Ερέτρια: Το λάβαρο των Ψαρών και η «Κάσσα» των μετρητών βρίσκονται

Του Νικόλα Μπάρδη

Η Καταστροφή των Ψαρών από τους Οθωμανούς πραγματοποιήθηκε στις 21 και 22 Ιουνίου 1824, στη διάρκεια της Ελληνικής Επανάστασης. Κατά την κατάληψη του νησιού από τα οθωμανικά στρατεύματα έχασαν τη ζωή τους περισσότεροι από 20.000 Έλληνες, Ψαριανοί αλλά και πρόσφυγες από τη Μικρά Ασία, που είχαν βρει καταφύγιο στα Ψαρά. Μετά τη σφαγή, οι ελάχιστοι επιζώντες μετέβησαν στην Ερέτρια Ευβοίας, όπου έχτισαν το νέο τους σπιτικό και ονόμασαν το μέρος «Νέα Ψαρά». Μαζί τους πήραν και τη σημαία με την οποία οι Ψαριανοί κήρυξαν την επανάσταση. Σήμερα, στο δεξί τμήμα της σημαίας, μπορούμε να διακρίνουμε λεκέδες από αίμα των αγωνιστών, το οποίο επιβεβαίωσαν και ερευνητές, κατά τις εργασίες συντήρησής της.

Η σημαία των Ψαρών έχει μεγάλη ιστορική αξία και είναι συμβολική. Η άγκυρα συμβολίζει την ελπίδα, ο σταυρός την πίστη και το δόρυ την πυγμή να «πατούν» την ημισέληνο και το αστέρι. Φυσικά, δεν θα μπορούσε να λείπει το σύνθημα «Ελευθερία ή Θάνατος» που συνόδευε τον αγώνα των Ελλήνων για απελευθέρωση από τα τουρκικά δεσμά. Οι Ψαριανοί μπήκαν στην Επανάσταση ανήμερα του Πάσχα (10 Απριλίου 1821) και έδωσαν ψυχή και σώμα στον αγώνα για το ανώτατο αγαθό: την ελευθερία. Η θυσία τους μας δείχνει τις αρχές της φιλοπατρίας, της αυταπάρνησης και της αγωνιστικότητας, ενώ με το αίμα τους έβαψαν τόσο τα χώματα της ιδιαίτερης πατρίδας τους, όσο και τη σημαία τους, που κυμάτιζε θαρραλέα σε όλο τον στόλο του νησιού.

[embedded content]

Το 1827, και μετά από μεγάλη περιπλάνηση και ταλαιπωρία, οι Ψαριανοί ζήτησαν από την Ελληνική Κυβέρνηση να εγκατασταθούν στην Εύβοια, όταν θα απελευθερωνόταν. Τέσσερα χρόνια αργότερα, ζήτησαν να εγκατασταθούν στην Ερέτρια, αίτημα που έγινε δεκτό. Έτσι, οι λίγοι εναπομείναντες κάτοικοι των Ψαρών εποίκισαν την Ερέτρια το 1847, οπότε και μετονομάστηκε σε Νέα Ψαρά. H αδελφοποίηση της Ερέτριας και των Ψαρών έγινε το 2012 και το 2013, με τη διοργάνωση εκδηλώσεων και στους δύο Δήμους. Στην πόλη της Ερέτριας βρίσκεται και το ιστορικό σπίτι του ήρωα Κωνσταντίνου Κανάρη, το οποίο ο Δήμος θέλει να περιέλθει στην κατοχή του, για να το αναστηλώσει και να είναι επισκέψιμο απ’ τον κόσμο.

Εκτός από την ηρωική και αιματοβαμμένη σημαία των Ψαρών, στην Ερέτρια φυλάσσεται και η ιστορική «Κάσσα των Μετρητών του 1823». Το βιβλίο είναι φυλλομετρημένο, γραμμένο με πένα και χωρισμένο σε δύο μέρη. Στο πρώτο αναγράφονται αναλυτικά πόσα χρήματα προσέφερε η κάθε οικογένεια Ψαριανών στον αγώνα, και στο δεύτερο πόσα δαπανήθηκαν και για ποιο σκοπό. Επίσης, καταγράφονται και τα έσοδα από εμπορικές και αγροτικές δραστηριότητες, που δόθηκαν για την Ελληνική Ανεξαρτησία. Σε κάποιες σελίδες του βιβλίου μπορούμε να διακρίνουμε σταγόνες από αίμα και δαχτυλικά αποτυπώματα. Η σημαία και το βιβλίο είναι ζωντανοί μάρτυρες του ελληνικού αγώνα και της μέγιστης θυσίας των Ψαριανών, και μας υπενθυμίζουν τα ιδανικά, για τα οποία αξίζει να παλεύουμε.
 

Πηγή: skai.gr