την εκτίναξη των τιμών σε πλαστικά και απορρυπαντικά. Η γερμανική BASF, ένας από τους μεγαλύτερους χημικούς ομίλους παγκοσμίως, έχει ήδη αυξήσει τις τιμές σε προϊόντα που κυμαίνονται από το μυρμηκικό οξύ, που χρησιμοποιείται στις ζωοτροφές, έως είδη οικιακής χρήσης, σε ορισμένες περιπτώσεις πάνω από 30%.
Ο Σύνδεσμος Χημικής Βιομηχανίας Γερμανίας δήλωσε στο CNN ότι ο πόλεμος στο Ιράν έχει επιφέρει «σημαντικό πλήγμα» στις προσδοκίες για βελτίωση της οικονομικής κατάστασης της μεγαλύτερης οικονομίας της Ευρώπης μέσα στη φετινή χρονιά.
Τόσο η γερμανική όσο και ευρύτερα η ευρωπαϊκή χημική βιομηχανία θα συνεχίσει να αντιμετωπίζει έλλειψη παραγγελιών, ενώ τα εργοστάσια δεν θα μπορούν να λειτουργούν με κερδοφορία, όπως επισημαίνεται. «Ως αποτέλεσμα, αναμένονται περαιτέρω διακοπές παραγωγής και περικοπές θέσεων εργασίας».
Η Ευρώπη είναι πιθανό να εισέλθει σε ύφεση εάν ο πόλεμος στο Ιράν παραταθεί στο πρώτο εξάμηνο του έτους και οι «διαταραχές στον ενεργειακό εφοδιασμό γίνουν πιο εκτεταμένες», εκτίμησε ο Νιλ Σίρινγκ, επικεφαλής οικονομολόγος της Capital Economics.
Ήδη, το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο έχει υποβαθμίσει τις προβλέψεις του για την ανάπτυξη φέτος στις 21 χώρες της ευρωζώνης, ενώ την περασμένη εβδομάδα προχώρησε και σε σημαντική αναθεώρηση προς τα κάτω για την οικονομική ανάπτυξη του Ηνωμένου Βασιλείου.
Πιέσεις και στη βρετανική οικονομία
Ο πληθωρισμός στο Ηνωμένο Βασίλειο αυξήθηκε τον περασμένο μήνα για πρώτη φορά από τον Δεκέμβριο, λόγω της ανόδου στις τιμές των καυσίμων, σύμφωνα με επίσημα στοιχεία που δημοσιεύθηκαν την Τετάρτη. Παράλληλα, οι τιμές των τροφίμων και των αεροπορικών εισιτηρίων κατέγραψαν ταχύτερη αύξηση τον Μάρτιο.
«Αυτή είναι μόλις η πρώτη φάση του ενεργειακού σοκ, που αποτυπώνεται κυρίως στις αυξήσεις στις τιμές των καυσίμων», δήλωσε ο Άνταμ Ντίζι, οικονομολόγος της PwC Ηνωμένου Βασιλείου. «Δεν έχουμε ακόμη δει τις δευτερογενείς επιπτώσεις από τις πιέσεις τιμών σε παράγωγα του πετρελαίου και του φυσικού αερίου, όπως τα λιπάσματα, το ήλιο, τα πλαστικά ή τα μέταλλα».
Ζωτικής σημασίας υλικά ενδέχεται επίσης σύντομα να παρουσιάσουν ελλείψεις. Τον περασμένο μήνα, η βρετανική κυβέρνηση επανεκκίνησε προσωρινά μια μονάδα βιοαιθανόλης που είχε τεθεί εκτός λειτουργίας, προκειμένου να ενισχύσει την προσφορά διοξειδίου του άνθρακα, το οποίο είναι κρίσιμο για την υγειονομική περίθαλψη και την παραγωγή ορισμένων τροφίμων. Η εκτίναξη των τιμών του φυσικού αερίου λόγω του πολέμου έχει διαταράξει την παραγωγή λιπασμάτων στην ΕΕ, καθιστώντας λιγότερο διαθέσιμες τις εισαγωγές CO₂, που αποτελεί παραπροϊόν αυτής της διαδικασίας.
Η αύξηση των τιμών του φυσικού αερίου έχει επίσης ανεβάσει το κόστος ηλεκτρικής ενέργειας στο Ηνωμένο Βασίλειο, όπου οι δύο αγορές είναι συνδεδεμένες. Την Τετάρτη, ο υπουργός Ενέργειας της Βρετανίας Εντ Μίλιμπαντ παρουσίασε μια σειρά μέτρων, μεταξύ των οποίων η επέκταση εγκαταστάσεων φωτοβολταϊκών σε σχολεία και η ανάπτυξη περισσότερων έργων ανανεώσιμων πηγών ενέργειας σε δημόσιες εκτάσεις, με στόχο «τη μείωση των λογαριασμών για τα νοικοκυριά και την ενίσχυση της καθαρής, εγχώριας παραγωγής ενέργειας».
Πηγή: skai.gr



































