Ο πρώην αξιωματούχος του Πενταγώνου Μάικλ Ρούμπιν, σε συνέντευξή του στο Euronews, μιλά για τις συνομιλίες μεταξύ Ελλάδας και Λιβύης σχετικά με την ΑΟΖ, τις σχέσεις ΗΠΑ-Κύπρου και τον τρόπο με τον οποίο τα συμφέροντα των αμερικανικών ενεργειακών κολοσσών επηρεάζουν την περιοχή.
Μετά από προφορικές επικοινωνίες με τον ΟΗΕ σχετικά με τις αξιώσεις τους, η Αθήνα και η Τρίπολη αποφάσισαν να ξεκινήσουν τη διαδικασία οριοθέτησης της Αποκλειστικής Οικονομικής Ζώνης μεταξύ τους. Αυτή είναι η δεύτερη φορά που οι δύο χώρες επιχειρούν να οριοθετήσουν τις θαλάσσιες ζώνες τους, καθώς είχαν πλησιάσει ξανά το 2010, αλλά τελικά απέτυχαν.
Αυτό που έχει αλλάξει από τότε είναι η σύναψη του τουρκο-λιβυκού μνημονίου μεταξύ Άγκυρας και Τρίπολης, το οποίο θεωρείται παράνομο από την Αθήνα. Η πρώτη συνάντηση των τεχνικών επιτροπών έχει ήδη πραγματοποιηθεί στην Αθήνα και αναμένεται η ανακοίνωση της ημερομηνίας για τη δεύτερη συνάντηση, η οποία θα πραγματοποιηθεί στην Τρίπολη.
ΆλλαΣχετικά άρθρα
Κατά τη διάρκεια της επίσκεψης του Ταχρίρ Αλ-Μπαούρ, ο οποίος εδώ και αρκετούς μήνες ασκεί τα καθήκοντα του υπουργού Εξωτερικών της Τρίπολης, στην Αθήνα, ο Έλληνας υπουργός Εξωτερικών Γιώργος Γεραπετρίτης επανέλαβε την ανάγκη τήρησης του διεθνούς δικαίου, συμπεριλαμβανομένου του διεθνούς δικαίου της θάλασσας, και επανέλαβε την ελληνική και ευρωπαϊκή θέση σχετικά με το άκυρο και ανίσχυρο μνημόνιο Τουρκίας-Λιβύης. Ωστόσο, αναλυτές όπως ο Μάικλ Ρούμπιν του American Enterprise Institute πιστεύουν ότι ο ελληνικός-λιβυκός διάλογος δύσκολα θα αποφέρει καρπούς.
«Το να μιλάς με την αναγνωρισμένη κυβέρνηση της Λιβύης είναι σαν να μιλάς με τις αρχές κατοχής στη Βόρεια Κύπρο. Αυτή τη στιγμή, η κυβέρνηση, η κυβέρνηση της Λιβύης στην Τρίπολη, είναι απλώς ένας εκπρόσωπος της Τουρκίας. Και ειλικρινά, η ελληνική κυβέρνηση θα ήταν ανόητη να πιστεύει ότι θα μπορούσε να έχει ένα αποτέλεσμα που η Τουρκία δεν θα ήθελε ή δεν θα συμφωνούσε», επεσήμανε.
«Τουλάχιστον, η ελληνική κυβέρνηση σπαταλάει τον χρόνο της με τη Λιβύη αυτή τη στιγμή. Η πρόοδος θα έρθει μόνο όταν η λιβυκή κυβέρνηση στη Λιβύη εκπροσωπεί πραγματικά τους Λίβυους περισσότερο από την Άγκυρα», δήλωσε στο Εuronews ο Ρούμπιν, πρώην αξιωματούχος του Πενταγώνου με ειδίκευση στο Ιράν, την Τουρκία και την ευρύτερη Μέση Ανατολή», πρόσθεσε
Ο Ρούμπιν πιστεύει επίσης ότι ο τρόπος με τον οποίο οι Ηνωμένες Πολιτείες βλέπουν την Τουρκία έχει αλλάξει. «Αυτό που υποδηλώνουν οι μεταρρυθμίσεις που βρίσκονται σε εξέλιξη στο Στέιτ Ντιπάρτμεντ είναι ότι, ίσως η Τουρκία δεν πρέπει να είναι το επίκεντρο όλων αυτών των τομέων. Η ιδέα της μετακίνησης της Τουρκίας στο Γραφείο Υποθέσεων της Εγγύς Ανατολής του Στέιτ Ντιπάρτμεντ ουσιαστικά σημαίνει ότι η Τουρκία είναι σήμερα πολύ περισσότερο μια δύναμη της Μέσης Ανατολής παρά μια δύναμη της Ανατολικής Μεσογείου, και δεν πρόκειται να δώσουμε στην Τουρκία το προνόμιο να μπορεί να ασκήσει βέτο στις εξελίξεις στην περιοχή», δήλωσε ο Ρούμπιν.
