Ο Αμερικανός υπουργός Οικονομικών Σκοτ Μπέσεντ δήλωσε ότι οι ΗΠΑ ετοιμάζονται να ασκήσουν άνευ προηγουμένου οικονομική πίεση στο Ιράν, ένας ισχυρισμός που οι επικριτές υποδέχτηκαν με σκεπτικισμό, δεδομένου ότι η χώρα υπόκειται ήδη σε ναυτικό αποκλεισμό και χιλιάδες κυρώσεις, όπως σημειώνει το Bloomberg.
Αν και η κυβέρνηση Τραμπ δεν έχει ανακοινώσει τα σχέδιά της, εξακολουθούν να υπάρχουν πεδία στα οποία θα μπορούσε να ασκήσει πίεση το Υπουργείο Οικονομικών του Μπέσεντ. Η κύρια πρόκληση είναι ότι η εφαρμογή των εναπομενουσών επιλογών ενέχει τον κίνδυνο αρνητικών επιπτώσεων στην αμερικανική οικονομία.
«Εκτός αν ο πρόεδρος αποφασίσει να δώσει προτεραιότητα στην αντιμετώπιση της απειλής του Ιράν έναντι όλων των άλλων ζητημάτων, και συγκεκριμένα της Κίνας, είναι απίθανο οποιαδήποτε ενέργεια που θα αναλάβουν να αλλάξει ουσιαστικά τους υπολογισμούς του Ιράν», δήλωσε ο αναλυτής του Bloomberg Economics, Κρις Κένεντι.
ΆλλαΣχετικά άρθρα
Παρακάτω παρουσιάζονται μερικές επιλογές. Παραμένει ασαφές ποιες από αυτές, και αν, θα ακολουθήσει η αμερικανική κυβέρνηση. Οι αξιωματούχοι θα μπορούσαν να συνδυάσουν αρκετά από αυτά τα μέτρα ή να επιλέξουν μια εντελώς διαφορετική προσέγγιση.
Κίνα
Η Κίνα αγοράζει πάνω από το 90% των εξαγωγών πετρελαίου του Ιράν. Η επιβολή κυρώσεων σε οντότητες που διευκολύνουν αυτές τις αγορές θα μείωνε άμεσα τα έσοδα της Τεχεράνης από το πετρέλαιο.
Η Ουάσιγκτον έχει ήδη επιβάλει κυρώσεις σε ορισμένα κινεζικά μικρά διυλιστήρια και εταιρείες από τότε που οι ΗΠΑ ξεκίνησαν τον πόλεμο κατά του Ιράν στα τέλη Φεβρουαρίου. Ωστόσο, μέχρι στιγμής, οι ΗΠΑ δεν έχουν προχωρήσει στο να στοχεύσουν τις μεγάλες κινεζικές τράπεζες που χρηματοδοτούν το εμπόριο αυτό.
Ο κίνδυνος είναι ότι η επιβολή κυρώσεων σε κινεζικές εταιρείες ή χρηματοπιστωτικά ιδρύματα ενδέχεται να επιδεινώσει τις εντάσεις με το Πεκίνο εν όψει της προγραμματισμένης συνάντησης μεταξύ του Αμερικανού προέδρου Ντόναλντ Τραμπ και του Κινέζου ομολόγου του Σι Τζινπίνγκ. Υπάρχει επίσης ένα οικονομικό δίλημμα, καθώς ο περιορισμός των ιρανικών βαρελιών θα στερούσε το πετρέλαιο σε μειωμένη τιμή από την παγκόσμια αγορά και θα μπορούσε να οδηγήσει σε περαιτέρω αύξηση των ήδη υψηλών τιμών του πετρελαίου.
Τον Μάιο, η Κίνα διέταξε τις εγχώριες εταιρείες να μη συμμορφωθούν με τις αμερικανικές κυρώσεις κατά πέντε διυλιστηρίων, ενώ οι μεγαλύτερες τράπεζές της βρέθηκαν σε δίλημμα μεταξύ της οδηγίας του Πεκίνου και του κινδύνου να χάσουν την πρόσβαση στο αμερικανικό χρηματοπιστωτικό σύστημα.
Ανταλλακτήρια συναλλάγματος
Υπάρχουν αρκετές εταιρείες συναλλάγματος σε χώρες όπως τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα που βοηθούν το Ιράν να επαναπατρίσει κεφάλαια. Αφού το Ιράν πραγματοποιήσει τις πωλήσεις πετρελαίου του, εξακολουθεί να χρειάζεται εταιρείες συναλλάγματος και μεσάζοντες για να μετατρέψει τις πληρωμές – που συχνά λαμβάνονται σε κινεζικά γουάν – σε νομίσματα που μπορεί πραγματικά να χρησιμοποιήσει η Τεχεράνη.
