Πόσο μας ωφελεί ένας μήνας «στεγνός» από αλκοόλ;

Οι χριστουγεννιάτικες αγορές κλείνουν, οι οικογενειακές γιορτές έχουν τελειώσει. Πολλοί άνθρωποι θεωρούν τις αρχές του νέου έτους ως την ιδανική ευκαιρία να αναλογιστούν μήπως θα έπρεπε να περιορίσουν την κατανάλωση αλκοόλ με το τέλος των γιορτών. Γι’ αυτό και εδώ και κάποια χρόνια το trend του “Dry January” («Στεγνός Ιανουάριος») έχει γίνει μία από τις πιο δημοφιλείς «δοκιμασίες» – όσοι συμμετέχουν σε αυτό αποφασίζουν να αποφύγουν εντελώς την κατανάλωση αλκοόλ κατά τον πρώτο μήνα του νέου έτους.

Από πού έχει προκύψει όμως αυτή η τάση; Η Κριστίνα Ρούμελ, διευθύντρια του Γερμανικού Κέντρου Τοξικομανίας (DHS), εξηγεί πως το trend είχε εμφανιστεί αρχικά στη Μεγάλη Βρετανία και από εκεί εξαπλώθηκε αρκετά γρήγορα και στην υπόλοιπη Ευρώπη. «Η αρχή της χρονιάς είναι παραδοσιακά η περίοδος κατά την οποία κάνουμε τα σχέδια μας και εκδηλώνουμε τις θετικές προθέσεις μας. Μετά τα Χριστούγεννα και την παραμονή της Πρωτοχρονιάς – ημέρες δηλαδή κατά τις οποίες πίνουμε συχνά πολύ αλκοόλ – είναι ευκαιρία να κάνουμε ένα διάλειμμα, προκειμένου να μπούμε στο νέο έτος στην καλύτερη δυνατή κατάσταση και να νιώσουμε καλύτερα».

Ποια τα πλεονεκτήματα της αποχής από το αλκοόλ;

Η γενική αποχή από το αλκοόλ έχει σημαντικά σωματικά και ψυχολογικά πλεονεκτήματα: «Λιγότερες λοιμώξεις, μειωμένος κίνδυνος εμφάνισης καρκίνου, περιορισμένος κίνδυνος ατυχημάτων, λιγότερες συγκρούσεις στις κοινωνικές συναναστροφές μας, βελτίωση της υγείας της καρδιάς και του ύπνου, καλύτερη αρτηριακή πίεση», απαριθμεί η Ρούμελ.

Όπως έδειξε ωστόσο έρευνα του Πανεπιστημίου του Σάσσεξ της Αγγλίας το 2018, ακόμη και η αποχή μόνο για έναν μήνα μπορεί να αποδειχθεί πολύ ωφέλιμη: οι 800 συμμετέχοντες στην έρευνα του Πανεπιστημίου δήλωσαν πως «έχουν περισσότερη ενέργεια, χάνουν βάρος, κοιμούνται καλύτερα και η κατάσταση της υγείας τους είναι γενικώς καλύτερη. Και last but not least: εξοικονομούν και πολλά χρήματα».

Επιπλέον, με την πάροδο του χρόνου το σώμα μπορεί να αποτοξινωθεί. Το αλκοόλ είναι εξάλλου ένα πραγματικό δηλητήριο για τα κύτταρα και η συχνή κατανάλωσή του αυξάνει τον κίνδυνο εμφάνισης καρκίνου και καρδιαγγειακών παθήσεων. Όπως τονίζει η Ρούμελ, «ένας μήνας χωρίς αλκοόλ αποτελεί την τέλεια ευκαιρία να επανεξετάσουμε το πώς πίνουμε: πότε, πού και γιατί πίνω αλκοόλ; Ενδέχεται επίσης να συνειδητοποιήσουμε πως μπορούμε να περάσουμε καλά και χωρίς να καταναλώνουμε αλκοόλ και πως αισθανόμαστε καλύτερα, όταν δεν πίνουμε».

Το Dry January αποτελεί μία πρόκληση

Πόσο εύκολο είναι όμως για κάποιον που πίνει σε σταθερή βάση αλκοόλ να μην πιει καθόλου για έναν μήνα; «Υπάρχουν αρκετοί τρόποι να συνδεθεί κανείς μέσω social media με την κοινότητα των ανθρώπων που δοκιμάζουν το Dry January – ή από την άλλη πλευρά μπορεί κάποιος να δοκιμάσει το συγκεκριμένο challenge και με τον φιλικό του κύκλο», προτείνει η Ρούμελ για όσους δυσκολεύονται.