Κατά τη διάρκεια της επίσκεψής του στο Λευκό Οίκο, για πρώτη φορά μετά από έξι χρόνια και πολλές αναταράξεις στις τουρκοαμερικανικές σχέσεις, οι κύριοι στόχοι του Ερντογάν ήταν η επανένταξη της Τουρκίας στο πρόγραμμα F-35 και η άρση των κυρώσεων CAATSA. Ο Ντόναλντ Τραμπ δεν έδωσε αρνητικές απαντήσεις, αλλά απαίτησε σοβαρές αντισταθμίσεις, όπως η διακοπή των αγορών ρωσικού πετρελαίου και φυσικού αερίου από την Τουρκία.
«Η αλήθεια είναι ότι δεν βλέπω τον Ερντογάν να το σταματάει αυτό, επειδή είναι πολύ κερδοφόρο για τον ίδιο τον Ερντογάν. Ταυτόχρονα, αυτό που αντιμετωπίζουμε τώρα στην Ουάσινγκτον είναι το γεγονός ότι ο Ντόναλντ Τραμπ έχει δηλώσει ότι η Τουρκία θα μπορούσε να επανενταχθεί στο πρόγραμμα F-35 και ότι οι κυρώσεις θα μπορούσαν να αρθούν», τόνισε.
«Υπάρχουν δύο προβλήματα με αυτό. Πρώτον, και τα δύο κόμματα στο Κογκρέσο υπονοούν ότι δεν πρόκειται να το υποστηρίξουν. Και όπως γνωρίζετε, είναι πολύ σπάνιο σήμερα στην Ουάσιγκτον τα δύο κόμματα να συμφωνούν σε οτιδήποτε. Ο Ντόναλντ Τραμπ έχει λοιπόν μπροστά του ένα μεγάλο έργο. Τώρα, ο διάβολος κρύβεται στις λεπτομέρειες. Και αυτό που προτείνει στην πραγματικότητα ο Ντόναλντ Τραμπ και αυτό που προτείνουν οι Ηνωμένες Πολιτείες για την άρση των κυρώσεων κατά της Τουρκίας που επιβλήθηκαν όταν η Τουρκία αγόρασε τα S-400, είναι να αφαιρεθεί ίσως ένα εξάρτημα από τα S-400 και στη συνέχεια να δηλωθεί ότι έχουν αποσυρθεί από την κυκλοφορία», ανέφερε ο Ρούμπιν.
«Αυτό δημιουργεί ένα πολύ επικίνδυνο προηγούμενο, γιατί αν πάρουμε για παράδειγμα τη Βόρεια Κορέα και αφαιρέσουμε μια βίδα από το πυρηνικό της όπλο, αυτό παραμένει ένα πυρηνικό όπλο με μια βίδα λιγότερη. Το ερώτημα λοιπόν είναι αν η επιθυμία του Ντόναλντ Τραμπ να κατευνάσει τον Ερντογάν βραχυπρόθεσμα θα δημιουργήσει ένα προηγούμενο μακροπρόθεσμα», σημείωσε.
Τα αμερικανικά συμφέροντα στην Ελλάδα και την Κύπρο συμβάλλουν στη σταθερότητα της περιοχής
«Τείνω να υποστηρίζω ότι όσο περισσότερο μπορούν να ενσωματωθούν οι αμερικανικές επιχειρήσεις στην περιοχή, τόσο καλύτερο είναι για τη μακροπρόθεσμη σταθερότητα. Όταν ο Τζέικ Σάλιβαν, που ήταν σύμβουλος εθνικής ασφάλειας υπό τον πρόεδρο Μπάιντεν, ανέλαβε τα καθήκοντά του, είχε γράψει ένα άρθρο στο Foreign Affairs λέγοντας ότι το πρόσωπο της αμερικανικής διπλωματίας θα πρέπει να είναι το Στέιτ Ντιπάρτμεντ. Δεν θα πρέπει να είναι ο στρατός. Και ο Τζέικ Σάλιβαν έχει και δίκιο και άδικο σε αυτή την εκτίμηση», είπε ο Ρούμπιν.