Το Υπουργείο Οικονομικών των ΗΠΑ έχει ήδη δείξει ότι θεωρεί αυτό το ζήτημα ως ευπάθεια, επιβάλλοντας κυρώσεις σε ορισμένα ιρανικά ανταλλακτήρια, στο πλαίσιο της εκστρατείας «Economic Fury» του Μπέσεντ, με την κατηγορία ότι βοήθησαν στο ξέπλυμα δισεκατομμυρίων δολαρίων σε ξένο νόμισμα.
Μια τέτοια κίνηση θα εμπόδιζε το Ιράν να έχει πρόσβαση σε μεγάλο μέρος των κεφαλαίων του, αλλά το Ιράν έχει αφιερώσει χρόνια στην ανάπτυξη εναλλακτικών διαύλων για τη μεταφορά χρημάτων εκτός του επίσημου χρηματοπιστωτικού συστήματος. Η απομόνωση μεμονωμένων ανταλλακτηρίων θα οδηγήσει πιθανότατα τις συναλλαγές προς νέους μεσάζοντες, νομίσματα ή ψηφιακά περιουσιακά στοιχεία, αντί να τις σταματήσει εντελώς.
Εμπορικοί εταίροι του Ιράν
Οι ΗΠΑ θα μπορούσαν να απειλήσουν με δευτερογενείς κυρώσεις οποιαδήποτε οντότητα που διατηρεί έστω και περιορισμένες εμπορικές σχέσεις με το Ιράν, ακολουθώντας την προσέγγιση που υιοθέτησε ο Τραμπ έναντι της Βόρειας Κορέας το 2017. Αυτό θα μπορούσε να αναγκάσει ξένες εταιρείες και τράπεζες να επιλέξουν μεταξύ της διεξαγωγής εμπορικών συναλλαγών με το Ιράν και της διατήρησης της πρόσβασής τους στο αμερικανικό χρηματοπιστωτικό σύστημα, επεκτείνοντας ενδεχομένως την επιρροή της Ουάσιγκτον πολύ πέρα από τις οντότητες που εμπλέκονται άμεσα στο εμπόριο πετρελαίου της Τεχεράνης.
Μια τέτοια κίνηση θα μπορούσε να ασκήσει πρόσθετη πίεση στη Ρωσία και την Κίνα, αλλά και σε εταιρείες και χρηματοπιστωτικά ιδρύματα σε χώρες γύρω από τα σύνορα του Ιράν – συμπεριλαμβανομένων εταίρων των ΗΠΑ όπως η Τουρκία – που διατηρούν σημαντικούς εμπορικούς δεσμούς με την Τεχεράνη.
Ο Τραμπ έχει ήδη προτείνει μια εκδοχή αυτής της προσέγγισης, απειλώντας με δασμούς 25% τις χώρες που συναλλάσσονται με το Ιράν. Μέχρι στιγμής δεν έχει προχωρήσει στην εφαρμογή αυτού του μέτρου.
Περιουσιακά στοιχεία στο εξωτερικό
Οι ΗΠΑ θα μπορούσαν να προχωρήσουν πέρα από το πάγωμα των περιουσιακών στοιχείων της ιρανικής κυβέρνησης και να επιχειρήσουν να κατασχέσουν περιουσιακά στοιχεία που βρίσκονται ήδη υπό αμερικανική δικαιοδοσία, ακολουθώντας ένα μέτρο που είχε λάβει η κυβέρνηση Μπους μετά την εισβολή στο Ιράκ το 2003.
Ωστόσο, το σύνολο των περιουσιακών στοιχείων του ιρανικού κράτους που βρίσκονται πράγματι εντός της αμερικανικής δικαιοδοσίας ενδέχεται να είναι περιορισμένο. Και η κατάσχεσή τους θα ήταν νομικά και διπλωματικά πιο περίπλοκη από το απλό πάγωμά τους. Μεγάλο μέρος του πλούτου του Ιράν στο εξωτερικό βρίσκεται σε τρίτες χώρες και η Ουάσιγκτον θα χρειαζόταν τη συνεργασία ξένων κυβερνήσεων για να τον κατασχέσει.
Σκιώδης στόλος
Ενώ ο αμερικανικός ναυτικός αποκλεισμός έχει περιορίσει την κυκλοφορία προς τα λιμάνια του Ιράν, οι ΗΠΑ ενδέχεται να εξετάσουν το ενδεχόμενο μιας πιο ολοκληρωμένης δράσης. Αυτή θα μπορούσε να στοχεύει όχι μόνο μεμονωμένα πλοία, αλλά και τις εταιρείες, τους τερματικούς σταθμούς και άλλες υποδομές που καθιστούν δυνατές αυτές τις μεταφορές. Οι ΗΠΑ έχουν ήδη επιβάλει κυρώσεις σε πλοία και ορισμένους φορείς που εμπλέκονται σε αυτόν τον λεγόμενο «σκιώδη στόλο».
Πηγή: skai.gr