Σημαντικό είναι δε και το να συζητάμε για τη σημασία του αλκοόλ στη ζωή μας και το πώς θα μπορούσε ίσως να ζήσουμε και χωρίς να πίνουμε καθόλου. Βέβαια, το Dry January δεν είναι ένα trend που ενδείκνυται για όλους. Θα μπορούσε να αποβεί για παράδειγμα επικίνδυνο για τους πραγματικά αλκοολικούς ανθρώπους: «Διακόπτοντας απότομα την κατανάλωση αλκοόλ ενδέχεται να εμφανίσουν σοβαρά σημάδια στέρησης», εξηγεί η Ρούμελ προσθέτοντας πως οι αλκοολικοί «χρήζουν ιατρικής βοήθειας».

Τι συμβαίνει στο σώμα μας κατά την αποχή;

Τι συμβαίνει όμως στο σώμα μας την περίοδο που απέχουμε από το αλκοόλ; «Κατά την αποχή από το αλκοόλ ανακάμπτει ιδίως το συκώτι μας, το οποίο είναι υπεύθυνο για τον μεταβολισμό του αλκοόλ», εξηγεί η Στέφανι Έκχαρντ, επικεφαλής του τμήματος πρόληψης κατά των εθισμών στο Ομοσπονδιακό Κέντρο Ενημέρωσης για την Υγεία (BZgA). Όσο περισσότερο αλκοόλ πίνουμε, τόσο μεγαλύτερος είναι ο κίνδυνος διαφόρων ηπατικών παθήσεων.

Η αποχή από το αλκοόλ βελτιώνει επίσης γενικώς την ευεξία και τη φυσική κατάσταση. «Έπειτα από τέσσερις εβδομάδες η υψηλή αρτηριακή πίεση πέφτει, βελτιώνεται η όψη του δέρματός μας και έχουμε παραπάνω ενέργεια για ζωή. Πέραν των άλλων γλιτώνουμε και τις πολλές θερμίδες που έχει το αλκοόλ», υπογραμμίζει η ειδικός. «Όσο περισσότερο αποφεύγουμε το αλκοόλ, τόσο μειώνεται η επιθυμία μας για αλκοόλ. Εξ ου και σταδιακά είναι ολοένα και ευκολότερο να κάνουμε κάτι καλό για την υγεία μας».

«Η περιστασιακή αποχή από το αλκοόλ βοηθάει επίσης να διαπιστώσουμε κατά πόσο κινδυνεύουμε να αναπτύξουμε εθισμό στο ποτό. Όταν κάποιος δυσκολεύεται να απέχει από το αλκοόλ, το όφελος γι’ αυτόν είναι διπλό, διότι τότε γίνεται αντιληπτό πως υπάρχει ο κίνδυνος εξάρτησης». Όποιος από την άλλη πλευρά έχει αποφασίσει να μην πιει αλκοόλ μέσα στον Ιανουάριο και δεν τα καταφέρνει να αντέξει ως το τέλος του μήνα, τότε είναι μάλλον τόσο εθισμένος, ώστε χρειάζεται επαγγελματική βοήθεια.

Μία ευκαιρία με μακροπρόθεσμο ορίζοντα

«Όσοι καταναλώνουν συχνά – ή και καθημερινά – αλκοόλ πριν από την περίοδο της αποχής, θα πρέπει να μπορέσουν μετά να ξεφορτωθούν συνήθειες που έχουν διαμορφωθεί μέσα σε σειρά ετών», επισημαίνει η ειδικός. Ιδίως οι εξαρτημένοι από το αλκοόλ άνθρωποι πρέπει να επιβλέπονται από επαγγελματίες ιατρούς κατά την περίοδο αποχής.

Σε όσους θέλουν να δοκιμάσουν το Dry January η Έκχαρντ προτείνει «να σκεφτούν εναλλακτικές για τις συνήθεις καταστάσεις στις οποίες πίνουν αλκοόλ, προκειμένου να αποφύγουν τα ερεθίσματα και να “σπάσουν” τις καταναλωτικές τους συνήθειες».

Το Dry January μπορεί ιδανικά να βοηθήσει όσους το δοκιμάσουν να αναπτύξουν μία συνειδητοποιημένη σχέση με το αλκοόλ, η οποία θα έχει και μακροπρόθεσμο ορίζοντα. Όπως τονίζει η Έκχαρντ, «όποιος λαμβάνει συνειδητά υπόψη τις θετικές προεκτάσεις της περιόδου αποχής από το αλκοόλ, αυτός θα βρει ευκολότερη και τη μείωση της κατανάλωσης αλλά και την μακροπρόθεσμη αποχή από το αλκοόλ».

Επιμέλεια: Γιώργος Πασσάς