«Έχει δίκιο ότι ο στρατός δεν πρέπει να είναι το πρόσωπο της αμερικανικής εξωτερικής πολιτικής. Αλλά θα υποστήριζα ότι κάνει λάθος στο ότι δεν πρέπει να είναι μόνο οι διπλωμάτες στην πρώτη γραμμή της εξωτερικής πολιτικής. Πρέπει να είναι και οι επιχειρήσεις. Αυτή είναι η βάση πάνω στην οποία μπορεί να χτιστεί μια πολύ πιο σταθερή και ασφαλής σχέση σε ολόκληρη την περιοχή», τονίζει ο Ρούμπιν.
Κατά τη διάρκεια της συνάντησης μεταξύ του προέδρου της Κυπριακής Δημοκρατίας, Νίκου Χριστοδουλίδη, και ενός ανώτερου στελέχους της Chevron, στο περιθώριο της Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ την περασμένη εβδομάδα, συμφωνήθηκαν συγκεκριμένα χρονοδιαγράμματα για το έργο που αναλαμβάνει ο αμερικανικός κολοσσός στην Κύπρο.
«Στην πραγματικότητα, η παραγωγή στην Ελλάδα και στην Κύπρο θα αλλάξει τα δεδομένα στην περιοχή, διότι θα συνδέσει την περιοχή με τη Δύση, με τη δυτική οικονομία για τις επόμενες δεκαετίες. Θα τους ενισχύσει όλους. Και αυτό είναι κάτι για το οποίο πρέπει να είμαστε θετικοί. Φυσικά, είναι ένας από τους λόγους για τους οποίους ο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν ήταν πάντα τόσο εχθρικός προς τη Chevron ή, για την ακρίβεια, προς οποιαδήποτε άλλη ανάπτυξη στα ανοικτά των ακτών της Κύπρου ή της Ελλάδας», είπε.
«Αυτό που ενισχύει τη θέση του Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν είναι το μονοπώλιο, το μονοπώλιο, για παράδειγμα, της διαμετακόμισης, το οποίο μπορεί να ανέλθει σε εκατοντάδες εκατομμύρια δολάρια για το τουρκικό δημόσιο ταμείο. Εάν ο Ερντογάν μπορεί να ελέγχει τη ροή του πετρελαίου, είτε άμεσα μέσω των τουρκικών πηγών είτε μέσω αγωγών, τότε έχει τεράστια επιρροή», δήλωσε ο Ρούμπιν.
«Δεν θέλει να δει αυτή την επιρροή να αποδυναμώνεται επιτρέποντας στην Ελλάδα ή την Κύπρο να έχουν ανεξάρτητη πηγή ενέργειας και στρατηγική», εξηγεί ο Ρούμπιν, αλλά σημειώνει από την άλλη πλευρά ότι αυτές οι συνεργασίες δεν μπορούν να αποφέρουν τα διπλωματικά οφέλη που επιδιώκονται σε σχέση με την επίλυση του κυπριακού προβλήματος, για παράδειγμα.
«Πρώτα απ’ όλα, είναι απολύτως υπέροχο που δυτικές εταιρείες έρχονται στην Κύπρο. Μπορεί να παίξει κάποιο ρόλο; Ναι, αλλά όχι απαραίτητα με τον τρόπο που πιστεύουν πολλοί διπλωμάτες, καθώς πολλά από αυτά είναι ευσεβείς πόθοι. Από τη μία πλευρά, το γεγονός ότι η Κύπρος φαίνεται να είναι τόσο πλούσια σε ενέργεια θα κάνει την Τουρκία πιο επίμονη, επειδή θέλει να αποσπάσει χρήματα. Η Τουρκία θέλει να κλέψει χρήματα από την Κύπρο με τον ίδιο τρόπο που, για παράδειγμα, το Ιράκ ήθελε να κλέψει φυσικό αέριο και πετρέλαιο από το Κουβέιτ. Είναι το ίδιο μοτίβο. Αν αφαιρέσουμε τη διπλωματική γυαλάδα από την κατάσταση», επεσήμανε.
«Ταυτόχρονα, το γεγονός είναι ότι η μεγαλύτερη διαφορά μεταξύ μιας Κύπρου πλούσιας σε πετρέλαιο ή φυσικό αέριο και ενός Κουβέιτ ή Κατάρ πλούσιου σε πετρέλαιο ή φυσικό αέριο, για παράδειγμα, είναι ότι η Κύπρος είναι δημοκρατία, ενώ το Κουβέιτ και το Κατάρ δεν είναι. Έτσι, τα χρήματα που θα συγκεντρώσει η Κύπρος θα επενδυθούν ουσιαστικά πολύ περισσότερο στον λαό της παρά σε μια οικογένεια που κυβερνά ή κάτι παρόμοιο. Και αυτό θα μπορούσε να οδηγήσει πολλούς Τουρκοκύπριους να πουν ότι θα προτιμούσαν να επιστρέψουν στη νομιμότητα της Κύπρου», τονίζει ο Ρούμπιν, καταλήγοντας: «Η ανησυχία μου είναι ότι όσο περισσότερο οι Ευρωπαίοι προσπαθούν να ικανοποιήσουν την Τουρκία, τόσο περισσότερο ενθαρρύνεται η Τουρκία να υποστηρίζει παράνομες θέσεις».
Η πολιτική της κυβέρνησης Τραμπ απέναντι στην Κύπρο
Η Λευκωσία επιδιώκει σταθερά καλές σχέσεις με την Ουάσινγκτον και, πράγματι, τα τελευταία χρόνια φαίνεται να το επιτυγχάνει με τη σύναψη του Στρατηγικού Διαλόγου το 2024, της Συμφωνίας Συνεργασίας στους τομείς της Ασφάλειας και της Ενέργειας στην Ανατολική Μεσόγειο το 2019 και τη δημιουργία του Κέντρου CYCLOPS το 2021, μεταξύ άλλων. Σε συνάντηση με Αμερικανό αξιωματούχο στη Λευκωσία πριν από μερικούς μήνες, ο κ. Χριστοδουλίδης είχε δηλώσει ότι η Λευκωσία έχει σαφή πολιτική βούληση να πράξει ό,τι είναι απαραίτητο για την ενίσχυση της συνεργασίας με τις ΗΠΑ σε όλα τα επίπεδα, αλλά ειδικά σε θέματα άμυνας και ασφάλειας.
«Αυτό που με ανησυχεί είναι ότι υπό την κυβέρνηση Τραμπ, ο Τραμπ κυβερνάται από συναλλακτικές αρχές και όχι από αρχές. Ή, αν θέλετε να πείτε ότι κυβερνάται από αρχές, αυτή η αρχή είναι ο προσωπικός πλουτισμός σε αντίθεση με το καλό της χώρας. Έχουμε δει πώς αυτό έχει υποβαθμίσει τις σχέσεις μεταξύ των ΗΠΑ και της Ινδίας. Αυτό είναι ένα άλλο παράδειγμα μιας σχέσης που είχαν οι Ηνωμένες Πολιτείες και που ήταν πραγματικά δικομματική», εξηγεί ο Ρούμπιν.
«Αν ο Ερντογάν κάνει παραχωρήσεις σε ορισμένες επιχειρηματικές συμφωνίες, ο Ντόναλντ Τραμπ είναι πρόθυμος να κάνει παραχωρήσεις στην πολιτική των ΗΠΑ. Αυτό είναι που με ανησυχεί όσον αφορά τις μακροπρόθεσμες σχέσεις με τις ΗΠΑ. Ελπίζω ότι η κυβέρνηση Τραμπ δεν θα απορρίψει την Κύπρο, και έτσι πρέπει να γίνει», πρόσθεσε.
Η αναφορά στη βίζα που χορηγούν οι Ηνωμένες Πολιτείες στον Ερσίν Τατάρ για να πηγαίνει κάθε χρόνο στη Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ με τουρκικό διαβατήριο είναι προσβλητική, σημειώνει ο Ρούμπιν.
«Είναι προσβολή για την Κύπρο και είναι μια προσβολή που δεν πρέπει να γίνει αποδεκτή. Δεν υπήρχε τίποτα που να εμποδίζει τον Τατάρ να αποκτήσει βίζα με κυπριακό διαβατήριο, εκτός από το γεγονός ότι δεν το ήθελε. Αλλά η θέση των Ηνωμένων Πολιτειών πρέπει να παραμείνει σαφής. Και αν ήμουν πρόεδρος της Κύπρου, θα διαμαρτυρόμουν τώρα στο Στέιτ Ντιπάρτμεντ, στο Λευκό Οίκο, για αυτή τη σκόπιμη προσβολή», τονίζει.
«Δυστυχώς, αν και είναι προσβολή, είναι επίσης κοινή πρακτική τα τελευταία χρόνια. Και ίσως οι κατώτεροι αξιωματούχοι του Στέιτ Ντιπάρτμεντ να μην κατανοούν πλήρως τις λεπτομέρειες ή να μην κατανοούν πλήρως ότι υπάρχει και άλλος τρόπος να γίνει αυτό. Αλλά καταγγέλλοντάς τους τώρα και ξεκινώντας νωρίς, αυτός είναι ο καλύτερος τρόπος για να διασφαλιστεί ότι αυτού του είδους οι προσβολές δεν θα ξανασυμβούν», αναφέρει ο Ρούμπιν, καταλήγοντας στο συμπέρασμα ότι αυτή είναι μια πολιτική που μπορεί πολύ εύκολα να ανατραπεί.
Πηγή: skai.gr
